|
37. Haec omnia praecepta dilectionis, id est charitatis, quae
tanta et talia sunt, ut quidquid se putaverit homo facere bene, si
fiat sine charitate, nullo modo fiat bene; haec ergo praecepta
charitatis inaniter darentur hominibus, non habentibus liberum
voluntatis arbitrium: sed quia per legem dantur et veterem et novam
(quamvis in nova venerit gratia quae promittebatur in vetere, lex
autem sine gratia littera est occidens, in gratia vero spiritus
vivificans), unde est in hominibus charitas Dei et proximi, nisi ex
ipso Deo? Nam si non ex Deo, sed ex hominibus, vicerunt
Pelagiani: si autem ex Deo, vicimus Pelagianos. Sedeat ergo inter
nos judex apostolus Joannes, et dicat nobis: Charissimi, diligamus
invicem. In his verbis Joannis cum se illi extollere coeperint et
dicere, Utquid nobis hoc praecipitur, nisi quia ex nobis habemus ut
invicem diligamus? sequitur continuo idem Joannes, confundens eos et
dicens, quia dilectio ex Deo est (I Joan. IV, 7). Non
itaque ex nobis, sed ex Deo est. Cur ergo dictum est, Diligamus
invicem, quia dilectio ex Deo est; nisi quia praecepto admonitum est
liberum arbitrium, ut quaereret Dei donum? Quod quidem sine suo
fructu prorsus admoneretur, nisi prius acciperet aliquid dilectionis,
ut addi sibi quaereret unde quod jubebatur impleret. Cum dicitur,
Diligamus invicem, lex est: cum dicitur, quia dilectio ex Deo est,
gratia est. Sapientia quippe Dei legem et misericordiam in lingua
portat (Prov. III, 16, sec. LXX). Unde scriptum est in
Psalmo: Etenim benedictionem dabit qui legem dedit (Psal.
LXXXIII, 8).
38. Nemo ergo vos fallat, fratres mei: quia nos non diligeremus
Deum, nisi nos prior ipse diligeret. Idem Joannes apertissime hoc
ostendit, et dicit, Nos diligamus , quia ipse prior dilexit nos (I
Joan. IV, 19). Gratia nos facit legis dilectores, lex vero
ipsa sine gratia nonnisi praevaricatores facit. Et quod discipulis
suis dicit Dominus, Non vos me elegistis, sed ego elegi vos
(Joan. XV, 16); nihil aliud indicat nobis. Si enim nos prius
dileximus, ut hoc merito nos ipse diligeret; prius illum nos
elegimus, ut ab illo eligi mereremur. Sed ipse qui veritas est,
aliud dicit, et huic vanitati hominum apertissime contradicit: Non
vos me elegistis inquit. Si ergo non elegistis, sine dubio nec
dilexistis: quomodo enim eum eligerent, quem non diligerent? Sed
ego, inquit, vos elegi. Numquid non et ipsi postea elegerunt eum,
et omnibus bonis hujus saeculi praetulerunt? Sed quia electi sunt,
elegerunt: non quia elegerunt, electi sunt. Eligentium hominum
meritum nullum esset, nisi eos eligentis gratia Dei praeveniret.
Unde et apostolus Paulus benedicens Thessalonicenses : Vos,
inquit, Dominus multiplicet, et abundare faciat in charitate in
invicem et in omnes (I Thess. III, 12). Hanc benedictionem
dedit ut nos invicem diligeremus, qui legem dederat ut invicem
diligamus. Denique alio loco ad eosdem, quia sine dubio in quibusdam
eorum jam erat, quod eis ut esset optaverat: Gratias, inquit, agere
debemus Deo semper pro vobis, fratres, sicut dignum est, quoniam
supercrescit fides vestra, et abundat charitas uniuscujusque vestrum in
invicem (II Thess. I, 3). Hoc dixit, ne forte de tanto bono
quod ex Deo habebant, tanquam ex se ipsis id habentes extollerentur.
Quod ergo supercrescit fides vestra, inquit, et abundat charitas
uniuscujusque vestrum in invicem, gratias agere debemus Deo de vobis
; non ita vos laudare, tanquam hoc habeatis ex vobis.
39. Et ad Timotheum dicit: Non enim dedit nobis Deus spiritum
timoris, sed virtutis et charitatis et continentiae (II Tim. I,
7). In quo sane Apostoli testimonio cavere debemus, ne nos
arbitremur non accepisse spiritum timoris Dei, quod sine dubio magnum
est Dei donum, de quo dicit propheta Isaias: Requiescet super eum
spiritus sapientiae et intellectus, spiritus consilii et fortitudinis,
spiritus scientiae et pietatis, spiritus timoris Domini (Isai.
XI, 2, 3). Non quo timore Petrus Christum negavit, sed
illius timoris spiritum accepimus, de quo dicit ipse Christus: Eum
timete, qui habet potestatem et animam et corpus perdere in gehennam:
ita dico vobis, hunc timete. Hoc autem dixit, ne illo timore
negaremus eum, quo turbatus est Petrus. Hunc enim auferri voluit a
nobis, cum prius dixit: Nolite timere eos qui corpus occidunt, et
postea non habent quid faciant (Luc. XII, 5, 4). Hujus
timoris non accepimus spiritum, sed virtutis et charitatis et
continentiae. De quo spiritu idem ipse ad Romanos ait: Gloriamur in
tribulationibus; scientes quoniam tribulatio patientiam operatur,
patientia probationem, probatio spem, spes autem non confundit: quia
charitas Dei diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum,
qui datus est nobis (Rom. V, 3-5). Non itaque per nos, sed
per Spiritum sanctum qui datus est nobis, ipsa charitate fit, quam
Dei donum esse manifestat, ut tribulatio non auferat, sed potius
operetur patientiam. Ad Ephesios etiam, pax, inquit, fratribus et
charitas cum fide. Magna bona: sed dicat unde? a Deo, inquit,
Patre et Domino Jesu Christo (Ephes. VI, 23). Ergo haec
magna bona, non sunt nisi Dei dona.
|
|
