| #### QUAEST. XIX. |

| #### #### Quaero, si Deus crearet nunc animam et carnem non unitas ad aliquid constituendum, utrum una natura nominarentur, an una substantia? Quid plura? Rectius Christus sic triplicis substantiae quam geminae diceretur, nec aliquod corporeum erit contra Hilarium. Neque substantia humanitatis ex anima et carne contineretur contra Hieronymum. Neque audiendi sunt Augustinus et Hilarius qui dicunt: Aliud Verbum, aliud homo, sed non alius. Aliud est enim esse, aliud habere. Hoc est Verbum vitae, de quo Joannes dicit: Quid audivimus et vidimus, et manus nostrae contrectaverunt (I Joan. I). Non solum audiebatur, quia et paterna vox audita est (Matth. III), sed etiam visus et manibus contrectatus. Negabis visibile et palpabile quod Joannes confitetur se contrectasse? Aliud est enim rem indumenti tangere, aliud est ipsum indumentum. Sed Joannes dicit se in ipsum Verbum horum effectus explevisse sensuum. Si potes, detrahe haec Christo, et confer ea indumento: Quid me dicis bonum? nemo bonus nisi unus Deus (Marc. X). Eo tendit negantis intentio, ut quem verum hominem videbat et bonum magistrum nominabat, Deum quoque crederet. Cui singulariter et incomparabiliter congruit appellatio bonitatis. Ego principium qui et loquor vobis (Joan. VIII). In principio verum Deum esse intellige; in eo quod dicit qui et loquor vobis, verum hominem agnosce. Dicit propheta: Post haec in terra visus est et inter homines conversatus est homo [Vulg. omit. homo] (Baruch. III): quis cognoscet illum? Quomodo ergo audes negare ipsum esse verum hominem vel id quod est homo? cum Spiritus sanctus per prophetam asserat verum hominem super terram visum et inter alios homines conversatum: Humiliabam in jejunio animam meam, et oratio mea in sinu meo convertetur (Psal. XXXIV). Cujus est haec vox? Hominis assumpti, qui orat non alium, sed sibi personaliter unitum, ut dicit expositor. #### Constat igitur quod persona non est unita personae, nec habens hominem est sibi unitum. Quis ergo orat? quis est oranti personaliter unitus? Homo assumptus loquebatur ad Verbum sibi unitum. Hic est homo qui vivet et non videbit mortem. et eruet animam suam de manu inferi (Psal. LXXXVIII). Centurio ille magnus dicit: Vere Filius Dei erat homo iste (Marc. XV). Quid, quaeso, demonstrabat? Quid Filium Dei praedicabat? Nonne illum hominem assumptum? Nam ut dicit Hilarius creaturam illam Filium Dei profitebatur. Augustinus dicit quod assumptus est homo ille in unitatem personae, ut qui suscepit et quod suscepit una esset persona. Quid apertius? Aiunt tamen sic exponendum: Utrumque est Christus et una persona, quia in utraque una persona et unus Christus subsistit. Ita etiam susceptum: Una est persona cum suscipiente quia susceptum suscipienti est unitum in unitatem personae, id est ita quod unitas personae permansit. Hoc dicentes negant acquisitum esse homini assumpto ut sit Deus, quod Hilarius dicit. Sed hoc est ut aiunt hominem assumptum esse, in personam assumentem personam non esse divisam: sed permansisse unam in incarnatione quemadmodum et ante. Fatentur Christum esse in utroque unde oportet esse duo in utroque: quorum assignent Christum personaliter esse, vel damnent Augustinum qui ut diversa quod assumpsit et quod assumptum est commemorat. Si Christus suscepto tantum hoc contulit ut in eo una persona sit, non tamen illud sit persona, quid aliud accepit illud unitum quam quaelibet et creatura? quae est creatura in qua non sit essentialiter illa persona? Nonne animam et corpus assumpsit et humani corporis partes, ut manus et pedes? Nunquid diceret singulum horum personaliter Christum assumpsisse, eo quod haec assumendo una persona esse non desiit? Nonne Spiritus sanctus in columba, vel in linguis igneis apparens permansit una et eadem persona quae fuit prius? Nefas est tamen dicere Spiritum sanctum ea personaliter assumpsisse. Item: Quid est hominem in eamdem personam uniri, nisi unam et eamdem personam fieri? An idem putas in personam assumi, et in personam uniri? Membra humani corporis Christus suscepit, an singula in unitatem personae assumpsit? Non est manus mea spiritui meo personaliter unita, nec animam habere dicitur, quamvis sit in ea, quia sicut caeterae partes animata est. Nota quod homo est corpus habens animam rationalem, vel anima rationalis habens corpus. #### Si hominem illum Virgo peperisset non unitum Verbo, nonne persona esset? Solutio. Persona esset quidem, sed humana, a sua rationalitate trahens personalitatem, qui nunc sacramento unionis factus divina est persona. Si persona assumens non esset id quod assumpsit, sed assumptum assumentis indumentum tantum et vestis esset, cur pro solo indumento Filius diceretur patre minor? Item. Moysi caeterisque sanctis in multis formis apparuit, non tamen propter illas formas minoratus est angelis. Oportet ergo esse differentiam inter hanc incarnationem et illas apparitiones. Haec enim non fuit indumentalis, sed potius personalis. Illae vero tantum indumentales, non personales. Unde nusquam Pater major Spiritu sancto vel Spiritus sanctus Patre minor, ut dicatur, legitur, quia non sic assumpta est creatura in qua appareret Spiritus sanctus sicut assumptus est Filius hominis in qua formae persona Verbi praesentaretur, ut non haberet Verbum Dei sicut caeteri sapientes, sed ut Verbum ipsum esset. Aliud est Verbum in homine, aliud Verbum homo. His verbis Augustinus manifeste exprimit hoc quod credimus de Verbi incarnatione. Dicit enim filium hominis esse assumptum. Velis, nolis, oportet ut concedas quod hoc quod Verbum assumpsit est filius hominis. Dic, quaeso, quid est hoc quod est assumptum, et quod est filius hominis? Vide saltem nunc tot documentis edoctus quod aliquid quod est homo constat ex anima et carne Christi. Igitur si id quod est assumptum est filius hominis, necessarium est ut sit et Filius Dei, vel Filius Dei non sit filius Virginis. Absit autem ut Verbum et id quod est assumptum non sit filius Virginis: cum de utroque dicat auctoritas quod filius est Virginis. Item attende quod dicit Augustinus quod assumptus est filius hominis, non ut haberet tantum, sed ut esset ipsum Verbum. Ait enim: Aliud est Verbum in homine, aliud Verbum homo. Dicit Christus: Ascendo ad Patrem meum et ad Patrem vestrum, ad Deum meum et ad Deum vestrum (Joan. XX). Si igitur Christus non est nisi id quod fuit ab aeterno, dic quomodo habet Deum. Nil enim Deum habet nisi id quod est aliquid creatum. Dicit alibi idem Christus: Nemo tollit animam meam a me, sed ego pono eam a me (Joan. X). Verbum a se animam non separavit. Ex quo enim Deus factus homo animam non deposuit, nec etiam desiit secundum quosdam esse homo; anima quoque sibi absentari non potuit: ergo a carne separata est necessario. Sed quae fuit in carne separatio, nisi eam corpori sociaverit vitalis unio? Ipse ergo homo assumptus animam deposuit, dum carni sensualis vegetatio abscessit. Solutum est ergo consortium quo fiebat homo ex anima et carne, unione Verbi ad utrumque perseverante. Caro igitur spoliata est anima, vel anima carne; quae duo in hora resurrectionis sibi sociata sunt. Unde Scriptura dicit Christum factum hominem denuo. In quo nil aliud intelligitur quam carnis et animae iterata conjunctio. Sicut etiam illud beati Job: Exspectabo usquequo iterum fiam [donec veniat in manu mea] (Job. XIV). Dicit Augustinus: Si quis dixerit atque crediderit hominem Jesum Christum a Filio Dei non fuisse susceptum, anathema sit. Cui consonat illud Bedae: Pereat de terra memoria eorum qui Christum Deum et hominem esse verum denegant. Eadem igitur substantia et facta est et praedestinata: ab aeterno praedestinata, et facta in tempore. Et gerit ergo homo universa quae Dei sunt, habetque Deus et gerit omnia quae hominis sunt praeter peccatum. #### Hinc est quod fidei profitetur religio vera esse de Christo utriusque gesta substantiae et utriusque veritatem substantiae. Inde est ut infectus dicatur secundum divinitatem, factus secundum humanitatem, ut dicit Apostolus de Christo loquens: Qui praedestinatus est Filius Dei in virtute (Rom. I). Quid est enim praedestinatio? In tempore gratiae conferendae praeparatio, seu salvandorum praeelectio. Quid igitur beate vivere potens praedestinatum fuit in Christo? Quod enim semper fuit praedestinationi subesse non potest. Licent forsitan hominis animam esse praedestinatam. Sed cur eam animam hominis dicent quae nunquam aliquem hominem cum carne constituit? Item non ait Apostolus de Filio Dei cujus anima est praedestinata, sed qui praedestinatus est. Relatio cogit eumdem Dei Filium et praedestinatum intelligi. Hic ab eis respondetur esse praedestinatum Filium Dei, non tamen secundum id quod assumpsit, sed secundum id quod assumptum est. Haec verba sana sunt; et utinam horum verborum intellectum sanum haberent! Responde, quaeso, si Christus nihil est quod ait assumptum, quomodo ipse sit praedestinatus secundum id quod est assumptum? vel si id quod est assumptum non est praedestinatum, quomodo Christus secundum id quod est assumptum est praedestinatus? Si autem dixeris quod id quod est assumptum est praedestinatum, oportet te nobiscum concedere quod id quod est assumptum est Filius Dei. Dictio haec secundum, quandoque indicat causam, ut cum dicitur quis rationalis secundum rationalitatem, eo quod qualitas illa sit causa formaliter efficiens cur sit rationalis. Quandoque significat unde aliquid contingit, est quasi materiale, ut cum dicit: Homo est rationalis secundum animam, vel visibilis secundum corpus. Neutrum autem diceretur si anima non esset rationalis vel corpus visibile. Quandoque secundum innuit tenorem vel qualitatem rei ex persona, ut cum dicitur: Secundum Lucam vel Marcum est hoc Evangelium. Cui aliquantulum accedit quod secundum conscientiam quis dicitur judicare vel loqui. Quandoque significatur per secundum velut in quo, ut cum dicitur: Haec dictio est hujus proprietatis secundum hanc vocem, vel illius secundum illam. ####  |