CAPITULUM 8

Quomodo dicitur, quod eam non comprehenderunt, cum hoc dicat Apostolus, quod jam posuimus? Et iterum: Quod notum est Dei, manifestum est in illis (ibid.). Quia philosophi trinitatem personarum et unitatem essentiae divinae comprehenderunt. Et tamen benedicitur quod lucem illam non comprehenderunt, quia intus per amorem non incluserunt. Comprehenderunt eam igitur per cognitionem, sed non comprehenderunt per dilectionem. Comprehensio enim ejus lucis duplex est, aut cognitionis, aut dilectionis; non autem dilexerunt, sed cum cognovissent, non gratias egerunt, aut Deum glorificaverunt, sed evanuerunt in cogitationibus suis (ibid.). Vel ita dici potest: Lux in tenebris lucet, id est apparet in malis, ut in Nerone et in aliis, quanta poena paretur aliis eorum sequacibus. Unde dicit Apostolus: Revelatur ira Dei de coelo super omnem impietatem, etc. (ibid.). Et tamen alii eam non comprehendunt, ut eorum exemplo ab illa ira fugiant, et sibi caveant. Fuit homo missus a Deo, etc. Refectis erroribus, qui habebantur de divinitate Christi, vult etiam evangelista prorsus omnes haereses resecare, quae de humanitate ipsius haberi possent. Dicebant enim quidam humanam naturam in Adam sic perditam ut reparari non posset. Unde ut hanc et alias hujusmodi haereses tollat evangelista, ab alto volatu contemplationis divinae naturae descendit ad humilitatem veritatis naturae humanae: ad quorum manifestationem dicit Joannem Baptistam missum esse. Unde sic conjungitur hoc cum superiori. Tenebrae lucem non comprehenderunt; sed ut comprehenderetur, fuit homo missus a Deo, etc. Quidam veniunt, quidam mittuntur. Qui veninut, aut a se veniunt quaerentes quae sua sunt, non quae Dei; aut a diabolo mittuntur, quando instinctu diaboli veniunt, vel ad pacem Ecclesiae Dei turbandam, vel ad errorem inducendum, vel ad aliquid hujusmodi. Eorum qui mittuntur, alii mittuntur ab homine, alii a Deo. A Deo ut apostolus Paulus, qui a Deo electus, non ab aliis apostolis. Ab homine, ut illi qui ab apostolis ad praedicandum sunt missi, sed quod ab homine non tollit quin a Deo, imo a Deo eliguntur per homines, sicut et alii convertuntur a Deo per praedicatores. Hic autem Joannes a Deo missus est non per hominem, sed per divinam inspirationem. Erat Joannes. Quae divina dispositione fiunt, potius dicuntur esse, quam fieri. Neque enim hoc nomen secundum voluntatem hominum est impositum, sed secundum Dei dispositionem. Hic venit, etc. Cum praemissum sit: Fuit homo missus, in quo gratiae divinae electionis notatur, subjungit: Venit, in quo liberum denotatur arbitrium, quod gratia praeveniente, motum et excitatum ipsi consentire debet et cooperari: aliter enim meritum non consistit. Ut igitur evangelista haec duo notaret, scilicet conjunctionem istorum, et gratiae praeventum, secundum ordinem praemisit missus, et supposuit venit. Lumen dicitur Filius Dei, quia in amore Dei nos accendit. Sicut Verbum propter cognitionem, quam nobis de Patre confert, sic et vita propter creationem. Lux vera. Est enim lux illuminata, est et lux illuminans. Lux illuminata, velut apostoli, de quibus dicitur: Vos estis lux mundi (Matth. V). Lux illuminans, quae ex se lucens, quae et vera est, id est Christus.