|
JUL. Unusquisque autem in suo ordine: primitiae
Christus, deinde hi qui sunt Christi in adventu ejus, deinde finis.
Idem, et alibi: Qui est primogenitus, inquit, ex mortuis
(Coloss. I, 18). Deinde hi qui sunt Christi: id est, sancti
rapiuntur in nubibus (I Thess. IV, 17). Post hoc finis:
quoniam hi ibunt in regnum aeternum, impii vero in ignem aeternum
(Matth. XXV, 46). Cum tradiderit regnum Deo et Patri, cum
evacuaverit omnem principatum, et omnem potestatem, et virtutem:
oportet enim eum regnare, donec ponat inimicos omnes sub pedibus ejus:
omnia enim subjecit subtus pedes ejus; novissima autem inimica
destruetur mors. Cum autem dixerit, Omnia ista subjecta sunt, sine
dubio praeter illum qui illi subjecit omnia: nam cum subjecta fuerint
illi omnia, tunc et ipse subjectus erit ei qui sibi subjecit omnia, ut
sit Deus omnia in omnibus (I Cor. XV, 23-28). Regnum
Dei et Patris est, ut impleto numero sanctorum qui in ejus
praescientia continetur, omnis principatus et universa virtus
adversariae potestatis intereat. Oportet quippe hanc efficientiam
tanti esse mysterii, ut omnes inimici justitiae sub divinis pedibus
collocentur. Quod tunc fiet, cum destructam se et victam ab omnibus
sanctis mors aeterna conspiciet. Cum autem fuerint tam Christo quam
corpori ejus omnia illa potestatum genera regni manifestatione
subjecta, multo maxime congregatio omnis glorificata sanctorum esse
Deo subdita non desistet; sed totum corpus dignum regno coelorum,
quod sub Christo capite construitur, divinae voluntati perfecta
affectione cohaerebit, ut exstincta omni cupiditate culparum, Deus et
contineat cunctos, et compleat.
AUG. In hac parte disputationis tuae nihil pene, quod ad causam
quae inter nos agitur pertineat, prosecutus es. Cur enim totum locum
istum, ubi de resurrectione corporis Apostolus disserit, inserendum
putasti, nisi propter illud quod ait, Sicut in Adam omnes
moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur? Quia scilicet
corporis mortem non vultis peccato primi hominis tribuere, sed
naturae: quam sic in illo homine primo dicitis institutam, ut sive
peccaret, sive non peccaret, moriturus esset. Unde satis ibi
existimo esse responsum. Quamobrem praetermissis eis, in quibus
exponendis superfluo te dilatare voluisti, illud quod ait Apostolus,
Novissima inimica destruetur mors, discutiendum forsitan sit, de qua
morte sit dictum; utrum de ista quae nunc est, qua de corpore exire
anima compellitur; an de illa qua de corpore anima exire non sinitur,
ut simul utrumque sempiterno igne crucietur: quae mors utique nondum
est, sed futura est: neque tunc destruetur, sed potius esse tunc
incipit; quam nunc nondum esse quis ambigit? Haec autem, quae tunc
in omnibus corpore morientibus frequentatur, cui contraria est corporis
resurrectio, de qua ut haec omnia diceret Apostolus disputabat;
haec, inquam, quae nunc agitur, usitata et omnibus nobis nota mors
corporis, tunc utique novissima destruetur, cum corruptibile hoc
induerit incorruptionem, et mortale hoc induerit immortalitatem (I
Cor. XV, 53, 54). Quod procul dubio de resurrectione
corporis quae tunc erit, contra mortem corporis quae nunc est, dictum
esse perspicimus. Quapropter, si mors aeterna quae nunquam fuit, non
potest tunc destrui, quando esse potius incipit, nec unquam
destruetur, quia semper erit; restat ut ista quae nunc est, ipsa
novissima, hoc est, in fine destruatur, quando fiet resurrectione
carnis ut non sit. Porro inimica quomodo esset, si naturalis ita
esset, ut poenalis non esset? Poenalis autem sub justo et omnipotente
judice nullo pacto esset, nisi meritis peccati accidisset. Jam tandem
sensum tuum, rogamus, emenda; et paradisum beatorum, quem poenis
hominum contaminaveras, munda. Dici autem non potest, quantum mihi
placeat, quod dixisti, In regno coelorum futurum esse, ut exstincta
omni cupiditate culparum, Deus et contineat cunctos, et compleat. O
utinam tuae hujus sententiae commonitione te corrigas, et cupiditatem
culparum, quae in carne nostra nunc, etiam coercita, nobis repugnare
non desinit, tunc vero, ut rectissime confiteris, exstincta nulla
erit, jam non te libeat laudare ut aliquod bonum, sed ut malum potius
accusare! Ipsa est enim tua illa suscepta, qua caro concupiscit
adversus spiritum, ut necesse sit etiam spiritui adversus carnem
concupiscere (Galat. V, 17), ne committatur unde homo
damnetur. Quod discordiae malum, rei utriusque bonae et a Deo bono
conditae, id est carnis et spiritus, per praevaricationem primi
hominis in naturam vertisse, proclamat, neque Manichaeus, neque
Manichaeorum adjutor, sed destructor Ambrosius (Lib. 7 in Luc.
XII, 53).
|
|
