| #### CAPUT VIII. |

| #### #### 29. Et dixit Deus, Fiat firmamentum in medio aquae, et sit dividens inter aquam et aquam. Et sic factum est. Et fecit Deus firmamentum, et divisit inter aquam quae erat sub firmamento, et inter aquam quae erat supra firmamentum. Utrum aquae tales sint supra firmamentum, quales sub firmamento istae visibiles? an quia illam aquam videtur significare, supra quam Spiritus ferebatur, et eam intelligebamus esse ipsam mundi materiam, haec etiam hoc loco firmamento interposito discreta credenda est, ut inferior sit materia corporalis, superior animalis? Hoc enim firmamentum dicit, quod coelum postea vocat. Coelesti autem corpore nihil est in corporibus alia melius. Alia quippe corpora coelestia, et terrestria; et utique coelestia meliora: quorum naturam quidquid transit, nescio quemadmodum corpus possit vocari; sed est fortasse vis quaedam subjecta rationi, qua ratione Deus veritasque cognoscitur: quae natura, quia formabilis est virtute atque prudentia, cujus vigore cohibetur ejus fluctuatio atque constringitur, et ob hoc quasi materialis apparet, recte aqua divinitus appellata est; non locorum spatio, sed merito naturae incorporeae coeli corporei ambitum excedens. Et quoniam coelum firmamentum vocavit, non absurde intelligitur quidquid infra aethereum coelum est, in quo pacata atque firmata sunt omnia, mutabilius esse et dissolubilius. Quod genus corporalis materiae ante acceptam speciem distinctionemque formatum, a qua firmamentum nominatum est, fuerunt qui crederent has visibiles aquas et frigidas superficiem coeli superamplecti. Et documentum adhibere conati sunt de tarditate stellae unius de septem vagantibus, quae superior est caeteris, et a Graecis FAINON dicitur, et triginta annis peragit signiferum circulum, ut ob hoc tarda sit, quia est frigidis aquis vicinior, quae supra coelum sunt. Quae opinio nescio quemadmodum possit apud eos defendi, qui subtilissime ista quaesierunt. Nihil autem horum temere affirmandum, sed caute omnia modesteque sunt tractanda. #### 30. Et dixit Deus, Fiat firmamentum in medio aquae et sit dividens inter aquam et aquam. Et sic factum est. Postquam dixit, sic factum est, quid opus erat rursum addere, Et fecit Deus firmamentum, et divisit inter aquam quae erat sub firmamento, et aquam quae erat supra firmamentum? Nam cum dixisset superius, Et dixit Deus, Fiat lux; et facta est lux; non addidit rursum, Et fecit Deus lucem: hic autem posteaquam dixit, Et dixit Deus, Fiat: et sic factum est, additum est, et fecit Deus. An hinc apparet non oportere lucem illam intelligi corporalem, ne eam aliqua creatura interposita fecisse Deus videatur (Deum autem Trinitatem dico): hoc vero firmamentum coeli, quia corporeum est, per incorpoream creaturam accepisse speciem formamque creditur, ut prius incorporeae naturae rationabiliter a veritate impressum sit quod corporaliter imprimeretur, ut coeli fieret firmamentum: et ideo positum est, Et dixit Deus, Fiat; et sic factum est; in ipsa rationali natura prius factum est fortasse unde imprimeretur corpori species. ####  |