CAP XII. De quinta petitione contra avaritiam.

Dimitte nobis debita nostra sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Haec est quinta petitio, quae contra vitium avaritiae opponitur. Conceperat enim spiritu desiderium indulgendi qui tam fideliter conditionem proponit, dimitte sicut dimittimus. Nos enim parati sumus dimittere; ideo secure conditionem suscipimus. Tu gratia tua jam corda nostra tetigisti, ut indulgentiam diligamus. Idcirco sentimus bonam misericordiam et cupimus adjuvari, ut implere possimus quod probamus. Animus namque desiderio virtutis pronus est ad parcendum, et propterea desiderat et affectat cupiens indulgere, ut indulgeatur et sibi. Propterea et pronum se offert ad conditionem, non praesumptione virtutis, sed desiderio bonitatis. Hic enim desiderium orationem movet, in quo virtus indulgentiae concepta est; et ipso conatu pietatis flagitat, ut adjuvetur ad perfectionem; propterea clamat, sicut dimittimus. Nos, inquit, Domine, tua gratia largiente, quod nostrum est offerimus, tu quod tuum est, adjunge; scimus enim quod nullum bonum sine tua cooperatione perficitur, ideo quod jam accepimus, libenter offerimus desiderium, ut tu quem nondum accepimus, sed desideramus, et desiderando oramus, virtutis praestes affectum. Idcirco cum dicimus tibi, nos dimittimus, non jactamus virtutis plenitudinem, sed gratulamur propter desiderii boni inchoationem. Propterea ecce dimittimus, parati sumus dimittere, parati sumus indulgere. Dimittimus ut non repetamus; dimittimus, ut non succenseamus. Tibi enim, Domine, cor loquitur; tibi animus confitetur. Ideo ex corde dimittimus, quia tu gratum non haberes quidquid extrinsecus fieret, si quod lingua dicit, id etiam conscientia non approbaret. Ideo dimittimus debitoribus nostris; dimittimus, ut non requiramus ad vindictam; dimittimus, ut non retineamus ad malitiam, Propterea tu dimitte, sicut dimittimus nos; dimitte, ut non retineas ad odium; dimitte, ut non exigas ad tormentum. Parum est enim nobis non puniri, nisi mereamur et diligi. Idcirco nos etiam inimicos diligimus, qui omnes inimici tui fuimus, quandiu dileximus iniquitatem, et tuam non custodivimus voluntatem. Propterea, Domine, quia timemus justam iram tuam, confugimus ad benignam conditionem tuam. Tu enim dixisti: Dimitte, et dimittetur vobis (Marc. XI). Ideo, Domine, tenemus te conditione tua, qua te nobis congratuito obligare voluisti; quia vitam nostram magis quam mortem dilexisti. Idcirco sponte promisisti (ad quod nullo debito exigebaris) dimissurum te debita nostra, si nos ad repetendos debitores nostros avari non essemus. Propterea, Domine, nos viscera misericordiae tuae affluentia considerantes; non audemus tantam negligere pietatem. Urges enim ex omni parte malitiam nostram, hinc gratuita bonitate, qua indulgentibus spondes veniam, hinc debita indignatione, qua non indulgentibus intonas iram. Propterea, Domine, ecce vincit nos pietas tua, qua dignaris tam benigne tuo juri cedere propter nos. Quid enim est omne quod homo contra hominem facere potest tuae injuriae comparatum? nam quid magnum est si malus malum offendit? Ubi vero pietas ipsa laeditur, bonitas exacerbatur, haec major est iniquitas. Propterea peccatum hominis adversus hominem, non omnino peccatum est, quia quod malus unus injuste agit, alter malus juste patitur. Quando autem peccamus in te, Domine, cumulatur iniquitas nostra, quia quod nos facimus ex malitia, tu pateris sine culpa. Idcirco debita nostra adversum te omnino modum excedunt, nec comparari potest id, in quo homo ab homine offenditur, culpae nostrae in qua nostra superbia contra tuam pietatem damnabili praesumptione grassatur. Tamen, Domine, tu gratuita benignitate majora dimittis; ut nos provoces ad dimittendum minora, nec tamen sic immerito. Tu enim magnus es, nos parvi; et idcirco magna operaris, ut excellentem bonitatem quo possumus, aemulemur. Propterea dimittimus debitoribus nostris. Non sumus cupidi ad repetendum, nec avari ad retinendum. Dimittimus debitoribus nostris; dimittimus non solum tibi vindictam, sed illis malitiam. Tibi dimittimus vindictam, ut tamen eos puniamus; illis dimittimus malitiam, ut non odiamus, Propterea igitur dimitte nobis debita nostra, scut et nos dimittimus debitoribus nostris. Prius panem nostrum quotidianum da nobis hodie; postea dimitte nobis debita nostra. Prius da panem, postea dimitte debita. Prius refectionem, postea remissionem. Si enim exspectas de refectione donec rogari non oporteat de remissione, et differatur cibus quousque desinat morbus, non convalescunt aegroti tui. Idcirco, Domine, quamvis bonum non sit panem filiorum canibus mittere (Matth. XV), tamen quia homines, et jumenta salvas, quemadmodum multiplicasti misericordiam tuam Deus (Psal. XXXV), respice miseros, et refice languidos, ut nutrimento tuo prius convalescamus ad veniam, postea sanati et justificati tua refectione proficiamus ad gloriam. Idcirco iterum nunc panem nostrum quotidianum da nobis hodie, et postea dimitte nobis debita nostra, ut gratia aspirante accendamur ad dilectionem et per dilectionem renevemur ad remissionem, sicut scriptum est: Dimissa sunt ei peccata multa, quoniam dilexit multum (Luc. VII). Idcirco prius da panem, da refectionem; infunde dilectionem et indulge remissionem. Da panem quotidianum ut aegrotis, quem sempiternum praebiturus es sanis; modo da, ut saepe repetatur, postea daturus ut nunquam intermittatur; modo da paulatim ad sustentationem, postea daturus jugiter ad repletionem; modo da ad medicinam, postea ad gloriam. Sic ergo prius panem nostrum quotidianum da nobis hodie; et post dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris.