|
Credo in Spiritum sanctum. Advertite quod sicut in Patrem, ita et
in Filium et in Spiritum sanctum sit credendum. Nam qui vel in unam
de Trinitate personam non crediderit, in duabus illi credidisse non
proderit. Fides namque catholica haec est, ut unum Deum in
Trinitate, et Trinitatem in unitate veneremur, credamus et colamus
et confiteamur. Et in hac Trinitate nihil prius aut posterius: quia
sicut nunquam Pater sine Filio, nec Filius sine Patre; sic et
nunquam fuit Pater et Filius sine Spiritu sancto. Coaeterna ergo
est sancta Trinitas, et inseparabilis unitas, sine initio et sine
fine. Nihil majus aut minus. Aequalitatem personarum dicit, quia
sancta Trinitas aequalis est, et una est deitas, Apostolo dicente
atque docente, Per ea quae facta sunt, intellecta conspiciuntur
(Rom. I, 20), et per creaturam Creator intelligitur, secundum
has comparationes et alias quamplures. Sol, candor et calor, et tria
sunt vocabula, et tria unum. Quod candet, hoc calet; et quod
calet, hoc candet: tria haec vocabula, res una cognoscitur. Ita
Pater et Filius et Spiritus sanctus, tres personae in deitate unum
sunt, et individua unitas recte creditur. Item de terrenis, vena,
fons, fluvius; tria haec vocabula, et tria unum in sua natura: ita
trium personarum Patris et Filii et Spiritus sancti substantia et
deitas unum est. Neque Patris persona, neque Spiritus sancti, sed
sola Filii suscepit carnem. Et ut hoc intelligas, comparationibus
utar. Certe ut intelligas ex creatura Creatorem, in anima est et
ratio: et cum sint unum, aliud agit anima, aliud ratio; anima
vivimus, ratione sapimus. Ita Pater et Filius et Spiritus sanctus
cum sint una substantia, tota Trinitas operata est hominem, quem
assumpsit, non tota Trinitas, sed sola persona Filii. Et licet
ipse Dei Filius Deus et homo esset, homo tantum passioni subjacuit.
Sicut, verbi gratia, videmus arborem splendorem solis in se
habentem; et cum inciditur, videmus quia ictus ferientis ferri
splendorem solis excipit, priusquam pertingatur lignum: sed splendor
cum ibi sit, non potest nec incidi, nec a dolante separari; sic etiam
divinitas nec separari potest, nec incidi: illud autem passioni
subjacuit, quod sicut lignum et ligari possit et teneri. Igitur sicut
in Patrem et Filium, ita et in Spiritum sanctum credere debemus.
Haec est, charissimi, inoffensa regula veritatis, ut quorum unum est
et unum sunt, a nobis non separentur in terris. Nam sicut divinitati
nihil de creaturis aequari potest, ita omnem divisionem, et
inaequalitatem natura divinitatis excludit. Secundum enim evangelicam
veritatem, sicut Filius a Patre exivit, ita et Spiritus sanctus a
Patre procedit, et sicut unigenitus Filius Dei est, ita et
Spiritus sanctus Dei est: et sicut Pater cui vult miseretur, et
Filius cui vult Patrem revelat; ita etiam Spiritus sanctus et
inspirare legitur prout vult, et dona coelestium gratiarum dividere
prout vult. Unde bene ejusdem Spiritus gratia septiformis a propheta
describitur (Isai. XI, 2, 3); quia nimirum et per ejus
inspirationem ad requiem pervenitur, et in ejus plena praeceptione ac
visione requies vera possidetur. De quo recte promittitur, Ipse vos
docebit omnia (Joan. XIV, 26): quia nisi idem Spiritus cordi
adsit audientis, otiosus est sermo doctoris. Nemo docenti homini
tribuat quod ex ore docentis intelligit, quia nisi intus sit qui
doceat, doctoris lingua exterius in vacuum laborat. Unde quia sine eo
nihil boni agere possumus, ipso opitulante tales nos reddamus, ad quos
Spiritus sanctus advenire, et in quibus habitare dignetur.
|
|
