| ### S. Aurelii Augustini Hipponensis Episcopi ### QUAESTIONUM SEPTEMDECIM IN EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM LIBER UNUS ###  |

| #### ADMONITIO IN LIBRUM SEPTEMDECIM QUAESTIONUM SUPER MATTHAEUM. |

| #### #### Ut hic exhibeatur inter Augustini germana opera, nec tamen ipsius, uti solet, Augustini nomine praenotetur iste alius Quaestionum in Matthaeum liber, non temere fit neque frustra. Nempe stilum in primis et res congruere Augustino censent post Erasmum Lovanienses Theologi. Deinde fragmenta ejusdem libri quaedam cum nomine Augustini profert Rabanus Maurus in lib. 4 Commentarii super Matthaei Evangelium, quem ipse circiter 840 Christi annum, collectis hinc inde veterum expositionibus, concinnabat. Denique in Indiculo operum Augustini Possidiano, qui per Joannem Ulimmerium ex Villariensi codice vulgatus est, recensentur pag. 5 Quaestiones Evangeliorum lib. 2; moxque, Annotationes aliquot in Matthaeum lib. 1. #### Attamen, quod merito moveat, hujus tertii libri nihil meminit Augustinus in Retractationibus, cumque libros Quaestionum in Evangelia duos tantummodo recognoscat, in eos redactas dicit, quas tum super Matthaeum tum super Lucam quaestiones dictaverat: et monet postmodum, quae de supra dictis Evangelistis loca exposita fuerint, prologum suum adjunctis atque annumeratis eisdem quaestionibus indicare. Habes retractationem t. 1, col. 634, et quaestionum omnium Elenchum sub Prologo per nos restitutum supra, hocce tomo, pag. 1321. Sic vero etiam in libri Quaestionum octoginta trium recognitione, omnes et singulas ex ordine quaestiones, ne una quidem omissa, recensere ipsum non piguit. Qua profecto diligentia cavebat S. Doctor ne ejus nomine quaestiones alias quaslibet reciperemus; neve librarii, quod in eo scripti genere liberius committebant, spurias appendices operibus ipsius assuerent. #### Neque vero existimare licet tertium hunc librum Retractationibus posterius editum, ob idque in iis non recensitum fuisse. Quippe zizaniorum parabola hic exponitur longe secus quam soleret ab Augustino, ex tempore praesertim Carthaginensis Collationis, in qua Donatistae, Catholicis reclamantibus, id vehementer affirmabant, quod in hujus libri quaestione 11, n. 1, dicitur, agrum ipsum, non Ecclesiam, sed mundum Domino interpretante intelligendum esse, ut videre est in Actis Collationis, part. 3, capp. 258, 265 et sequentibus. Qua de re Augustinus in lib. 70, cui titulus, Post collationem ad Donatistas, cap. 8: Diu contenderunt, inquit, dicentes zizania, quae cum tritico simul crescere usque ad messem permissa sunt, non in Ecclesia, sed in mundo esse, contra intellectum martyris Cypriani qui dixit, Etsi videntur in Ecclesia esse zizania, non tamen impediri debet aut fides aut charitas nostra. Quid quod iste auctor in quaestione 12, n. 2, responsum illud patrisfamilias zizania ante messem evelli prohibentis, non modo non torquet in Donatistas more Augustini, sed interpretatur eo pacto ut in illos torqueri non valeat? quandoquidem de non auferendis ex hac vita hominibus sermonem haberi putat. #### Accedit silentium Eugypii abbatis, qui olim, id est ineunte sexto saeculo, cum ex Augustini operibus amplissima collectaneorum volumina compararet, descripsit ex duobus praecedentibus libris quaestiones plures, scilicet ex primo saltem quatuor, ex secundo octodecim: nec tamen quidquam ex hoc tertio libro decerpsisse a nobis deprehenditur. #### Quod veteres codices spectat, quidam duos priores libros continent sine tertio; nonnulli tertium hunc duobus illis proxime subjectum exhibent cum hocce titulo, Incipiunt quaestiones Evangeliorum, non addito nomine Augustini. Istius secundi generis exstat exemplar unum Corbeiense ante annos, ut videtur, nongentos scriptum: praeter Cisterciensem codicem multo recentiorem, qui licet non eumdem titulum praeferat, hoc tamen cum Corbeiensi convenit, quod praedictum librum non attribuit Augustino. #### Ad extremum Indiculo Possidii in optimae notae Mss. diligenter explorato, id quod sola Ulimmertana editio habet de subsequenti opere, nusquam reperimus. ####  |