|
30. E. Dubitare non possum. Sed pervellem scire utrum uno aliquo
genere contineantur haec duo, sapientia scilicet et numerus, quia
conjuncta etiam in Scripturis sanctis haec posita esse commemorasti;
an alterum existat ab altero, aut alterum in altero consistat, veluti
numerus a sapientia, vel in sapientia. Nam sapientiam existere a
numero, aut consistere in numero, non ausim dicere: nescio enim
quomodo, quia multos novi numerarios aut numeratores, vel si quo alio
nomine vocandi sunt, qui summe atque mirabiliter computant, sapientes
autem perpaucos, aut forsitan neminem, longe venerabilior mihi
occurrit sapientia quam numerus. A. Rem dicis quam ego quoque mirari
soleo. Nam cum incommutabilem veritatem numerorum mecum ipse
considero, et ejus quasi cubile ac penetrale vel regionem quamdam, vel
si quod aliud nomen aptum inveniri potest, quo nominemus quasi
habitaculum quoddam sedemque numerorum; longe removeor a corpore: et
inveniens fortasse aliquid quod cogitare possim, non tamen aliquid
inveniens quod verbis proferre sufficiam, redeo tanquam lassatus in
haec nostra, ut loqui possim, et ea quae ante oculos sita sunt dico,
sicut dici solent. Hoc mihi accidit etiam cum de sapientia quantum
valeo, vigilantissime atque intentissime cogito. Et propterea multum
miror, cum haec duo sint in secretissima certissimaque veritate,
accedente etiam testimonio Scripturarum, quo commemoravi conjuncte
illa posita; plurimum miror, ut dixi, quare numerus vilis sit
multitudini hominum, et chara sapientia. Sed nimirum illud est, quod
una quaedam eademque res est; verumtamen quoniam nihilominus in divinis
Libris de sapientia dicitur, quod attingit a fine usque ad finem
fortiter, et disponit omnia suaviter (Sap. VIII, 1), ea
potentia qua fortiter a fine usque ad finem attingit, numerus fortasse
dicitur: ea vero qua disponit omnia suaviter, sapientia proprie jam
vocatur; cum sit utrumque unius ejusdemque sapientiae.
31. Sed quia dedit numeros omnibus rebus etiam infimis, et in fine
rerum locatis; et corpora enim omnia quamvis in rebus extrema sint,
habent numeros suos; sapere autem non dedit corporibus, neque animis
omnibus, sed tantum rationalibus, tanquam in eis sibi sedem
locaverit, de qua disponat omnia illa etiam infima quibus numeros
dedit: itaque quoniam de corporibus facile judicamus, tanquam de rebus
quae infra nos ordinatae sunt, quibus impressos numeros infra nos esse
cernimus; et eos propterea vilius habemus. Sed cum coeperimus tanquam
sursum versus recurrere, invenimus eos etiam nostras mentes
transcendere, atque incommutabiles in ipsa manere veritate. Et quia
sapere pauci possunt, numerare autem etiam stultis concessum est,
mirantur homines sapientiam, numerosque contemnunt. Docti autem et
studiosi, quanto remotiores sunt a labe terrena, tanto magis et
numerum et sapientiam in ipsa veritate contuentur, et utrumque charum
habent: et in ejus veritatis comparatione non eis aurum et argentum,
et caetera de quibus homines dimicant, sed ipsi etiam vilescunt sibi.
32. Nec mireris numeros ideo viluisse hominibus, et charam esse
sapientiam, quia facilius possunt numerare quam sapere, cum videas
charius illos habere aurum quam lumen lucernae, cui comparatum aurum
ridetur. Sed honoratur amplius res longe inferior, quia lucernam sibi
et mendicus accendit, aurum vero pauci habent: quanquam sapientia
absit ut in comparatione numeri inveniatur inferior, cum eadem sit;
sed oculum quo cerni possit, inquirit . Sed quemadmodum in uno igne
consubstantialis, ut ita dicam, sentitur fulgor et calor, nec
separari ab invicem possunt; tamen ad ea calor pervenit, quae prope
admoventur, fulgor vero etiam longius latiusque diffunditur: sic
intelligentiae potentia, quae inest sapientiae, propinquiora
fervescunt , sicuti sunt animae rationales; ea vero quae remotiora
sunt, sicuti corpora, non attingit calore sapiendi, sed perfundit
lumine numerorum: quod tibi fortassis obscurum est. Non enim ulla
visibilis similitudo invisibili rei potest ad omnem convenientiam
coaptari. Tantum illud attende, quod et quaestioni quam suscepimus
satis est, et humilioribus etiam mentibus, quales nos sumus, sese
manifestat, quia etsi clarum nobis esse non potest utrum in sapientia,
vel ex sapientia numerus, an ipsa sapientia ex numero, an in numero
sit, an utrumque nomen unius rei possit ostendi; illud certe
manifestum est utrumque verum esse, et incommutabiliter verum.
|
|