QUAESTIO XXVIII

Quid contradicendum iis sit, qui mundum istum ab aeterno naturaliter moveri inquiunt, neque initio, neque abolitioni obnoxium?

Mundum ab aeterno constare et nulli debere subjectionem, improbabile et impossibile est: quem videmus tanta diversitate exstare corporum; cum nihil divinum et aeternum possit esse nisi simplex, in quo nulla diversitas videatur, sed sit unitas. Nam et vices ipsas temporum non servat, ut non solum in temporibus varius sit, aut contrariis constet substantiis, sed et in ipsis vicibus temporum: cum res aeterna diversitatem abhorreat, et sit nec tactu nec visu capienda, utpote incorporalis: hic autem passioni obnoxius est, quia et aqua repugnat igni; et ignis si amplius fuerit, superat aquam; et terra cum sit natura arida et frigida, patitur incendium, quasi res corporalis. Itaque inconveniens est mundum aeternum dicere, quem cum videmus passioni subjectum, et per saecula senectute deficere, credimus et finiri. Quid censetur de homine, qui mundum aeternum putat? Certe homo coepit in mundo: sine homine ergo cui proficiebat annua fecunditas mundi? An sine aliqua providentia generabat? Et quomodo aeternus corruptibilia et mortalia generabat, cum de aeterno debeat aeternum existere? Et quod visibile est et sentitur et tangitur, qua audacia vocatur aeternum? Et quod vicibus temporum ministratur, ita ut ipsa tempora aliquando non servent officia sua, quomodo appellatur aeternum? Aeternitas enim non corrumpitur, nec immutatur.