|
6. Frustra itaque dicit Parmenianus,
damnatos in Africa traditores in consortium damnationis acceptos a
provinciis transmarinis. Hoc enim est quod credere non debemus, ne
temeritate sacrilega totum orbem terrarum in Christi unitate fundatum,
ex istorum falsa criminatione damnemus, potius quam ex vera Dei
promissione diligamus. Quid enim magis credendum est, quod dixit
Deus, In semine tuo benedicentur omnes gentes; an quod isti dicunt,
In semine traditorum Afrorum maledicuntur omnes gentes: ut plus
valeat quod commisit iniquitas, quam quod pollicita est veritas? Cur
ergo non potius credimus quia illi qui recepti sunt in communionem a
provinciis transmarinis, aut innocentes opprimi non potuerunt a
calumniatoribus, quod multis documentis probabilius persuaderi potest;
aut certe eum convinci non possent, etiam si mali fuerunt, innocentes
crediti, sine ulla suscipientium contaminatione suscepti sunt? Quid,
quod etiam si per malos fratres, quales Apostolus in Ecclesiae
unitate toleravit, quales martyr Cyprianus in Epistola de Lapsis
gemit; si ergo per tales fratres etiam in judicum numero constitutos,
actum esset aliqua pravitate, ut traditores excludi convincique non
possent , et christianus orbis simulata eorum innocentia falleretur,
nullo modo suam innocentiam perdidisset.
7. Quod enim de Osio dicunt Cordubensi quondam catholico episcopo,
flagitandum est ut probent, non solum talem illum fuisse qualem
dicunt, sed quod talis fuerit manifestum illis fuisse quibus eum
communicasse asserunt. Hoc enim nisi probaverint, frustra dicunt se
scisse qualis fuerit: quia nescientibus obesse non potuit, a quibus se
isti innocentibus separando, propter ipsam separationis sacrilegam
iniquitatem innocentes esse non possunt. Hoc enim magis credibile est
(si tamen Osius ab Hispanis damnatus, a Gallis est absolutus),
sic fieri potuisse, ut falsis criminationibus Hispani circumventi, et
callida insidiarum fraude decepti, contra innocentem ferrent
sententiam, et postea pacifice in humilitate christiana cederent
sententiae collegarum, quibus illius innocentia comprobata est, ne
pervicaci et animosa perversitate priores suas sententias defendendo,
in sacrilegium schismatis, quod omnia scelera supergraditur, caecitate
impietatis irruerent: sicut isti miseri fecerunt, et nec sero saltem
toties divisi atque concisi sentiunt quod fecerunt.
8. Satis igitur, satisque declarant unde insanabiles facti sunt,
videlicet ne sententias suas, quas in absentem Caecilianum temere
protulerunt, condemnare cogerentur, si transmarino judicio, ubi a
Caeciliano praesente superati sunt, consideratione veritatis et pacis
acquiescerent; majorem reportaturi victoriam, si animositatem humanam
saltem post judicium, quam si hominem in ipso judicio superarent. Nam
illa victoria praecelsior est, et triumpho celsiore plenior, quam si
non solum de homine uno victo, sed de universa subjugata civitate
referatur, dicente Scriptura, Melior est qui vincit iram, quam qui
capit civitatem (Prov. XVI, 32). Illi ergo hominem vincere
cupiebant, quos ira vincebat. Et quia hominem vincere nequiverunt,
et ab homine et ab ira superati sunt: ab homine, quia in judicio victi
sunt; ab ira, quia nec victi quieverunt, pravissimo corde vel
audientes vel legentes Apostoli sententiam dicentis, Si enim quae
destruxi, haec iterum aedifico, praevaricatorem me ipsum constituo
(Galat. II, 18). Quae verba scilicet si tam sinistro animo
ipse Apostolus intelligeret, nec christianus nec apostolus fieret,
nec praedicator aedificaret Ecclesias, quas persecutor ante
destruebat. Nusquam itaque isti se tam aperte indicarunt, cur nec
superati corrigi voluerunt, quam cum detestantur Hispanos, quod post
sententias suas aliter prolatas collegarum posteriori discussioni
judicioque cesserunt. Quam enim hoc factum est de mansuetudine
christiana, tam illud de contentione diabolica: et ideo non mirum quod
ista humilitate pax custodita est, et illa elatione disrupta. Proinde
illis recte redditur quod fecerunt: docuerunt enim talia posteros
suos. Nam et Maximianistae non ob aliud trecentorum et decem
collegarum suorum, a quibus Primianus , quem primo ipsi damnaverunt,
innocens judicatus est, judicio cedere noluerunt , nisi pro dicta
contumacia sententiam apostolicam imperitis opponendo, et dicendo, Si
enim quae destruxi, haec iterum aedifico, praevaricatorem me ipsum
constituo. Destruxerant enim centum collegae Primianum, et eum
propterea cum trecentis rursus aedificare noluerunt. Ita cum se cavere
fingunt ne hominem aedificent quem destruxerant, se ipsos malo
schismatis sacrilegi destruxerunt .
9. Sed tamen si viveret Parmenianus, non auderet jam reprehendere
Hispanos, et eos appellare praevaricatores qui a sententia sua in
collegarum sententiam deflexerunt, ne ipse offenderet collegas suos,
qui multi Primiano jam a se damnato in melius correcti ad trecentorum
concilium transierunt, magis eligentes contra suas proprias venire
sententias, quam contra pacem unitatis, etiam in parte Donati. Et
maxime Praetextato Assuritano et Feliciano Mustitano parceret
Parmenianus, qui etiam damnati a trecentis et decem coepiscopis suis,
ad eosdem ipsos a quibus damnati fuerant, studio concordiae redierunt,
et a suis damnatoribus eodem studio sine ullo sui honoris detrimento,
pro pace suscepti sunt: nec quisquam rebaptizandos putavit, qui
fuerant ab eis foris in schismate baptizati. An forte quia multum
displicent Parmeniano qui corrigunt sententias suas, et eos non
intelligens quos Apostolus praevaricatores vocat, detestaretur istos,
quia intro redire quam foris remanere maluerunt, et adjunctis sibi
nonnullis similibus sociis, etiam Parmenianistas crearet, sicut jam
multa frusta de isto frusto per totam Africam facta sunt ? Sic, sic
necesse est ut minutatim secti concisique dispereant, qui tumorem
animositatis suae catholicae pacis sanctissimo vinculo praetulerunt.
Neque enim tam timenda sunt quae comminatur Parmenianus, quam
intuenda quae confitetur.
|
|