|
32. De humilitate praecepta Domini et exempla. Proinde pauca
testimonia, quae Dominus in mentem dare dignatur, ex doctrina
Christi de humilitate commemoro, quae ad id quod intendi fortasse
sufficiant. Sermo ejus, quem primum prolixiorem ad discipulos
habuit, inde coepit, Beati pauperes spiritu, quoniam ipsorum est
regnum coelorum (Matth. V, 3): quos sine ulla controversia
humiles intelligimus. Fidem Centurionis illius ideo praecipue
laudavit, nec se invenisse in Israel dixit tantam fidem, quia ille
tam humiliter credidit, ut diceret, Non sum dignus ut sub tectum meum
intres (Id. VIII, 5-10). Unde nec Matthaeus ob aliud eum
dixit accessisse ad Jesum, cum apertissime Lucas insinuet quod non ad
eum ipse venerit, sed amicos suos miserit (Luc. VII, 6, 7),
nisi quia fidelissima humilitate magis ipse accessit, quam illi quos
misit. Unde et illud propheticum est, Excelsus est Dominus, et
humilia respicit; excelsa autem a longe cognoscit (Psal.
CXXXVII, 6): utique tanquam non accedentia. Hinc et illi
mulieri Chananaeae dicit, O mulier, magna est fides tua! fiat tibi
sicut vis: quam superius canem appellaverat, nec ei panem filiorum
projiciendum esse responderat. Quod illa humiliter accipiens dixerat,
Ita, Domine; nam et canes edunt de micis quae cadunt de mensa
dominorum suorum. Ac sic quod assiduo clamore non impetrabat, humili
confessione promeruit (Matth. XV, 22-28). Hinc et illi duo
proponuntur orantes in templo, unus pharisaeus, et alter publicanus,
propter eos qui sibi justi videntur, et spernunt caeteros, et
enumerationi meritorum praefertur confessio peccatorum. Et utique Deo
gratias agebat pharisaeus ex his in quibus sibi multum placebat:
Gratias, inquit, tibi ago, quia non sum sicut caeteri homines,
injusti, raptores, adulteri, sicut et publicanus iste. Jejuno bis
in sabbato, decimas do omnium quaecumque possideo. Publicanus autem
de longinquo stabat, nec oculos ad coelum audebat levare, sed
percutiebat pectus suum, dicens: Deus, propitius esto mihi
peccatori. Sequitur autem divina sententia: Amen dico vobis,
descendit justificatus de templo publicanus magis quam ille pharisaeus.
Deinde causa ostenditur, cur hoc justum sit: Quoniam is qui se
exaltat humiliabitur, et qui se humiliat exaltabitur (Luc.
XVIII, 10-14). Fieri ergo potest ut quisque et mala vera
devitet, et vera bona in se consideret, et de his Patri luminum
gratias agat, a quo descendit omne datum optimum, et omne donum
perfectum (Jacobi I, 17); et tamen elationis vitio reprobetur,
si aliis peccatoribus maximeque peccata in oratione confitentibus, vel
sola cogitatione quae coram Deo est, superbus insultet, quibus non
exprobatio cum inflatione, sed miseratio sine desperatione debetur.
Quid illud quod quaerentibus inter se discipulis quisnam eorum major
esset, puerum parvulum constituit ante oculos eorum, dicens: Nisi
fueritis sicut puer iste, non intrabitis in regnum coelorum (Matth.
XVIII, 1-3)? nonne humilitatem maxime commendavit, et in ea
meritum magnitudinis posuit? Vel cum filiis Zebedaei latera ejus in
sedium sublimitate concupiscentibus, ita respondit, ut passionis ejus
calicem bibendum potius cogitarent (Id. XX, 21, 22), in quo
se humiliavit usque ad mortem, mortem autem crucis (Philipp. II,
8), quam superbo appetitu praeferri caeteris postularent; quid
ostendit, nisi eis se futurum altitudinis largitorem, qui eum doctorem
humilitatis antea sequerentur? Jam vero quod exiturus ad passionem
lavit pedes discipulis, monuitque apertissime ut hoc facerent
condiscipulis atque conservis, quod eis fecisset Magister et Dominus
(Joan. XIII, 1-17); quantum commendavit humilitatem? Cui
commendandae etiam tempus illud elegit, quo eum proxime moriturum cum
magno desiderio contuebantur; hoc utique praecipue memoria retenturi,
quod Magister imitandus ultimum demonstrasset. At ille hoc fecit illo
tempore, quod utique potuit et aliis ante diebus, quibus cum eis
fuerat conversatus: quando si fieret, hoc ipsum quidem traderetur,
sed utique non sic acciperetur.
|
|