|
27. Quamobrem nec illud audiendum est, quod quidam putaverunt,
quintum quoddam esse corpus unde sit anima , quod nec terra, nec aqua
sit, nec aer, nec ignis, sive iste turbulentior atque terrenus, sive
ille coelestis purus et lucidus; sed nescio quid aliud quod careat
usitato nomine, sed tamen corpus sit (Cic. lib. 1 Tusc.
quaest.). Si enim qui hoc sentiunt, hoc dicunt corpus quod et nos,
id est, naturam quamlibet longitudine, latitudine, altitudine,
spatium loci occupantem, neque hoc est anima, neque inde facta
credenda est. Quidquid enim tale est, ut multa non dicam, in
quacumque sui parte lineis dividi vel circumscribi potest: quod anima
si pateretur, nullo modo nosse posset tales lineas, quae per longum
secari non queunt, quales in corpore non posse inveniri nihilominus
novit.
28. Nec ipsa sibi tale aliquid occurrit, cum se nescire non
possit, etiam quando se ut cognoscat inquirit. Cum enim se quaerit,
novit quod se quaerat; quod nosse non posset, si se non nosset.
Neque enim aliunde se quaerit, quam a seipsa. Cum ergo quaerentem se
novit, se utique novit; et omne quod novit tota novit: cum itaque se
quaerentem novit, tota se novit, ergo et totam se novit: neque enim
aliquid aliud, sed seipsam tota novit . Quid ergo adhuc se quaerit,
si quaerentem se novit? Neque enim si nesciret se, posset quaerentem
se scire se: sed hoc in praesenti; quod autem de se quaerit, quid
antea fuerit, vel quid futura sit quaerit. Desinat ergo nunc interim
suspicari se esse corpus; quia si aliquid tale esset, talem se
nosset, quae magis se novit quam coelum et terram, quae per sui
corporis oculos novit.
29. Omitto dicere quia illud ejus quod etiam pecora habere
intelliguntur, vel coeli volatilia cum habitacula sua seu nidos
repetunt, quo capiuntur imagines omnium rerum corporalium, nullo modo
cuiquam corpori simile est; et utique hoc potius corpori simile esse
deberet, ubi corporearum rerum similitudines continentur. At si hoc
corpus non est, quia certum est, eas similitudines corporum illic non
solum memoriter detineri, verum etiam innumerabiles pro arbitrio
figurari; quanto minus alia qualibet vi sua corpori esse anima similis
potest?
30. Si autem corpus esse dicunt alia qualibet notione omne quod
est, id est, omnem naturam atque substantiam; non quidem admittenda
est ista locutio, ne non inveniamus quomodo loquentes, ea quae corpora
non sunt, a corporibus distinguamus: non tamen nimis est de nomine
laborandum. Nam et nos dicimus, quidquid anima est, non esse horum
quatuor notissimorum elementorum, quae manifesta sunt corpora; sed
neque hoc esse quod Deus est. Quid sit autem, non dicitur melius
quam anima vel spiritus vitae. Ideo enim additur, vitae, quia et
iste aer plerumque dicitur spiritus. Quanquam et animam eumdem aerem
appellaverunt, ut jam non possit inveniri nomen, quo proprie
distinguatur ista natura, quae nec corpus, nec Deus est, nec vita
sine sensu, qualis potest credi in arboribus, nec vita sine rationali
mente, qualis est in pecoribus; sed vita nunc minor quam Angelorum,
et futura quod Angelorum, si ex praecepto sui creatoris hic vixerit.
31. Unde sit autem, id est, de qua velut materia facta sit, vel
de qua perfecta beataque natura defluxerit, vel utrum omnino ex nihilo
facta sit, etiamsi dubitatur, et quaeritur; illud tamen minime
dubitandum est, et si aliquid antea fuit, a Deo factum esse quod
fuit, et eam nunc a Deo factam, ut anima viva sit: aut enim nihil
fuit, aut hoc quod est non fuit. Sed illam partem, qua quaerebamus
quasi ejus materiem unde facta sit jam satis tractavimus.
|
|
