| #### QUAESTIO CCLXIV. |

| #### #### Quaeritur quomodo Judaei non credendo in Christum peccaverunt, cum scriptum sit: Propterea poterant credere non quia dixit Isaias: Deus excaecavit oculos eorum, et induravit cor (ibid.), vel si peccaverunt non credendo in Christum, ergo poterant credere, et non crediderunt: et si hoc est, quomodo hoc verum est. Propterea non poterant credere quia Deus excaecavit, etc. Quomodo simul verum poterant credere et non poterant credere? Item videtur penes Deum causam incredulitatis eorum constituere, dicens: Propterea non poterant, quia dixit Isaias: Deus excaecavit oculos, etc. Solutio. Verum est quod non poterant credere, sicut dicit Evangelium, et tamen non credendo peccaverunt; quia ad illam impossibilitatem ex vitio propriae voluntatis pervenerunt, et ideo talis impossibilitas non habet excusationem. Verum est ergo utrumque, quod non poterant credere, et quod poterant credere, sed non secundum idem: poterant natura, et non poterant culpa: tales enim facti sunt, ut haberent possibilitatem non solum credendi, sed etiam Deum facie ad faciem videndi: et ideo dicitur, quod poterant natura credere; sed quia per culpam tales effecti sunt, quod justum erat apud Deum non misereri eis, ideo dictum est, quod culpa non poterant credere. Consimilis locutio habetur de angelis bonis: et quod mutabiles natura, immutabiles gratia sunt; hoc autem, quod dicitur, Deus excaecavit, etc. sic intelligendum est, id est permisit excaecari non impertiendo malitiam qua fierent deteriores, sed non conferendo gratiam qua fierent meliores. #### Notandum est, quod dicitur, Credere non poterant, quia nolebant: haec expositio videtur esse nimis communis; nam idem de omnibus, qui in peccatis ad mortem sunt, potest dici, unde secundum hanc expositionem nihil speciale de excaecatis dicitur. Solutio. Potest dici quod excaecati merentur, ut non velint credere, et ut Deus non misereatur eis: quod non faciunt omnes mortaliter peccantes. Similiter quod subditur: Dum superbi, etc., nimis communiter et simpliciter dici videtur: nam et hoc de omnibus generaliter dici potest. Solutio. Quia et dum causale accipiendum est: nam per superbiam, et caetera vitia merentur ut injustum sit, Deum eorum misereri. ####  |