| #### CAPUT XXIII. De infinitate Dei. Gratiae aguntur Deo. Scopus hujus libelli. |

| #### #### Deus vera et infinita beatitudo, a quo et per quem et in quo beata sunt omnia quaecumque beata sunt. Deus vera et summa vita, a quo et per quem et in quo vivunt omnia quae vere summeque vivunt. Deus bonum et pulchrum, a quo et per quem et in quo bona et pulchra sunt omnia quaecumque bona et vere pulchra sunt. Deus supra quem nihil, extra quem nihil, sine quo nihil, ultra quem nihil, infra quem nihil. Deus sub quo totum, cum quo totum, in quo totum. Deus a quo omnia, per quem omnia, in quo omnia. Deus cujus nos fides excitat, spes erigit, charitas jungit. Deus qui petere jubes, et invenire facis, et pulsantibus aperis (Matth. VII, 7). Deus a quo averti cadere est, in quem converti resurgere, in quo manere consistere. Deus quem nemo amittit nisi deceptus, nemo quaerit nisi admonitus, nemo invenit nisi purus aut purgatus. Deus quem nescire mori est, quem nosse vivere est, quem spernere perire est, cui servire regnare est. Deus cujus pietatis ope et bene servit subjectus, et bene dominatur praelatus; et ideo sine te nemo eorum recto incedit tramite vel ordine. Deus invisibilis et immense, ineffabilis et aeterne, incomprehensibilis et incorporee, immortalis et perpetue, incommutabilis et incircumscripte, mirabilis et benedicte, indicibilis, cui esse est vivere, sapere et intelligere, scire et posse, pulchrescere et clarescere unum et idem est; quia simplex es, et dividi non potes. Tu es Deus meus vivus et verus, Deus pius, rex meus magnus. Te unum Deum colo, unum naturarum principium, a quo universitas et inchoatur et perficitur et continetur: unum Deum a quo sumus, per quem sumus, in quo sumus, a quo discessimus, cui dissimiles facti sumus; principium ad quod recurrimus, et formam quam sequimur, et gratiam qua reconciliamur; unum quo auctore conditi sumus, et similitudinem per quam ad unitatem reformamur, et pacem qua unitati adhaeremus; unum Deum quo creatore vivimus, quem diligentes, et quo fruentes beate vivimus; te laudo, benedico atque adoro, tuae clementiae et bonitati gratias refero pro universis donis tuis ac datis, et pro omnibus beneficiis misericordiae tuae, quae animae corporique meo largiris, et semper largitus es a puero et a cunabulis meis propter te et nomen tuum sanctum. Unde expertus didici, quia tu Deus noster, Deus es infinitae misericordiae, et majestatis immensae pietatisque gratuitae: qui servos tuos inter adversa et prospera mirabiliter dirigis atque custodis, sicque moderaris vitam illorum in utraque parte, ut adversa prosperis, et prospera succedant adversis. Confiteantur ergo tibi, Domine, omnia opera tua, et sancti tui benedicant tibi (Psal. CXLIV, 10); et ut confitendo resipiscant, non cessent a laudibus tuis ipsi etiam peccatores. Quorum unus ego licet in peccatis pronior, corde tamen desideranti tuas decanto laudes, si non ea qua debeo laude vel dignitate, facio qua valeo facultate: respice, quaeso, sereno vultu ad hoc meae exiguitatis obsequium, et propitiabili dignatione accipe tantillum sacrificium confessionis fidei meae, ut ad te redeat quod a te venit; non respiciens tantum ad id quod devotus offero, quantum ad ea quae devotissime dicere volui et volo. Quidquid enim dedecet vel te offendit, abhorret anima mea. Utinam possem talia qualia illi hymnidici Angelorum chori! O quam diligenter me in laudibus tuis totum effunderem, et luculenter in medio Ecclesiae carmen gloriae tuae infatigabilis perorarem! Sed quia ut illi nequeo, prorsus tacebo? Vae, Domine, tacentibus de te, qui ora mutorum resolvis, et linguas infantium facis disertas (Sap. X, 21). Verum quia parvulis licet laudes tuas vel balbutire, suscipe sacrificium, precor, de manu linguae meae, de cordis amore. #### Sed ignosce, rogo, Domine, indignissimo et infelici tecum de te diutius loquenti servo. Ignosce, pie, quia non temeritate praesumptionis, sed aviditate tui desiderii huic defloratiunculae operam dedi: ut breve et manuale verbum mecum de te semper haberem, ex cujus lectione quoties tepefio, in tuum reaccendar amorem. Sumus enim in medio laqueorum positi, et ideo facile a coelesti frigescimus desiderio. Unde indigemus assiduo monimento, quo expergefacti ad te nostrum verum summumque bonum, cum defluimus, recurramus. Multae denique sunt contemplationes, quibus anima devota tibi exercitatur et proficit: sed nulla earum ita me oblectat, aut mens mea intendit, sicut illa quae de tua agitur proprietate. Idcirco necessarium duxi hunc mihi solum decerpere sermunculum, ubi de omnipotentia majestatis tuae, sicut corde credo ad justitiam, ita ore confiteor ad salutem (Rom. X, 10), te Deum Patrem ingenitum, te Filium unigenitum, te Spiritum sanctum paracletum, sanctam et individuam Trinitatem unum Deum, in magnitudine infinitum, in virtute omnipotentem, in bonitate summum, in sapientia inaestimabilem, in consiliis terribilem, in judiciis justum, in cogitationibus secretissimum, in verbis veracem, in operibus sanctum, in misericordiis copiosum; erga delinquentes patientissimum, erga poenitentes piissimum, semper idem ipsum, aeternum ac sempiternum, immortalem atque incommutabilem; quem nec spatia dilatant, nec brevitas locorum angustat, nec receptacula ulla coarctant, nec voluntas variat, nec necessitudo corrumpit, nec moesta perturbant, nec laeta demulcent; cui nec oblivio tollit, nec memoria reddit, nec praeterita transeunt, nec futura succedunt; cui nec origo initium, nec tempora incrementum, nec casus finem dabit: sed ante saecula, et in saeculis, et per saecula in aeternum vivis, et est tibi laus perennis et aeterna gloria, summa potestas et singularis honor, perpetuum regnum et sine fine imperium, per infinita et indefessa et immortalia saecula saeculorum. Amen. |