|
46. Natura igitur universitatis corporalis non adjuvatur extrinsecus
corporaliter. Neque enim est extra eam ullum corpus, alioquin non est
universitas. Intrinsecus autem adjuvatur incorporaliter, Deo id
agente ut omnino natura sit; quoniam ex ipso et per ipsum et in ipso
sunt omnia (Rom. XI, 36). Partes vero ejusdem universitatis
et intrinsecus incorporaliter adjuvantur, vel potius fiunt, ut naturae
sint; et extrinsecus corporaliter, quo se melius habeant, sicut
alimentis, agricultura, medicina, et quaecumque etiam ad ornatum
fiunt, ut non solum salvae ac fecundiores, verum etiam decentiores
sint.
47. Spiritualis autem creata natura si perfecta atque beata est,
sicut Angelorum sanctorum, quantum attinet ad seipsam, quo sit,
sapiensque sit, nonnisi intrinsecus incorporaliter adjuvatur. Intus
ei quippe loquitur Deus miro et ineffabili modo, neque per scripturam
corporalibus instrumentis affixam, neque per voces corporalibus auribus
insonantes, neque per corporum similitudines, quales in spiritu
imaginaliter fiunt, sicut in somnis, vel in aliquo excessu spiritus,
quod graece dicitur EKSTASIS, et nos eo verbo jam utimur pro
latino: quia et hoc genus visionum, quamvis interius fiat quam sunt ea
quae animo per sensus corporis nuntiantur; tamen quia simile est eis,
ita ut cum fit, discerni ab eis aut omnino non possit, aut certe vix
et rarissime possit, et quia exterius est quam illud quod in ipsa
incommutabili veritate mens rationalis et intellectualis intuetur,
eaque luce de his omnibus judicat; inter illa quae extrinsecus fiunt
arbitror esse deputandum. Creatura ergo spiritualis et intellectualis
perfecta et beata, qualis Angelorum est, sicut dixi, quantum attinet
ad seipsam quo sit, sapiensque ac beata sit, nonnisi intrinsecus
adjuvatur aeternitate, veritate, charitate Creatoris. Extrinsecus
vero si adjuvari dicenda est, eo fortasse solo adjuvatur, quod invicem
vident, et de sua societate gaudent in Deo, et quod perspectis etiam
in eis ipsis omnibus creaturis, undique gratias agit laudatque
Creatorem. Quod autem attinet ad creaturae angelicae actionem, per
quam universarum rerum generibus, maximeque humano providentia Dei
prospicitur; ipsa extrinsecus adjuvat, et per illa visa quae similia
sunt corporalibus, et per ipsa corpora quae angelicae subjacent
potestati.
|
|
