|
De Evangelio Joannis
Audistis quae contestetur sacrosanctum
Evangelium, dicente Domino ad Judaeos, Vos de patre diabolo nati
estis, et desideria patris vestri vultis facere. Ille homicida erat
ab initio, et in veritate non stetit, quia veritas non est in illo.
Cum loquitur mendacium, ex suis propriis loquitur, quia mendax est,
sicut et pater ejus (Joan. VIII, 44). Nemo fidelium dubitet
diabolum apostasiae suae auctorem non habere. Ipse enim totius erroris
est princeps: qui videns a Deo factum se non mediocris potentiae,
ausus est praesumere divinitatem; ut quia caeteros vidit inferiores,
seipsum praeferret ut deum. Denique nomina quibus appellatur diabolus
et satanas, ab actu ejus composita sunt, non ex natura. Omne enim
malum opere probatur, ut non substantia in crimine sit, sed voluntas
concepta ex causis. Dum enim se vidit potiorem caeteris, inflatus est
ad exercendam dominationem. Quomodo ergo patrem habere dicitur, qui
auctor sceleris ejus habeatur? Aut unde probatur ab initio homicida
fuisse? Sed Scriptura illum qui ejus fuerit imitator, nomine ejus
appellat; ut quia ab opere nomen accepit, omnis qui malum opus
fecerit, non immerito diabolus nominetur. Salvator ergo hoc loco
Cain diabolum appellavit, quia operum ejus aemulus, dum invidit
fratri, homicidium perpetravit, exemplum relinquens crudelitatis
parricidii. Sicut et diabolus dum invidit homini facto ad imaginem
Dei, malignitatem operis sui cumulavit, typum praebens erroris.
Hinc itaque exstitit etiam mendax Cain, dicente sibi Deo, Ubi est
Abel frater tuus? Qui patris sui imbutus malitia, in mendacium
prorumpens, Nescio, inquit (Gen. IV, 9); ut cui vitam
extorserat, ubi esset nescire se simularet; sic furore caecatus, ut
Deo sic responderet quasi homini, quem putaret se posse celare.
Igitur hujusmodi imitatores facti Judaei, etiam ipsum Dominum
occiderunt, Cain potius fratricidam patrem volentes habere quam
Deum, ut totius sanguinis effusi rei fierent. Auctorem enim vitae
perimentes, totius sceleris principes exstiterunt, ita ut huic malo
etiam filios suos obligarent dicentes, Sanguis ejus super nos et super
filios nostros (Matth. XXVII, 25). Ut enim Pilato
suaderent, nihil mali esse quod petebant, in filios suos retorqueri
dixerunt, si esset injustum: quia ut furori suo satisfacerent, nec
filiis quidem suis parcere voluerunt. Nam quia diabolus non natura
malus est, hinc facilius dicitur, quia poena non promitteretur ei qui
non fecerat quod nescierat. Iniquum est enim punire eum qui non facit
aliud, quam quod suae est naturae. Et magis istud malum est, si hoc
exigas ab aliquo, quod scias illum non posse. Quamobrem juste
plectendus est, quem cum constet scire ac facere posse bonum, agit
malum. Hoc etiam ex verbis Salvatoris poterit adverti: ait enim,
sicut supra memoratum est, Pater vester homicida fuit ab initio, et
in veritate non stetit. Igitur si per naturam mendax est, quomodo
dicitur in veritate non stetisse? Hic enim in veritate non stat, qui
in veritate non permanet. Constat ergo diabolum in veritate fuisse,
sed non perseverasse. Denique legimus in propheta sic dicentem
Dominum, Si stetissent, inquit, in substantia mea (Jerem.
XXIII, 22), id est in lege mea. Et Apostolus ad Galatas,
State, inquit, et nolite iterum servitutis jugo cohiberi (Galat.
V, 1). Quid tam apertum? Hic enim mandat ut de caetero
permaneant in mandatis ejus. Quod si diabolus servasset, steterat in
substantia et in lege Dei. Fundamentum est enim lex servantibus eam.
Quomodo ergo quibusdam videtur, diabolum aut malum a Deo factum, aut
propriam habere originem, id est ex nullo ortum, quod utrumque Deo
videtur contrarium? Qui enim ad hoc illum dicit factum ut esset
malus, imperfectae putat Deum esse bonitatis; quia perfecte bonus non
facit malum. Qui vero originis ejus Deum auctorem esse non credit,
ejus dominium Deo abnegat. Per hoc enim, cum omnia Dei sint,
aliquid esse arbitratur quod minime ad Deum pertineat: quos oportet
poenas perpeti, cum viderint cuncta a Deo judicari per Christum.
|
|
