| #### PARS 4 |

| #### #### (GEN. IV.) Fuit Abel pastor, etc. . Breviter transcurrit ea quae non est opus narrare. Cain de fructibus terrae. Credimus Deum docuisse Adam cultum divinum, quo recuperaret ejus benevolentiam, quam amiserat per peccatum transgressionis; et ipse docuit filios suos, dare scilicet decimas et primitias. Respexit Dominus ad Abel, etc., hanc consuetudinem creditur Deus habuisse erga illos primitivos patres sacrificantes, quod mittebat ignem de coelo ad comburenda sacrificia eorum qui ei placebant. Quod autem munera non ex se, sed ex merito offerentis ei placebant, per hoc innuitur quod ad Abel offerentem, prius quam ad munus dicitur respexisse. Peccatum in foribus aderit. Duabus de causis dicitur aliquid in foribus adesse, vel ut intret vel ut exeat. Similiter et hic de peccato potest intelligi. Peccatum in foribus est, ut intret post malam cogitationem occasio parata peccandi, quam merito malae voluntatis homo meretur, et Deus justo judicio ei objicit. Hominis autem bene aut male agere, ideo bonum velle aut malum vocat, quia voluntas hominis libera est et ad hoc et ad illud, absque exteriori adminiculo. Peccatum quidem quod in foribus ut exeat, prava voluntas est, quae non potest celari, quin aliquando exeat et appareat aliquo signo. Sub te erit appetitus ejus. Hoc est in tua potestate erit cavere tibi, vel ab interiori prava voluntate, vel ab exteriori occasione peccandi. Ubi est Abel frater tuus? Confessionem requirit Dominus ubique, ne possit voluntas excusari. Vox sanguinis, etc. Quia indiget vindicta, ideo clamat. Vagus, mutatione scilicet mansionum; profugus, timore. Major est iniquitas. Ecce semper augmentatur peccatum: primum fecit fratricidium, deinde mendacio volens latere factum, negavit; modo convictus de crimine, desperat. A facie terrae et a facie tua. Omnem humanam consolationem putat sibi auferri: scilicet bonitatem hominum et divinam collocutionem. Qui interfecerit Cain. Malo suo, quia volo ut septuplum puniatur, id est temporaliter de te punitio fiat, vel interfector Cain multipliciter punietur. Plus etiam quam Cain propter prohibitionem homicidii factam a Deo, quae non erat facta Cain. In Cain signum, id est tremorem membrorum quasi fanatici, id est furibundi [spastici, i. e. concussi et stare nequeuntis], unde dignus apparebat misericordia, quia percussus erat ira Dei, et excommunicatus. Cognovit Cain uxorem suam, quae concepit et peperit. Post peccatum dicuntur viri cognoscere uxores, et uxores concipere et parere; per quod notatur quod et filii nascebantur peccatores, et omnes isti de genere Cain per opera propria notantur peccatores fuisse. Occidi virum in vulnus meum. Opinio antiqua tradit Hebraeorum, Lamech fuisse caecum, et tamen vacasse venationi per quoddam instrumentum, id est arcum qui non fallit; cujus chordam extensam quodcunque animal tangit tetendit arcum et vulneratur. Si quaeratur ad quid venaretur cum non liceret carne vesci ante diluvium, dicimus propter pelles animalium, quibus faciebant calceamenta et pelliceas. Cum igitur quodam tempore Lamech et puer qui eum ducebat vacarent venationi, et Cain sicuti furibundus curreret per illum locum, cum directione sui ductoris Lamech eum interfecit. Unde ille iratus puerum suum qui eum ducebat, occidit; ideo de utriusque interfectione conqueritur cum uxoribus suis hoc modo: Occidi virum, etc. Septuplum ultio, etc. Quasi dicat: multum punitus est Cain, sed multo amplius punietur Lamech. Est etiam alia opinio de conquestione Lamech . Dicunt enim quidam quod istae duae uxores Lamech male tractabant eum assidue, et hoc sine causa. Unde ipse iratus aliquando convenit eas et allocutus est his verbis: Audite, uxores Lamech, etc. Occidi virum; aut feci aliquod aliud scelus pro quo sic debeam tractari? Certe septuplum ultio sumetur de Cain, id est, de interfectore Cain magna poena accipietur, sed multo major poena in vos pro me irrogabitur. Iste coepit invocare nomen Domini. Novum cultum vel novas orationes inveniens ad invocandum Deum specialiter, vel imagines ad Deum repraesentandum et magis diligendum. ####  |