|
38. Et quod in Cantico canticorum
Ecclesia sic describitur, Hortus conclusus, soror mea sponsa, fons
signatus, puteus aquae vivae, paradisus cum fructu pomorum (Cant.
IV, 12): hoc intelligere non audeo nisi in sanctis et justis,
non in avaris et fraudatoribus, et raptoribus, et feneratoribus, et
ebriosis, et invidis, quos tamen cum justis Baptismum habuisse
communem, cum quibus communem non habebant utique charitatem, ex
ipsius Cypriani litteris, sicut saepe commemoravi, uberius discimus,
et docemus. Nam dicat mihi aliquis, quomodo irrepserint in hortum
conclusum et fontem signatum, quos saeculo verbis solis et non factis
renuntiasse Cyprianus, et tamen intus fuisse testatur? Si enim et
ipsi ibi sunt, et ipsi sponsa Christi sunt; itane vero talis est illa
sine macula et ruga (Ephes. V, 27) , et illa speciosa columba
tali membrorum parte turpatur? An istae sunt spinae, in quarum medio
est illa sicut lilium, quod in eodem Cantico dicitur (Cant. II,
2)? In quantum ergo lilium, in tantum et hortus conclusus et fons
signatus: in illis videlicet justis, qui in occulto Judaei sunt
circumcisione cordis (Rom. II, 29) (Omnis enim pulchritudo
filiae regis intrinsecus [Psal. XLIV, 14]), in quibus est
numerus certus sanctorum praedestinatus ante mundi constitutionem.
Illa vero multitudo spinarum, sive occultis, sive apertis
separationibus, forinsecus adjacet super numerum. Annuntiavi,
inquit, et locutus sum; multiplicati sunt super numerum (Psal.
XXXIX, 6). Numerus ergo ille justorum, qui secundum
propositum vocati sunt (Rom. VIII, 28), de quibus dictum
est, Novit Dominus qui sunt ejus (II Tim. II, 19); ipse
est hortus conclusus, fons signatus, puteus aquae vivae, paradisus
cum fructu pomorum. Ex hoc numero quidam spiritualiter vivunt, et
supereminentem viam charitatis ingrediuntur; et cum praeoccupatum
hominem in aliquo delicto instruunt in spiritu enitatis, intendunt ne
et ipsi tententur (Galat. VI, 1); et cum forte et ipsi
praeoccupantur, reprimitur in eis aliquantulum, non autem exstinguitur
charitatis affectus, rursusque insurgens et inardescens pristino cursui
restituitur. Norunt enim dicere, Dormitavit anima mea prae taedio;
confirma me in verbis tuis (Psal. CXVIII, 28). Cum autem
aliquid aliter sapiunt, id quoque illis in charitatis flagrantia
permanentibus, nec rumpentibus vinculum pacis, Deus revelabit
(Philipp. III, 15). Quidam vero adhuc carnales et animales
provectus suos instanter exercent, et ut cibo spiritualium fiant
idonei, sanctorum mysteriorum lacte nutriuntur, ea quae in pravis
moribus populari etiam judicio manifesta sunt, in Dei timore
devitant; et ut minus minusque rebus terrenis et temporalibus
delectentur, vigilantissime satagunt; regulam fidei diligenter
inquisitam firmissime tenent, et si quid ab ea deviant, cito
auctoritate catholica corriguntur; quamvis in ejus verbis pro sensu
carnali, variis adhuc phantasmatum concursibus fluctuent. Sunt etiam
quidam ex eo numero qui adhuc nequiter vivant, aut etiam in haeresibus
vel in Gentilium superstitionibus jaceant: et tamen etiam illic novit
Dominus qui sunt ejus. Namque in illa ineffabili praescientia Dei,
multi qui foris videntur, intus sunt; et multi, qui intus videntur,
foris sunt. Ex illis ergo omnibus, qui, ut ita dicam, intrinsecus
et in occulto intus sunt, constat ille hortus conclusus, fons
signatus, puteus aquae vivae, paradisus cum fructu pomorum. Horum
munera concessa divinitus, partim sunt propria, sicut in hoc tempore
infatigabilis charitas, et in futuro saeculo vita aeterna; partim vero
cum malis perversisque communia, sicut omnia caetera, in quibus sunt
et sacrosancta mysteria.
|
|
