|
1. Moyses figura Legis. Jesus figura veri Jesu.
Trinitatis fides ad Baptismum. Sicut frequenter
Charitati vestrae suggessimus, fratres charissimi,
Moyses non solum typum Christi, sed etiam figuram Legis
intelligitur habuisse. Denique in monte ubi Dominus
transfiguratus est, Moyses et Elias loquebantur cum eo
(Matth. XVII, 3): et in illis duobus Lex et
Prophetia significatae sunt. Mortuo ergo Moyse, Jesus
suscepit imperium; et cessante Lege, Dominus noster
verus Jesus totius mundi obtinuit principatum. Jesus
ergo ille, qui typum Domini praeferebat, veniens ad
Jordanem, dixit ad populum, Parate vobis cibos ad diem
tertium (Josue I, 11). Diem tertium, fratres
charissimi, Trinitatis agnoscimus esse mysterium. Quos
ergo cibos praeparare debemus, ut ad diem tertium
veniamus? Videtur mihi quod cibus iste fides intelligi
debeat: Christianis enim fides est, per quam in
Trinitatem creditur, et ad sacramentum Baptismi
pervenitur. Quod ergo tunc Jesus ille dixit populo suo,
hoc nunc et verus Jesus per ministros suos dicit populo
Christiano. Quid est enim aliud dicere, Parate vobis
cibum ad diem tertium; nisi, Trinitatis suscipite
sacramentum? Post haec Jordane transito, quasi
Baptismi completo mysterio, populus Israel terram
repromissionis ingreditur. Verum est, fratres
charissimi, nisi quis per Baptismi sacramentum
transierit, terram verae repromissionis, id est,
aeternam beatitudinem non videbit.
2. Exploratores duo, duo praecepta. Mittit tamen
Jesus duos exploratores ad civitatem Jericho, et
suscipiuntur a meretrice (Josue II). In his duobus
missis duo praecepta intelliguntur geminae dilectionis.
Quia et revera quid nobis aliud annuntiant illi quos
mittit verus Jesus, nisi ut diligamus Deum, diligamus
et proximum? Dixit ergo Jesus, Praeparate vobis
cibos, et estote parati in diem tertium. Sicut enim tunc
praeparatis cibis, die tertio ventum est ad Jordanem
fluvium; ita et nunc in Ecclesia catholica assumptis
spiritualibus cibis fidei, spei et charitatis, pervenitur
ad Trinitatis mysterium et Baptismi sacramentum.
3. Lapides in Jordane, Patriarchae; in castris
positi, Apostoli. Tulit autem Jesus duodecim lapides,
et posuit in Jordane: et ex ipso Jordane tulit alios
duodecim, et fixit in loco castrorum (Id. V). Illi
duodecim qui missi sunt in Jordanem, videntur mihi typum
habuisse Patriarcharum: illi vero qui levati sunt de
Jordane, figuram habuisse Apostolorum. Post mortem
enim Moysi, sepultis Patriarchis, Apostoli
surrexerunt. Sic et in Psalmo legimus: Pro patribus,
inquit, tuis nati sunt tibi filii: constitues eos
principes super omnem terram (Psal. XLIV, 17).
Sic sepultis Patriarchis Apostoli surrexerunt. Jesus
duos mittit exploratores: quia verus Jesus docturus
erat, quomodo sepulto seniore populo in deserto, junior
populus Jesu duce in terram repromissionis inducatur.
4. Judaeorum et Gentium figura. Nam senior ille
populus typum habuit Judaeorum; junior vero populus
figuram habuit Gentium. Ille populus senior, transito
mari Rubro, sepelitur in eremo: junior vero populus ad
hoc transit Jordanem fluvium, ut accipiat regnum. Verum
est, fratres; nemo beatitudinem regni coelestis accipit,
nisi prius per Baptismi sacramenta transierit. Nam de
illo seniore populo non amplius quam duo meruerunt terram
repromissionis intrare: et in ipsis duobus aliquid
figuratum esse cognoscimus. Sicut enim supra dictum est,
duo sunt praecepta dilectionis, quae Christianum
populum, ut vitam aeternam percipiant, invitant. Ita
illi duo fuerunt, qui Judaeorum populo consilium dabant,
quod si in Deum crederent, feliciter terram
repromissionis introirent.
5. Jericho typus mundi. Sacerdotalis tuba. Tubae
sonus terroris est, non oblectationis. Post haec ad
civitatem Jericho ventum est, et muri ejus clamore populi
et sono tubarum usque ad fundamenta dejecti sunt (Josue
VI). Jericho, fratres, typum habuit mundi hujus.
Sicut enim tunc canentibus tubis muri illius ceciderunt;
ita et nunc oportet ut civitas mundi, id est, superbia,
cum suis turribus, avaritia scilicet, invidia atque
luxuria, simulque cum populis, id est, omnibus
concupiscentiis malis, assidua sacerdotum praedicatione
destruatur atque dispereat. Non ergo oportet, ut
sacerdotes in ecclesia taceant; sed audiant Dominum
dicentem, Clama, ne cesses, quasi tuba exalta vocem
tuam, et annuntia populo meo scelera eorum (Isai.
LVIII, 1). Clamare ergo jubemur; et vehementer
clamare nec parcere voci, ut parcamus saluti. Ne
parcas, inquit, id est, peccatoris iniquitati: ne
tacendo pereas, et dum verecundiae ejus consulis, non
consulas sanitati, ne vulnera illius quae clamando
resecare poteras, reticendo in pejus enutrias. Clamare
ergo jubemur; et, ne quis se non audisse dicat, aut
quemquam vox lateat sacerdotis, vehementer clamare. Et
ne forte hoc ipsum non sufficeret, addidit, dicens:
Sicut tuba exalta vocem tuam. Scitis quod tubae sonus
non tam oblectationis esse soleat, quam terroris; nec tam
delectationem praeferre, quam inferre formidinem. Tuba
itaque peccatoribus necessaria est, quae non solum aures
eorum penetret, sed et corda concutiat; nec delectet
cantu, sed castiget auditu: ut strenuos quosque hortetur
in bonis, et remissos terreat pro delictis. Nam sicut in
praelio tuba formidolosi militis mentem dejicit, et animum
viri fortis accendit; ita et sacerdotalis tuba mentem
peccatoris humiliat, et mentem justi corroborat: et uno
eodemque sono ista adhortatio, quemadmodum si fortior
fuerit, ad vincendum illi terrorem incutit; ita si
tardior fuerit, relaxat ad peccandum. Haec enim
consuetudo tubae est, ut delinquentium opera dissipet, et
sanctorum facta confirmet.
6. Per tubas muri Jericho ruunt, per praedicationem
iniquitas. Denique per sacerdotales tubas Jericho muri,
qui intra se continebant peccatorem populum, corruerunt.
Non illos pulsavit aries, non expugnavit machina; sed,
quod mirum est, sacerdotalis sonus ac tubae terror
evertit. Muri qui adversus ferrum inexpugnabiles
exstiterant, sacra tubarum voce collisi sunt. Quis enim
non stupeat in illo facto sono saxa disrupta, fundamenta
irrationabilium rerum clangore esse quassata; et ita
universa collapsa, ut cum victores nihil manu laederent,
apud adversarios nihil stabile remaneret? Sed quamvis
muros illos nemo contingeret, expugnabantur tamen
forinsecus sono justorum, intrinsecus peccatorum. Sic
enim aequo Dei judicio et justis aperuerunt viam, et
defensionem perfidis negaverunt. Sed haec omnia in figura
facta esse, non dubium est. Nam sacerdotales illius
temporis tubas quid aliud praefigurasse credimus, quam
hujus temporis sacerdotum praedicationes, quae non cessant
peccatoribus terribili sono austerum judicium nuntiare,
tristem gehennae interitum praedicare, et quodam
comminationis strepitu aures delinquentium verberare?
Sicut enim tunc tubarum clangor destructis caementorum
muris ad populi interiora pervenit; ita nunc praedicatio
sacerdotum destructis pravis cogitationibus ad animae nuda
pertransit. Et sicut sacrae vocis sonus contumacem
populum destruxit et captivavit; ita et nunc sacerdotalis
praedicatio populum peccatorem subjugat et captivat: sicut
dicit beatus apostolus Paulus, Arma militiae nostrae non
sunt carnalia, sed potentia Deo ad destructionem
munitionum, consilia destruentes, et omnem altitudinem
extollentem se adversus scientiam Dei, et in captivitatem
redigentes omnem intellectum in obsequium Christi (II
Cor. X, 4 et 5). Videte igitur si non sacerdotum
linguae, juxta dictum Apostoli, quaedam sunt arma
verborum, quibus destruitur vana cogitatio, et inflata
superbia captivatur. Septem ergo diebus, sicut
Scriptura dicit, muri Jericho sacerdotalibus tubis
circumdati ceciderunt. Unde nos spiritualibus spiritualia
comparantes (I Cor. II, 13), dicimus quod hoc
septenario numero nunc per sacerdotes Dei non tam una
civitas destruitur, quam totius mundi iniquitas
dissipatur. Nam sicut in singularis urbis nuncupatione
universi mundi habitus figuratur; ita septem dierum
circulo totius mundi spatia distinguuntur, per quae
sacerdotalium praedicationum tubae ipsi saeculo excidium
annuntiant, et judicium comminantur: sicut scriptum est,
Quoniam mundus peribit, et omnia quae in mundo sunt.
Qui autem facit voluntatem Dei, manet in aeternum (I
Joan. II, 16 et 17): donante ipso qui vivit et
regnat per saecula.
|
|