|
24. Locus Apostoli difficilis, male intellectus. Refutatur
opinio existimantium fidem sine operibus prodesse ad salutem.
Quapropter diligenter oportet attendere quomodo accipienda sit apostoli
Pauli illa sententia, plane ad intelligendum difficilis, ubi ait:
Fundamentum enim aliud nemo potest ponere, praeter id quod positum
est, quod est Christus Jesus. Si quis autem superaedificat super
fundamentum hoc, aurum, argentum, lapides pretiosos, ligna, fenum,
stipulam, uniuscujusque opus manifestabitur. Dies enim declarabit,
quia in igne revelabitur, et uniuscujusque opus quale sit ignis
probabit. Si cujus opus permanserit, quod superaedificavit, mercedem
accipiet. Si cujus autem opus arserit, damnum patietur; ipse autem
salvus erit; sic tamen quasi per ignem (I Cor. III,
11-15). Quod quidam ita intelligendum putant, ut illi videantur
aedificare super hoc fundamentum, aurum, argentum, lapides
pretiosos, qui fidei quae in Christo est, bona opera adjiciunt; illi
autem fenum, ligna, stipulam, qui cum eamdem fidem habeant, male
operantur. Unde arbitrantur per quasdam poenas ignis eos posse purgari
ad salutem percipiendam merito fundamenti.
25. Hoc si ita est, fatemur istos laudabili charitate conari ut
omnes indiscrete admittantur ad Baptismum, non solum adulteri et
adulterae, contra sententiam Domini falsas nuptias praetendentes;
verum etiam publicae meretrices in turpissima professione
perseverantes, quas certe etiam nulla negligentissima Ecclesia
consuevit admittere, nisi ab illa primitus prostitutione liberatas.
Sed ista ratione cur non omni modo admittantur, omnino non video.
Quis enim non malit eas posito fundamento, licet ligna, fenum et
stipulam congerant, aliquanto certe diuturniore igne purgari, quam in
aeternum perire? Sed falsa erunt illa, quae obscuritatem
ambiguitatemque non habent: Si habeam omnem fidem, ita ut montes
transferam, charitatem autem non habeam, nihil sum; et, Quid
proderit, fratres mei, si fidem quis dicat se habere, opera autem non
habeat? Numquid poterit fides salvare eum? Falsum erit et illud:
Nolite errare; neque fornicatores, neque idolis servientes, neque
fures, neque avari, neque adulteri, neque molles, neque masculorum
concubitores, neque ebriosi, neque maledici, neque rapaces regnum
Dei possidebunt (I Cor. VI, 9, 10). Falsum et illud:
Manifesta sunt opera carnis, quae sunt fornicationes, immunditiae,
impudicitia, luxuria, idolorum servitus, veneficia, inimicitiae,
contentiones, aemulationes, animositates, dissensiones, haereses,
invidiae, ebrietates, comessationes, et his similia, quae praedico
vobis, sicut et praedixi, quoniam qui talia agunt, regnum Dei non
possidebunt (Galat. V, 19-21). Falsa erunt haec. Si enim
tantummodo credant et baptizentur, quamvis in malis talibus
perseverent, salvi erunt per ignem: atque ideo in Christo baptizati,
etiam qui talia agunt, regnum Dei possidebunt. Frustra autem
dicitur, Et haec quidam fuistis , sed abluti estis (I Cor. VI,
11); quando et abluti haec sunt. Inaniter etiam illud a Petro
dictum videbitur, Sic et vos simili forma Baptisma salvos facit, non
carnis depositio sordium, sed conscientiae bonae interrogatio (I
Petr. III, 21); siquidem et habentes pessimas conscientias
omnium flagitiorum et scelerum plenas, nec eorum malorum poenitentia
mutatas, tamen Baptisma salvos facit propter fundamentum enim quod in
eodem Baptismate ponitur, licet per ignem, salvi erunt. Illud
quoque non video cur Dominus dixerit, Si vis venire ad vitam, serva
mandata, et commemoravit ea quae ad bonos mores pertinent (Matth.
XIX, 17-19); si etiam his non servatis ad vitam veniri potest
per solam fidem, quae sine operibus mortuaest. Illud deinde quomodo
verum erit, quod eis quos ad sinistram positurus est dicet: Ite in
ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus? Quos non
increpat quia in eum non crediderunt, sed quia bona opera non
fecerunt. Nam profecto ne sibi quisquam de fide, quae sine operibus
mortua est, vitam promittat aeternam, propterea omnes gentes
segregaturum se dixit, quae permixtae eisdem pascuis utebantur, ut
appareat eos illi dicturos, Domine, quando te vidimus illa et illa
patientem, et non ministravimus tibi? qui in eum crediderant, sed
bona operari non curaverant, tanquam de ipsa fide mortua ad vitam
perveniretur aeternam. An forte ibunt in ignem aeternum qui opera
misericordiae non fecerunt, et non ibunt qui aliena rapuerunt, vel
corrumpendo in se templum Dei in seipsos immisericordes fuerunt; quasi
opera misericordiae prosint aliquid sine dilectione, dicente
Apostolo, Si distribuam omnia mea pauperibus, charitatem autem non
habeam, nihil mihi prodest (I Cor. XIII, 3); aut diligat
quisquam proximum sicut se ipsum, qui non diligit se ipsum? Qui enim
diligit iniquitatem, odit animam suam (Psal. X, 6). Neque
illud dici hic poterit, in quo nonnulli se ipsos seducunt dicentes,
ignem aeternum dictum, non ipsam poenam aeternam : per ignem quippe,
qui aeternus erit, transituros arbitrantur eos quibus propter fidem
mortuam per ignem promittunt salutem; ut videlicet ipse ignis aeternus
sit, combustio vero eorum, hoc est operatio ignis, non sit in eos
aeterna: cum et hoc praevidens Dominus, tanquam Dominus, sententiam
suam ita concluserit, dicens, Sic ibunt illi in combustionem
aeternam, justi autem in vitam aeternam (Matth. XXV, 32,
33, 41-46). Erit ergo aeterna combustio, sicut ignis; et
eos in illam ituros Veritas dixit, quorum non fidem, sed bona opera
defuisse declaravit.
26. Si ergo haec omnia, et caetera quae innumerabilia per omnes
Scripturas sine ambiguitate dicta reperiri possunt, falsa erunt;
poterit verus esse ille intellectus de lignis, feno et stipula, quod
hi salvi erunt per ignem, qui solam in Christum fidem tenentes bona
opera neglexerunt. Si autem ista et vera, et clara sunt; procul
dubio in illa Apostoli sententia alius requirendus est intellectus,
atque in his deputanda est, quae Petrus dicit esse in scriptis ejus
quaedam difficilia intellectu, quae non debent homines pervertere ad
proprium suum interitum, ut contra evidentissima testimonia
Scripturarum securos faciant de percipienda salute nequissimos,
nequitiae suae pertinacissime cohaerentes, nec emendando aut poenitendo
mutatos.
|
|
