CAPUT VII. De horrendo exitu damnandae animae. Quam tunc horrenda diaboli praesentia.

Attende ergo in illa terribili hora, de qua loquimur, misera peccatoris anima, quando de mundo exitura es, et quo itura es. Aderunt mox ministri maligni, illi scilicet maledicti, diaboli illi tartarei, illi spiritus horribiles et pessimi leones rugientes ut rapiant praedam, scilicet tuam peccatricem et miseram animam: tunc subito horribilia patebunt loca poenarum, chaos et caligo tenebrarum, horror miseriae et tribulationis, terror et tremor angustiae et confusionis, terror horrendae visionis, tremor tremendae mansionis: ubi locus flentium, ubi stridor dentium, ubi morsus vermium, ubi clamor dolentium, ubi luctus gementium, ubi est vox clamantium peccatorum, et dicentium: Vae, vae, vae nobis filiis Evae! Cumque haec et his similia, imo millies plus quam dici potest pejora, de corpore egressura misera anima, imo miserrima audierit, viderit et sanserit; qualis quantusque et quam magnus terror et timor ac tremor erit in ea, quae lingua potest dicere, quis liber exponere? Quid tunc proderit scientiae jactantia, saeculi pompa, mundi vanitas, terrenae dignitatis cupiditas? Numquid proderunt luxuriae appetitus, cibus exquisitus, potus delicatus, vestis curiositas, calceamenti speciositas, carnis mollities, ventris ingluvies, ciborum superfluitas, crapulae ebrietas, domorum constructio, praebendarum acquisitio, divitiarum aggregatio: numquid omnia ista poterunt miseram hominis animam eripere de ore horrendi et horribilis leonis, et de maledicti fauce draconis?

Hanc utinam lectionem legat aliquis, et sapiat, et sane intelligat, et in corde suo retineat implicatus peccatis; amore mundi et carnis inebriatus et caecatus, cui plus placet luxuriosi cadaveris venenosa voluptas quam animae suae sanitas, qui plus studet circa Martham quam circa Mariam , cui plus est de mundo quam de Christo, cui plus est de lege bovina quam de lege divina. Legat igitur lectionem istam insipiens ille qui ejusmodi est, et speculetur in hoc speculo peccatoris speciem suam. Consideret diligenter, unde veniat, quid sit, et quo vadat; perpendat ex praemissis per quam semitam vehementer metuendam, per quod iter tenebrosum, per quam horrendas manus misera ejus anima transitura est. O stulte peccator, quia ista considerare nescis, sive praemeditari non vis! Quia ista praevidere negligis, ideo saepe te invadit superbia, exagitat ira, excruciat malitia, vulnerat invidia, inflammat luxuria, fatigat pigritia, ligat avaritia. Et quoniam horrenda imminentia tibi tormenta prudenter non prospicis, idcirco contumax, injuriosus, obstinatus saepe efficeris, piger et acediosus ad opus divinum accedis: illud negligenter agis et desidiose. Quare? Quia non vis praevidere quo vadis.

Utinam saperes et intelligeres, etc. Tremendus est illius aspectus, ut dicit Leo papa, cui pervium est omne solidum, apertum omne secretum; cui obscura clarent, muta respondent, silentium confitetur, mens sine voce loquitur . Si ille serpens venenosus diabolus et satanas ausus fuit cum furore impetum facere in sanctissimam beati Martini animam, qui erat, ut dicitur, gemma sacerdotum, quam felicem animam praesentibus Angelis euntem in coelum curabat impedire; quomodo timendum est tibi peccatori, et trementer praemeditandum, quam horribiliter occurret miserae animae tuae ille doli artifex, ille filius iniquitatis, ille animarum hostis amarissimus? Eia, frater charissime, praecogita, et nunquam a tuo corde recedat, quantum illa beatissima virgo perpetua, mater Domini nostri Jesu Christi animae suae providebat, quae, ut legimus, Filium suum exoravit, ut maligni spiritus in ejus transitu non adessent? O si tanta et tam sancta, Deo chara, imo charissima, visionem nefandorum spirituum dubitabat ; quid faciet anima peccatrix ? Quomodo poterit stare ad horrendum aspectum tremendi vultus ejus, ad intolerabilem fetorem oris ejus, ad flammas sulfureas oculorum ejus? Certus esto, quod timor hujus horrendae bestiae omne genus tormentorum superat, plus quam in hoc mundo cogitari queat. Quod Propheta pavidus expavescens, ad orationem confugit dicens, Exaudi, Deus, orationem meam cum deprecor; a timore inimici eripe animam meam (Psal. LXIII, 2). Non dicit, a potestate, sed a timore. Quare? Ad insinuandum quam maxima sit poena, quam horribilis, quam intolerabilis sit terror ipsius inimici. Heu! heu! frater mi, si talis et tantus tremor est animae peccatrici ex solo satanae visu; quanta confusio, quantus horror, quanta afflictio, quanta lamentatio erit ejus tactus?