| #### CAP. IV. De servitio totius anni. |

| #### #### In principio Septuagesimae incipit Ecclesia servitium totius anni, et legitur Pentateuchus. Septuagesima enim tempus captivitatis nostrae designat de qua ad Jerusalem mystice redire debemus, ut per Hebraeos olim de Babylone exeuntes figuratum est. Ut ergo memores sint captivitatis suae qui sursum tendunt, legitur primum de Adam, qui in principio mundi factus est, et de ejectione ejus de paradiso, deinde de diluvio, et quomodo Abraham exiit de terra sua, et de hujusmodi laboribus, ad exemplum patientiae. Et sicut olim Hebraei captivi ducti in Babylonem in tristitia fuerunt fere usque ad finem septuaginta dierum, tacentur voces laetitiae, gemitum cum utroque habentes irriguo, ut in die resurrectionis multiplicatis civibus festivius gaudeat Ecclesia. In Sabbato paschali pro Dominica resurrectione unum canimus Alleluia, et quia hic non est gaudium nisi in labore, sequitur Tractus. In octava autem, hoc est in Sabbato in Albis duplex canitur Alleluia quia in die judicii plenum erit gaudium, et pro Dominica et nostra resurrectione, et quia duplici stola justi fulgebunt. Quindecim autem diebus ante Pascha legitur Jeremias, quia passionem Domini aperte praesignavit. Ab octavis Paschae, viginti diebus Apocalypsis legitur et cantatur propter mysteria passionis et resurrectionis, quae Joanni revelata sunt, et apostoli praedicaverunt. Deinde usque ad Ascensionem Domini, Epistolae canonicae leguntur et Actus apostolorum, et cantatur de psalmis quia et David prophetavit de passione et resurrectione et ascensione, et apostoli praedicaverunt quae a Domino didicerant usque ad ascensionem ejus corporali fruentes praesentia. Inter Ascensionem et Pentecosten cantatur de festo quia discipuli sursum sublevati, Patris promissa exspectabant munera. Post Pentecosten usque ad Kalendas Augusti leguntur libri Regum, et cantatur Deus omnium quia sicut Saul, Samuel, David, et alii pro lege Dei pugnaverunt, sic nos postquam accepimus donum Spiritus sancti in baptismate et virtute pugnare debemus contra daemones, formati, nati, nutriti, armati. A Kalendis Augusti usque ad Kalendas Septembris legitur et cantatur de Sapientia quia Augustus sextus est mensis, et in sexta aetate, quia Dominus venit, debemus propter ejus praesentiam sapienter vivere, quoniam inter nos Sapientia ipsa audita est quae ex ore Altissimi prodiit. Rursum mensis iste calidus est et medius anni et in media aetate, ubi quisque ab aestu vitiorum plus accenditur, plus succurrere Sapientia debet. In Septembri legitur et cantatur de Job, Tobia, Esdra, Judith et Esther, quia hi adversa patienter sustinuerunt et Ecclesia in fine mundi adversa omnia pro Domino tolerabit. A Kalendis Octobris usque ad Novembrem Machabaeorum libri leguntur; et cantantur inde responsoria quia iste octavus mensis laetitiam resurrectionis mysticat, quia sicut Judaei finitis praeliis et restaurato templo, in hymnis et confessionibus benedicebant Dominum, sic in gloria resurrectionis et magnae festivitatis, destructis diaboli praeliis, sancti et justi in Domino festivi gaudebunt, juxta illud: Beati qui habitant in domo tua, Domine (Psal. LXXXIII). A Kalendis autem Novembris usque ad adventum Domini leguntur et cantantur Ezechiel, Daniel, et duodecim prophetae cum Responsorio: Vidi Dominum. Ezechiel enim vidit quatuor animalia in figura quatuor evangelistarum, qui nativitatem, passionem, resurrectionem Domini, et ascensionem docuerunt, quorum quisque ex principali intentione propriam formam meruit. Daniel quoque Christum venturum prophetavit dicens: Aspiciebam in visu noctis, et ecce Filius hominis venit (Dan. VII). #### Similiter et alii prophetae praedixerunt Christum venturum et imo isti ante adventum ejus leguntur, quia clarius adventum ejus praedixerunt. Ab Adventu Domini usque ad Natalem ejus, legitur Isaias quia, quanto de Christo urbanius et apertius prophetavit, tanto nativitati ejus legitur vicinius. Quare autem in nativitate de eadem nativitate legatur et cantetur, res manifesta est. Tantum enim gaudium eo tempore spiritualiter praedicandum et coelitus demonstrandum agnoscitur. Prima vero missa in nocte Natalis Domini celebrata, tempus ante legem Moysi typice designat. Secunda, quae aurora apparente celebratur, tempus scriptae legis et prophetarum ad memoriam revocat quia per legem et prophetas lux de Christo velut diei nuntia mundo apparuit. Tertia vero, quae in media diei claritate festivius celebratur, ad tempus refertur gratiae, in quo descendit lux magna de coelo quae illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum (Joan. I). Deinde in singulis festis eadem de causa legitur et canitur. Ab octavis autem Epiphaniae usque ad Septuagesimam canitur de psalmis, et leguntur Epistolae Pauli, quia post legem prophetia, et post Evangelium Scriptura apostolica ad id quod audivimus intonando commovet. Item a Septuagesima, usque ad Pascha repraesentat tempus ab Adam usque ad Moysen, in quo mors regnavit. Unde quia tunc culpa contraria justitiae commemoratur, Gloria in excelsis Deo (Luc. II) siletur, quod in testimonium pacis auditum est quando veritas de terra orta est justitia de coelo prospexit (Psal. LXXXIV). Et quia poena in quam homo cecidit per culpam, ad memoriam per Scripturas reducitur, Alleluia cantus laetitiae tacetur. Ab adventu usque ad Natalem Domini, a Moyse usque ad Christum tempus est in quo peccatum regnavit, non propter ignorantiam ut mors prius, sed propter infirmitatem carnis. In hoc Alleluia canitur, quia patres sub lege fuerunt, sed Gloria in excelsis Deo siletur, quod est signum pacis et justitiae, quam lex dare non potuit. Tempus a primo adventu usque ad secundum, est inter Pentecosten et Adventum Domini. In hoc cantat Ecclesia Alleluia in spe resurrectionis, et Gloria in excelsis Deo, pro justitia reddita. Quotidie canit Alleluia, quia spes ejus firmatur. Gloria in excelsis Deo, non quotidie sed tantum in festis, quia quotidie offendit. Sed in fide tamen, id est in die quam fecit Dominus, semper tenet justitiam, quia semper in fide, et non semper in operibus laudat. Quartum tempus est inter Pascha et Pentecosten et statum aeternae felicitatis significat, in quo Gloria in excelsis quotidie canitur et duplex Alleluia januas; Ecclesiae etiam publice poenitentibus aperimus, genua non flectimus sed ad quid hoc cernimus si mysterium non intelligimus? Gloria in excelsis tunc canitur, quia in resurrectione justitia, id est charitas perficietur, et pax plene dabitur. Duplex dicitur Alleluia, propter duplicem stolam in Albis, quia gloria incorruptionis erimus vestiti. Poenitentibus Ecclesiae janua aperitur, quia nullius peccati improperium tunc erit, quia totum absorptum erit a gloria. Stantes oramus, quia tunc non erit pro quo flectantur genua, sed domus Dei replebitur gloria. Sed quid est quod non canimus in privatis feriis, Gloria in excelsis Deo, nec duo Alleluia nisi quod nondum habemus perfectam justitiam nec gloriam quam exspectamus? Tamen simplex Alleluia canitur, qua Ecclesia jam primam resurrectionem habet. Unde semper Alleluia canitur excepta Septuagesima. Quia igitur hoc tempus figura est tanti gaudii, in Dominicis et festis hoc cantat Ecclesia. Sed quia nondum sumus in illo in privatis feriis tacet. Ergo per Quatuor Tempora variatur status Ecclesiae. Primum culpam intulit, secundum detexit, tertium eam delevit per justitiam sed reservavit poenam, quartum perficiet justitiam et absorbebit poenam. Primum fuit culpae et poenae, secundum poenae et prophetiae, tertium poenae et gratiae, quartum gratiae et gloriae. Posterus ordo anni, in significatione mysticat in resurrectione primos novissimos; similiter in quibusdam quae in festo fiunt circumcisionis. Inter haec autem multa, quae licet minima videantur, magno tamen fiunt mysterio, praetermittimus, quia ad alia quae proposuimus festinamus. ####  |