|
1. Novissime exponendum poscis de spiritu Dei qui superferebatur
super aquam.
|
“Quidam enim asseverant, inquis, Spiritum sanctum;
alli mundanum spiritum dicunt, dicentes quia non potuit historiographus
cum creaturis enumerare Creatorem, nec huic locum aliquem deputare,
qui ubique sit totus, cum Patre videlicet atque Filio.”
|
|
2. Quid ergo istorum ego senserim, ex primo libro eorum quos de
Genesi duodecim, sicut potui, non secundum allegorias, sed secundum
rerum gestarum fidem scripsi, in hoc opusculum transtuli.
Inest,
inquam, Deo benignitas summa, et sancta, et justa; et quidam, non
ex indigentia, sed ex beneficentia veniens amor in opera sua.
Propterea priusquam scriberetur, Dixit Deus, Fiat lux, praecessit
Scriptura, dicens, Et spiritus Dei superferebatur super aquam.
Quia sive aquae nomine appellare voluit totam corporalem materiam, ut
eo modo insinuaret unde facta et formata sint omnia, quae in suis
generibus jam dignoscere possumus, appellans aquam, quia ex humida
natura videmus omnia in terra per species varias formari atque
concrescere; sive spiritualem vitam quamdam ante formam conversionis
quasi fluitantem: superferebatur utique Spiritus Dei; quia
subjacebat scilicet bonae voluntati Creatoris, quidquid illud erat,
quod formandum perficiendumque inchoaverat: ut dicente Deo in Verbo
suo, Fiat lux; in bona voluntate, hoc est, in beneplacito ejus,
pro modo sui generis maneret quod factum est; et ideo rectum est quod
placuerit Deo, Scriptura dicente, Et facta est lux; et vidit Deus
lucem quia bona est. Ut quemadmodum in ipso exordio inchoatae
creaturae, quae coeli et terrae nomine, propter id quod de illa
perficiendum erat, commemorata est, Trinitas insinuatur Creatoris
(nam dicente Scriptura, In principio fecit Deus coelum et terram,
intelligimus Patrem in Dei nomine, et Filium in principii nomine,
qui non Patri, sed per se ipsum creatae primitus, ac potissimum
spirituali creaturae, et consequenter etiam universae creaturae
principium est: dicente autem Scriptura, Spiritus Dei
superferebatur super aquam, completam commemorationem Trinitatis
agnoscimus); ita et in conversione atque perfectione creaturae, ut
rerum species digerantur, eadem Trinitas insinuetur: Verbum Dei
scilicet, et Verbi Generator, cum dicitur, Dixit Deus; et sancta
Bonitas; in qua Deo placet quidquid ei pro suae naturae modulo
perfectum placet, cum dicitur, Vidit Deus quia bonum est.
3. Sed cur commemorata prius, quamvis imperfecta creatura, postea
commemoratur Spiritus Dei, prius dicente Scriptura, Terra autem
erat invisibilis et incomposita, et tenebrae erant super abyssum; ac
deinde inferente, Et spiritus Dei superferebatur super aquam (Gen.
I, 1-4)? An quoniam egenus atque indigus amor ita diligit, ut
rebus quas diligit subjiciatur; propterea cum commemoraretur Spiritus
Dei, in quo sancta ejus benevolentia dilectioque intelligitur,
superferri dictus est, ne facienda opera sua, per indigentiae
necessitatem potius quam per abundantiam beneficentiae Deus amare
putaretur? Cujus rei memor Apostolus dicturus de charitate,
supereminentem viam demonstraturum se ait (I Cor. XII, 31):
et alio loco, Supereminentem, inquit, scientiae charitatem Christi
(Ephes. III, 19). Cum ergo sic oporteret insinuari Spiritum
Dei, ut superferri diceretur, commodius factum est, ut prius
insinuaretur aliquid inchoatum, cui superferri diceretur; non autem
loco, sed omnia superante ac praecellente potentia
(De Genesi ad
litteram, lib. 1, cap. 5-7, n. 11-13).
|
|
