|
Merito quaeritur, cum
Dominus propter illum qui de anathemate furtum fecerat, praeceperit
eum qui fuisset ostensus, igni cremari, cur eum ostensum Jesus
lapidari potius a populo fecerit. An ita eum mori oportuit,
quemadmodum Jesus, qui propius Dominum sequebatur, Domini verba
jubentis intelligere potuit? Sic enim alius quisquam non facile
potuit. Unde magis quaerendum est cur lapidationem ignem appellaverit
Dominus, quam credendum Jesum aliud fecisse quam jusserat Dominus.
Nam neque ad intelligendum verba Domini quisquam potuit esse
sapientior, neque ad faciendum quisquam obedientior. Proinde ignis
nomine poenam potuisse significari, Scriptura testis est in
Deuteronomio, ubi dicitur ad filios Israel, Et eduxit vos de
fornace ferrea ex Aegypto (Deut. IV, 20): ubi utique duram
tribulationem intelligi voluit.
Duae autem mihi causae occurrunt (non ut ambae sint, sed ut altera ex
eis), cur non ille cum suis omnibus evidenti igne crematus sit. Si
enim peccatum ejus Dominus tale esse judicavit, quod supplicio illo
expiatum non puniret in aeternum, propter ipsam expiationem et
purgationem congruentur ilia poena ignis nomen accepit. Neque ad hunc
intellectum quisquam tendere admoneretur, si eum proprie visibilis
ignis exureret; sed in eo quisque remaneret, quod aperte videbat
impletum, nec aliquid ultra quaereret nunc vero cum propter Dei verba
et factum Jesu, a quo praevaricari illa verba non possent, rectissime
dicitur etiam lapidationem ignem fuisse; eleganter agnoscitur illa
poena hominem, ne in posterum peccato illo interiret, fuisse
purgatum. Quod significant etiam vasa in Levitico, quae jubentur
igne purgari. Si autem tale fuit illud peccatum, propter quod eum
etiam post istam vitam gehenna susciperet; ideo Jesus eum voluit
lapidari, ut quod a Domino dictum est, igni cremabitur, illud
admoneret intelligi, quod Dominus faceret, non quod ab ipsis esset
faciendum. Si enim dixisset Dominus, Igni eum cremabitis et omnia
ejus; huic sensui locus nullus esset: cum vero ita positum est, ut
magis videatur Deus quod ei futurum esset praedixisse, quam quod ei ab
hominibus deberet fieri praecepisse; melius non potuit facere Jesus,
qui divina verba sicut tantus propheta intellexit, qui etiam hoc ipsum
prophetice fecit, quam ut illum lapidibus potius quam flammis
interimeret, ne in illis ignibus verba Domini viderentur impleta,
quae ob aliud dicta volebat intelligi.
Nec movere debet quod non ipsum tantum, sed etiam omnia quae sunt
ejus, Deus cremanda igni praedixerit. Sic enim ait, Igni
cremabitur, et omnia quaecumque sunt ei. Omnia enim quaecumque sunt
ei, opera ejus possunt intelligi, quae cum illo dixit esse
concremanda: non sicut dicit Apostolus de quibusdam operibus igne
consumptis, ipse autem salvus erit (I Cor. III, 15): si
hujus peccatum ita intelligendum est, ut etiam aeterno igne puniatur.
Filios ergo ejus et filias cum pecoribus et omnibus quae habebat,
populus quidem cum eum puniret, simul lapidibus obruit: non tamen hoc
judicio humano, sed prophetico spiritu fecit Jesus; sive ita
intelligens, omnia quae sunt ei, ut nec filios censeret exceptos,
lapidationis etiam poenam pro igne ingerens; sive opera ejus quae post
mortem Deus in illo fuerat crematurus, non solum per caetera quae illi
erant, verum etiam per filios ejus significans.
Nec ideo sane credendum est eos pro peccato patris, a quo innocentes
erant, etiam post mortem supplicio inferni ignis incensos. Mors
quippe ista quae omnes manet, quamvis de primo peccato veniat, tamen
quia ita nati sumus, ut necessario moriendum sit, accelerata quibusdam
est utilis. Unde legitur de quodam: Raptus est, ne malitia mutaret
intellectum ejus (Sap. IV, 11). Quo ergo judicio Dei, vel
misericordia, fuerit irrogata sive filiis ejus, sive illis triginta
sex viris, cum omnes ab ejus peccato alieni fuerint, latet apud cum
apud quem non est iniquitas (Rom. IX, 14). Verum illud in
promptu est, quod et populum terribiliter oportebat quaerere quod
admissum est; et tanto vehementius timuerunt caeteri factum ejus
imitari, quanto magis humana exhorret infirmitas, et in tam magnum
tamque justum populi odium dari, et eis quos ad spem propagandi generis
se relicturum putabat, peccato suo secum consumptis suis posteris
emori.
|
|