|
47. Ergo quod in Collatione
contentiose negare voluistis, etiam hinc vera esse gesta firmatis. In
quibus confessis traditoribus, qui tunc primae sedis episcopus in
Numidia fuit, Secundus Tigisitanus ignovit, et quibus crimina
traditionis manifesta atque confessa apud Cirtam praesentibus
relaxavit, cum his apud Carthaginem tanquam traditores non convictos
absentesque punivit: a quo crimine etiam Secundus ipse objiciente
Purpurio Limatensi se purgare non potuit, quando ei dixit idem
Purpurius, Tu quid egisti, quando tentus es a curatore et ordine,
ut Scripturas dares? Quomodo te liberasti ab ipsis, nisi quia
dedisti, aut jussisti dari quodcumque? Nam non te dimittebant
passim. Hoc autem Secundus etiam in litteris suis ad Mensurium
datis, quas vos ipsi protulistis atque recitastis, sine ambiguitate
confessus est, quod non tradiderit, sed quod ad eum pervenerint a
curatore et ordine missi persecutores, quos ei Purpurius Limatensis
objecit, ut Scripturas traderet: quas cum ab illo peterent, se
respondisse, Christianus sum et episcopus, non traditor, eique nihil
omnino tradere voluisse. Quod ei vultis ut credamus, cum et vos ipsi
quam sit incredibile videatis, fervente illa persecutione detentum
episcopum sive conventum ut Scripturas dominicas traderet, nullis
traditis fuisse dimissum. Nempe contendebatis non potuisse episcopos
ad ordinandum episcopum ad civitatem Cirtensem persecutionis tempore
convenire. Quomodo ergo persecutio illa fervebat, si potuit episcopus
propter Scripturas tradendas teneri, nullisque traditis impune
dimitti? Et tamen clamabatis, immanitatem persecutionis illius
temporis describentes, nec duodecim episcopos ad ordinandum episcopum
potuisse in concilium congregari, qui gesta illa conficerent, ubi
crimina traditionis invicem donaverunt, proque pace Ecclesiae
judicanda Domino reliquerunt: cum vos hoc tempore talem persecutionem
vos perpeti dixistis, qualis nunquam fuit, id est, ut loca vobis
desint, quo confugere, atque ubi latere possitis; cum concilia
faciatis, episcopos ordinetis, etiam in eorum locum, qui suis ignibus
perierunt, iterum tales, qui suis ignibus perire parati sunt. In
concilium autem tantae, ut putatis atque jactatis, persecutionis
tempore, amplius etiam quam triginta convenire potuistis, ubi et
Petilianus fuit, qui persecutionis tempore nec duodecim convenire
potuisse clamabat.
48. Porro in ipso concilio statuistis, ut qui nobis inviti
communicaverunt, episcoporum, vel presbyterorum, tantum si
sacrificium non obtulerint, aut in populo non tractaverint, ad veniam
pertineant, et in suis honoribus recipiantur: ac si totas calumniarum
vestrarum vires, etiam ipsi hoc decreto vestro penitus amputastis.
Ubi est enim quod vestro vaniloquio etiam eos qui non fuerunt, dicitis
per communionem nostram fieri traditores, quia scilicet sicut
calumniamini, illi nos inquinaverunt, qui urgentibus tunc impiis
potestatibus libros ecclesiasticos tradiderunt? Cur ergo nunc a
crimine absolvitis, quos nobis communicasse cognoveritis invitos, si
sacrificium non obtulerint, neque sermonem in populo fecerint; quasi
illi tunc primi traditores sub terrore et horrore immanium
suppliciorum, qualia modo vobis omnino nullus ingessit, codices
sanctos non inviti tradiderint, aut sacrificium illic obtulerint, aut
in populo sermonem fecerint? Videtis ergo quod sicut vos istis, quos
vanissime criminamini communione nostra fieri traditores, si quid
inviti fecerint, potuistis ignoscere; ita etiam majores vestri in
necessitate multo arctiore tradentibus traditoribus veris , in eadem
regula ignoscere potuerunt. Sed ut damnarent alios absentes et
inauditos, inimicorum Caeciliani factione compulsi sunt, facientes
quod de talibus Apostolus dicit, In quo enim alium judicas, te ipsum
condemnas; eadem enim agis quae judicas (Rom. II, 1).
49. Quapropter, quoniam Donatistae semetipsos occidere semper
amaverunt, et ipsi ab initio traditores fuerunt; quid mirum si
traditoris mortem (Matth. XXVII, 5) etiam suos posteros amare
docuerunt? Sed vitandae hujus similitudinis causa, vel nunquam, vel
difficillime se laqueo necaverunt. Frustra omnino; nam ille Judam
traditorem id facere compulit, qui et illum puerum, quem sanavit
Dominus, in aquam et ignem saepe dejecit (Id. XVII, 14),
et gregem porcorum in mare praecipitavit (Id. VIII, 32), et
ipsi Domino praecipitium de pinna templi audaci praesumptione suggessit
(Id. IV, 5, 6). Quamvis itaque diversis modis voluntariam
vos praecipitetis in mortem, tamen ejusdem diaboli instinctu vos ipsos
necando imitamini traditorem. Quod etsi vos non estis, eorum tamen
qui fuerunt, et schisma fecerunt, in quo libenter estis, etiam hoc in
vobis facere, quod in se traditor fecit, nefando magisterio
didicistis. Ecce cum qua justitia stabitis adversus eos, qui vos
angustiaverunt: ut si vestrae mortes vindicabuntur, nonnisi in vobis
ipsis justissime vindicentur.
50. Qui sunt autem labores vestri, quos a vobis jactatis auferri?
Anne injustum est, ut ecclesiae quae fuerunt vestrae, cum in pacem
catholicam transeunt, cum suis rebus transeant? Illis enim ad nos
transeuntibus, si res earum vultis tenere, vos procul dubio res
alienas vultis auferre. Mater autem Catholica vobis dicit, quod
quibusdam beatus Apostolus, dixit, Non enim quaero quae vestra
sunt, sed vos (II Cor. XII, 14). Verumtamen quomodo vobis
non estis ipsi contrarii, quando utrumque nobis objicitis, et quod res
vestras possidere cupiamus, et quod violenter vos nobiscum esse
cogamus? Haec duo quam sint inter se contraria, non videtis. Si
enim ad communionem nostram vos invitos quaerimus et tenemus, quomodo
res vestras desideramus, quas utique vobis communicantibus habere non
possumus. Si autem illas cupimus obtinere, quomodo vos quaerimus, ut
eas vobis communicantibus amittamus? Sed confitemur vobis, cupiditas
nostra charitas vocatur: haec vos quaerit in nobis; haec vos
invenire, corrigere, atque in unitatem Christi sociare desiderat, ne
vestris caminis vos ardere timeamus. Hujus igne fervemus, haec nos
accendit, ut non solum non concupiscamus res vestras, sed nobiscum
optemus possideatis et nostras. Agnoscite, et venite, et perire
nolite; aut si ultro venire erubescitis, servimus infirmitati, ne
quid pereat charitati. Ecce volumus vos tenere, quid festinatis
ardere? Ad vitam tenemus, ad salutem tenemus, ad Christi unitatem,
veritatem, suavitatem tenemus: et ad coenam tanti patrisfamilias, si
sponte non vultis, intrare compellimus.
|
|
