|
1. Neque enim ullo modo audiendi sunt, qui putant aliter annos illis
temporibus computatos, id est tantae brevitatis, ut unus annus noster
decem illos habuisse credatur. Quapropter, inquiunt, cum audierit
quisque vel legerit nongentos annos quemquam vixisse, debet intelligere
nonaginta: decem quippe illi anni unus est noster; et decem nostri,
centum illi fuerunt. Ac per hoc, ut putant, viginti trium annorum
fuit Adam, quando genuit Seth; et ipse Seth viginti habebat et sex
menses, quando ex illo natus est Enos, quos appellat Scriptura
ducentos et quinque annos. Quoniam, sicut isti suspicantur quorum
exponimus opinionem, unum annum qualem nunc habemus, in decem partes
illi dividebant, et easdem partes annos vocabant. Quarum partium
habet una quadratum senarium, eo quod Deus sex diebus perfecerit opera
sua, ut in septimo requiesceret. De qua re in libro undecimo (Cap.
8), sicut potui, disputavi. Sexies autem seni, qui numerus
quadratum senarium facit, triginta sex dies fiunt: qui multiplicati
decies, ad trecentos sexaginta perveniunt, id est duodecim menses
lunares. Propter quinque dies enim reliquos, quibus solaris annus
impletur, et diei quadrantem, propter quem quater ductum eo anno, quo
bissextum vocant, unus dies adjicitur, addebantur a veteribus postea
dies, ut occurreret numerus annorum, quos dies Romani intercalares
vocabant. Proinde etiam Enos, quem genuit Seth, decem et novem
agebat annos, quando ex illo natus est filius ejus Cainan, quos annos
dicit Scriptura centum nonaginta (Gen. V, 9, sec. LXX).
Et deinceps per omnes generationes, in quibus hominum anni
commemorantur ante diluvium, nullus fere in nostris codicibus
invenitur, qui cum esset centum annorum vel infra, vel etiam centum
viginti, aut non multo amplius, genuerit filium; sed qui minima
aetate genuerunt, centum sexaginta, et quod excurrit, fuisse
referuntur: quia nemo, inquiunt, decem annorum homo potest gignere
filios, qui numerus centum appellabantur anni ab illis hominibus; sed
in annis sexdecim est matura pubertas, et proli jam idonea
procreandae, quos centum et sexaginta annos illa tempora nuncupabant.
Ut autem aliter annum tunc fuisse computatum non sit incredibile,
adjiciunt quod apud plerosque scriptores historiae reperitur,
Aegyptios habuisse annum quatuor mensium , Acarnanas sex mensium,
Lavinios tredecim mensium. Plinius Secundus cum commemorasset,
relatum fuisse in litteras, quemdam vixisse centum quinquaginta duos
annos, alium decem amplius, alios ducentorum annorum habuisse vitam,
alios trecentorum, quosdam ad quingentos, alios ad sexcentos,
nonnullos ad octingentos etiam pervenisse, haec omnia propter
inscientiam temporum accidisse arbitratus est. Alii quippe, inquit,
aestate unum determinabant annum, et alterum hieme; alii
quadripertitis temporibus, sicut Arcades, inquit, quorum anni
trimestres fuere. Adjecit etiam, aliquando Aegyptios, quorum parvos
annos quaternorum mensium fuisse supra diximus, lunae fine limitasse
annum. Itaque apud eos, inquit, et singula millia annorum vixisse
produntur .
2. His velut probabilibus argumentis quidam non destruentes fidem
sacrae hujus historiae, sed astruere nitentes, ne sit incredibile quod
tam multos annos vixisse referuntur antiqui, persuaserunt sibi, nec se
suadere imprudenter existimant, tam exiguum spatium temporis tunc annum
vocatum, ut illi decem sint unus noster, et decem nostri centum
illorum. Hoc autem falsissimum esse documento evidentissimo
ostenditur. Quod antequam faciam, non mihi tacendum videtur, quae
credibilior possit esse suspicio. Poteramus certe hanc asseverationem
ex hebraeis codicibus redarguere atque convincere, ubi Adam non
ducentorum triginta, sed centum triginta annorum fuisse reperitur,
quando tertium genuit filium (Gen. V, 3): qui anni si tredecim
nostri sunt, procul dubio primum genuit, quando undecim vel non multo
amplius annorum fuit. Quis potest hac aetate generare usitata ista
nobisque notissima lege naturae? Sed hunc omittamus, qui fortasse
etiam quando creatus est, potuit. Non enim eum tam parvum, quam
infantes nostri sunt, factum fuisse, credibile est. Sed filius ejus
non ducentorum quinque, sicut nos legimus, sed centum quinque fuit,
quando genuit Enos (Ibid., 6): ac per hoc, secundum istos,
nondum habebat undecim annos aetatis. Quid dicam de Cainan ejus
filio, qui cum apud nos centum septuaginta reperiatur, apud Hebraeos
septuaginta legitur fuisse, quando genuit Malalehel (Ibid.,
12)? Quis generat homo septennis, si tunc anni septuaginta
nuncupabantur qui septem fuerunt?
|
|
