CAPUT XXXIII. Responsio patris spiritualis de invidia.

70. Tristius [al. justius] invidia nihil est, quae protinus ipsum. Auctorem torquet discruciatque suum. Omnino igitur fugienda est et exsecranda; quoniam in illa Deus offenditur, proximus laeditur, animus affligitur. Invidia etenim semper torquet possessoris sui animum, quamvis saepe laedere non possit suum, erga quem saevit, proximum. Sed cum mala sit omnis invidia, pessima tamen est hujus mali species, quae sub specie sanctitatis suas exercet injurias. Saepe enim quando saevit in proximum ex vitio iracundiae, vel veneno invidiae, fingit sibi cogitatio quod faciat illud zelo justitiae. Laesus namque quilibet a proximo suo, non jam eum facile respicere potest simplici oculo. Displicet sibi quidquid ab illo fieri considerat. Omni fere hora tacita apud se cogitatione illum accusat. Surgunt causae quotidie innumerae, quae illum culpabilem ostendunt: occurrunt rationes multae, quae illum reum, illum esse puniendum convincunt. Crescit autem saepe eousque malum, ut apud Deum esse credat se reum, nisi illum severius corripiat, et de sua perversitate redarguat. Loquitur enim apud se hujusmodi maligna cogitatio: Usquequo illum talem tolero? Consentire ei comprobor, si eum non corripio; consentiens autem Deum offendo. Corripiam ergo eum, ne Deum offendam: nihil enim pro mea, sed pro Dei injuria ulciscenda totum facio. Imo sic illum sibi restituam: proximum enim corripere, et eum castigare, hoc non est proximo nocere, sed prodesse velle. Sic saepe apud se loquitur maligna cogitatio: excaecavit enim eam malitia sua. Et putat odium suum amorem esse, et injuria sua justitiam exercere. Conveniunt itaque undique hujusmodi malignae cogitationes ad mentem, et fingunt se ad obsequium Dei convenire, non autem suum odium exercere velle. Considera ergo adhuc frequenter, cogita vehementer, investiga diligenter conscientiam tuam, ut scias quid corrigere, seu etiam unde debeas gratias agere. Valde enim utile et pernecessarium est, ut scias quid desit tibi, quid vis, quid cupis, et quid habere optas.