|
65. Quid est, quaeso, quod vident qui non possunt hominem non
diligere, et tamen possunt hominem non videre? Profecto illud,
quidquid est, praestantius est rebus humanis, cujus contemplatione
potest homo sine homine vivere. Jam enim accipite, Manichaei,
perfectorum Christianorum, quibus summa castitas, non laudanda
tantum, sed etiam capessenda visa est, mores et continentiam
singularem; ne vos impudenter jactare apud animos imperitorum, quasi
difficillima rerum abstinentia, si quid in vobis pudoris est,
audeatis. Nec ea dicam quae vos ignoratis, sed quae nobis
occultatis. Quis enim nescit summae continentiae hominum christianorum
multitudinem per totum orbem in dies magis magisque diffundi, et in
Oriente maxime atque Aegypto, quod vos nullo modo potest latere?
66. Nihil de iis dicam quos paulo ante commemoravi, qui
secretissimi penitus ab omni hominum conspectu, pane solo, qui eis per
certa intervalla temporum affertur, et aqua contenti, desertissimas
terras incolunt; perfruentes colloquio Dei, cui puris mentibus
inhaeserunt, et ejus pulchritudinis contemplatione beatissimi, quae
nisi sanctorum intellectu percipi non potest. Nihil, inquam, de his
loquar: videntur enim nonnullis res humanas plus quam oporteret
deseruisse, non intelligentibus quantum nobis eorum animus in
orationibus prosit, et vita ad exemplum, quorum corpora videre non
sinimur. Sed hinc disputare longum et supervacaneum puto: nam hoc tam
excellens fastigium sanctitatis, cui non sua sponte mirandum et
honorandum videtur, oratione nostra videri qui potest? Tantum isti
admonendi sunt, qui sese inaniter jactant, in tantum processisse
temperantiam et continentiam sanctissimorum catholicae fidei
christianorum, ut restringenda nonnullis, et quasi ad humanos fines
revocanda videatur: usque adeo supra homines illorum animos evasisse,
ab iis etiam quibus id displicet, judicatur.
67. Sed si hoc excedit nostram tolerantiam, quis non illos miretur
et praedicet, qui contemptis atque desertis mundi hujus illecebris, in
communem vitam castissimam sanctissimamque congregati, simul aetatem
agunt, viventes in orationibus, in lectionibus, in disputationibus;
nulla superbia tumidi, nulla pervicacia turbulenti, nulla invidentia
lividi: sed modesti, verecundi, pacati, concordissimam vitam et
intentissimam in Deum, gratissimum munus ipsi offerunt, a quo ista
posse meruerunt? Nemo quidquam possidet proprium, nemo cuiquam
onerosus est. Operantur manibus ea quibus et corpus pasci possit, et
a Deo mens impediri non possit. Opus autem suum tradunt eis quos
decanos vocant, eo quod sint denis praepositi, ut neminem illorum cura
sui corporis tangat, neque in cibo, neque in vestimento, neque si
quid aliud opus est, vel quotidianae necessitati, vel mutatae, ut
assolet, valetudini. Illi autem decani cum magna sollicitudine omnia
disponentes, et praesto facientes quidquid illa vita propter
imbecillitatem corporis postulat, rationem tamen etiam ipsi reddunt
uni, quem patrem appellant. Hi vero patres non solum sanctissimi
moribus, sed etiam divina doctrina excellentissimi, omnibus rebus
excelsi, nulla superbia consulunt iis quos filios vocant, magna sua in
jubendo auctoritate, magna illorum in obtemperando voluntate.
Conveniunt autem diei tempore extremo de suis quisque habitaculis, dum
adhuc jejuni sunt, ad audiendum illum patrem, et conveniunt ad
singulos patres terna, ut minimum, hominum millia: nam etiam multo
numerosiores sub uno agunt. Audiunt autem incredibili studio, summo
silentio; affectiones animorum suorum, prout eos pepulerit disserentis
oratio, vel gemitu, vel fletu, vel modesto et omni clamore vacuo
gaudio significantes . Corpus deinde reficitur, quantum saluti et
salubritati satis est, coercente unoquoque concupiscentiam, ne se
profundat vel in ea ipsa quae praesto sunt parca et vilissima. Ita non
solum a carnibus et vino abstinent pro sufficientia domandarum
libidinum, sed ab iis etiam quae tanto concitatius ventris et gutturis
provocant appetitum, quanto quasi mundiora nonnullis videntur: quo
nomine solet turpe desiderium exquisitorum ciborum, quod a carnibus
alienum est, ridicule turpiterque defendi. Sane quidquid necessario
victui redundat (nam redundat plurimum ex operibus manuum, et epularum
restrictione), tanta cura egentibus distribuitur, quanta non ab ipsis
qui distribuunt comparatum est. Nullo modo namque satagunt, ut haec
sibi abundent, sed omni modo agunt ut non apud se remaneat quod
abundaverit, usque adeo ut oneratas etiam naves in ea loca mittant,
quae inopes incolunt. Non opus est plura de re notissima dicere.
68. Haec est etiam vita feminarum Deo sollicite casteque
servientium, quae habitaculis segregatae ac remotae a viris quam
longissime decet, pia tantum illis charitate junguntur et imitatione
virtutis: ad quas juvenum nullus accessus est, neque ipsorum quamvis
gravissimorum et probatissimorum senum, nisi usque ad vestibulum
necessaria praebendi quibus indigent gratia. Lanificio namque corpus
exercent atque sustentant, vestesque ipsas fratribus tradunt, ab iis
invicem quod victui opus est resumentes. Hos mores, hanc vitam, hunc
ordinem, hoc institutum si laudare velim, neque digne valeo, et
vereor ne judicare videar per seipsum tantummodo expositum placere non
posse, si super narratoris simplicitatem cothurnum etiam laudatoris
addendum putavero. Haec, Manichaei, reprehendite, si potestis.
Nolite caecis hominibus et discernere invalidis ostentare nostra
zizania.
|
|
