|
98. Cui si nondum possumus inhaerere, objurgemus saltem nostra
phantasmata, et tam nugatorios et deceptorios ludos de spectaculo
mentis ejiciamus. Utamur gradibus quos nobis divina providentia
fabricare dignata est. Cum enim figmentis ludicris nimium delectati
evanesceremus in cogitationibus nostris, et totam vitam in quaedam vana
somnia verteremus; rationali creatura serviente legibus suis, per
sonos ac litteras, ignem, fumum, nubem, columnam, quasi quaedam
verba visibilia, cum infantia nostra parabolis ac similitudinibus
quodammodo ludere, et interiores oculos nostros luto hujuscemodi curare
non aspernata est ineffabilis misericordia Dei.
99. Distinguamus ergo quam fidem debeamus historiae, quam fidem
debeamus intelligentiae, quid mandemus memoriae, verum esse
nescientes. sed credentes tamen. Et ubi sit verum, quod non venit et
transit, sed semper eodem modo manet. Qui sit modus interpretandae
allegoriae, quae per sapientiam dicta creditur in Spiritu sancto:
utrum a visibilibus antiquioribus ad visibilia recentiora eam perducere
sufficiat; an usque ad animae affectiones atque naturam, an usque ad
incommutabilem aeternitatem: an aliae significent gesta visibilia,
aliae motus animorum, aliae legem aeternitatis; an aliquae
inveniantur, in quibus haec omnia vestiganda sint. Et quae sit
stabilis fides, sive historica et temporalis, sive spiritualis et
aeterna, ad quam omnis interpretatio auctoritatis dirigenda sit. Et
quid prosit ad intelligenda et obtinenda aeterna, ubi finis est omnium
bonarum actionum, fides rerum temporalium. Et quid intersit inter
allegoriam historiae, et allegoriam facti, et allegoriam sermonis, et
allegoriam sacramenti. Et quomodo ipsa locutio divinarum Scripturarum
secundum cujusque linguae proprietatem accipienda sit. Habet enim
omnis lingua sua quaedam propria genera locutionum, quae cum in aliam
linguam transferuntur, videntur absurda. Quid prosit tanta loquendi
humilitas, ut non solum ira Dei, et tristitia, et a somno
expergefactio, et memoria, et oblivio, et alia nonnulla quae in bonos
homines cadere possunt, sed etiam poenitentiae, zeli, crapulae
nomina, et alia hujusmodi in sacris Libris inveniantur. Et utrum
oculi Dei, et manus, et pedes, et alia hujus generis membra, quae
in Scripturis nominantur, ad visibilem formam humani corporis
referenda sint; an ad significationes intelligibilium et spiritualium
potentiarum, sicut galea, et scutum, et gladius, et cingulum, et
caetera talia. Et quod maxime quaerendum est, quid prosit generi
humano, quod sic nobiscum per rationalem, et genitalem, et corporalem
creaturam sibi servientem divina providentia locuta est. Quo uno
cognito, omnis ab animis protervitas puerilis excluditur, et
introducitur sacrosancta religio.
|
|
