| #### CAP. XVII. Descriptio quorumdam vitiorum religionem suffocantium, ut sunt crapula, ebrietas, otiositas, et quae in otiosis subrepunt cogitationes pravae, et quod nullum peccatum maneat impunitum. |

| #### #### Contra has virtutes continuo praelio diversa pugnant vitia, crapula, ebrietas, et otia, ex quibus mala cogitatio. Escae enim variae crapulam, potus frequentes ebrietatem generant. Ebrietas autem perturbationem gignit mentis, furorem cordis, flammam libidinis. Ebrietas ita mentem alienat, ut ipsa ubi sit nesciat, saepeque malo consentit, quod per ebrietatem immittitur. Unde est illud quod juxta prophetam dicitur: Fornicatio et vinum et ebrietas auferunt cor (Ose. IV). Fornicatio, sicut Salomonem, infatuat sapientem. Ebrietas, sicut ipsius Lot, sensus ratione captivat. Unde in Proverbiis: Noli regibus dare vinum quia nullum secretum est ubi regnat ebrietas, ne forte bibant, et obliviscantur judiciorum (Psal. XXXI). Plerisque laudi dandum videtur multum bibere et non inebriari, audiant hi adversum se prophetam dicentem: Vae qui potentes estis ad bibendum vinum, et viri fortes ad miscendam ebrietatem! (Isa. V). De otiositate autem Gregorius: ####
| #### “Otiosae, inquit, menti spiritus maligni pravas cogitationes ingerunt, ut si requiescit ab opere, non requiescat a malorum operum delectatione.” |
#### #### Fac ergo aliquid operis, ut diabolus te semper inveniat occupatum. Nam antiquus hostis, mox ut otiosam mentem invenerit; ad eam sub quibusdam occasionibus locuturus venit, et quaedam ei de gestis praeteritis ad memoriam reducit. Audita quaedam verba indecenter resonat, et si qua dudum turpiter acta sunt, eorum speciem oculis opponit cordis, et quem de praesentibus non valet inquinare, de malis transactis violat, et deceptam mentem saepe in delectationem reparat. Unde diu per impugnationem afflixit, ut vere cum Psalmista dicat: Putruerunt et corruptae sunt cicatrices meae a facie insipientiae meae (Psal. XXXVII). Ergo cicatrix ad putredinem redit, quando peccati vulnus, quod jam per poenitentiam sanatum est, in delectationem sui animam concutit. Saepe quod nunquam fecimus, per hostis callidi insidias cordis oculis videmus. Cumque in hoc sensibiliter delectatio subrepserit, quamvis jam plangat quae fecerit, taedet tamen infelicem animam quaedam non fecisse quae plangit. Hae sunt cordis nostri tenebrae, quas in hac vita scientes volentesque sustinemus. Quid contra haec mala quaerendum est, nisi adjutor in opportunitatibus, in tribulatione. Diabolus non cogendo, sed suadendo nocet. Non est unde plus gaudeat diabolus, nisi quando homo dicit, quod ipse fecerit ut peccaret. Gregorius: ####
| #### “Dum in cogitatione voluptas non reprimitur, etiam in actione dominatur.” |
#### #### Augustinus: ####
| #### “Nullus potest facere aliquid, nisi praecesserit jussio cogitationis, quia facta de cogitatione procedunt.” |
#### #### Non potest autem fieri, ut habeat mala facta, quae habet cogitationes bonas. Firmiter credere debemus, quod nullum peccatum sine vindicta relinquitur. Aut enim hic per poenitentiam unusquisque peccatum suum delet, aut Dominus pie per suum flagellum purgat, aut post mortem igne purgatorio purgabitur. Quod si his modis peccatum hominis non fuerit deletum post hanc vitam in ignem descendet aeternum. Peccator enim, qui in hoc mundo flagellari non meretur, in inferno torquebitur. Sane nullus tantum potest peccare, quantum Dei potestas valet dimittere, quam orabimus ut nobis debita dimittat universa. Amen. ####  |