CAPUT XX. De admiratione Centurionis et eorum qui cum illo erant, quomodo inter se consentiant Matthaeus, Marcus et Lucas.

57. Sequitur Matthaeus:

“Et terra mota est, et petrae scissae sunt, et monumenta aperta sunt, et multa corpora sanctorum qui dormierant, surrexerunt; et exeuntes de monumentis post resurrectionem ejus, venerunt in sanctam civitatem, et apparuerunt multis.”

Haec quae solus dixit, non est metuendum ne cuiquam caeterorum repugnare videantur. Sequitur idem ipse:

“Centurio autem et qui cum eo erant custodientes Jesum, viso terrae motu et iis quae fiebant, timuerunt valde, dicentes: Vere Filius Dei erat iste”

(Matth. XXVII, 51-54). Marcus sic:

“Videns autem Centurio, qui ex adverso stabat, quia sic clamans exspirasset, ait: Vere homo hic Filius Dei erat”

(Marc. XV, 39). Lucas sic:

“Videns autem Centurio quod factum fuerat, glorificavit Deum dicens: Vere hic homo justus erat”

(Luc. XXIII, 47). Non est contrarium quod Matthaeus viso terrae motu dicit admiratum Centurionem, et eos qui cum illo erant, cum Lucas dicat hoc eum admiratum, quod emissa illa voce exspirasset, ostendens quam in potestate habuerit quando moreretur: in eo quippe quod idem Matthaeus non solum dixit, viso terra motu, sed etiam addidit, et iis quae facta erant; integrum locum fuisse demonstravit Lucae, ut diceret Centurionem ipsam Domini mortem fuisse miratum; quia et haec inter illa est, quae tunc mirabiliter facta erant. Quanquam etsi Matthaeus illud non addidisset, intelligendum erat, cum multa miranda facta fuerint, et omnia Centurio et qui cum eo erant, mirari potuerint, liberum fuisse narrantibus quid quisque illum miratum commemorare voluisset: nec eos ibi repugnare, cum alius illud, alius illud diceret fuisse miratum; quando omnia fuerat ille miratus. Quod autem alius ait Centurionem dixisse, Vere Filius Dei erat iste, alius autem, Vere homo hic Filius Dei erat; non movebit eum cui non exciderunt tam multa superius similiter dicta et exposita: ad unam quippe sententiam utraque verba concurrunt; nec quod alius tacuit, homo, alius dixit, ullo modo contrarium est. Magis quod Lucas non ait Centurionem dixisse, Filius Dei erat, sed, justus erat, potest putari diversum: sed vel utrumque dictum a Centurione intelligere debemus, et aliud illos, aliud istum commemorasse; vel fortasse Lucam exprimere voluisse sententiam Centurionis, quomodo dixerit Jesum Filium Dei. Forte enim non eum Unigenitum aequalem Patri Centurio intellexerat; sed ideo Filium Dei dixerat, quia justum crediderat, sicut multi justi dicti sunt filii Dei. Quod autem etiam ipse Lucas dixit, Videns autem Centurio quod factum erat, in eo genere inclusit omnia quae in illa hora mirabiliter facta erant, tanquam unum mirabile factum commemorans, cujus quasi membra et partes erant omnia illa miracula. Jam vero quod Matthaeus addidit eos qui cum Centurione erant, alii autem hoc tacuerunt; cui non appareat ex notissima regula non esse contrarium, cum alius dicit quod alius tacet? Et quod Matthaeus dixit, timuerunt valde; Lucas autem non dixit, timuit, sed, glorificavit Deum; quis non eum intelligat timendo glorificasse?