CAP. XXIII. De poenitentia.

Poenitentia est commissa flere, et flenda nolle committere. Et: Est, ut dicit Hieronymus, secunda tabula post naufragium, quia si quis de munditia in baptismo recepta periclitatur, per poenitentiam resurgere potest et evadere. Ut autem poenitentia sit utilis, tria sunt necessaria: cordis compunctio, oris confessio et satisfactio. In contritione tamen cordis ante oris confessionem peccata dimitti credendum est, propter illud: Dixi: Confitebor adversum me injustitiam meam Domino, et tu remisisti impietatem peccati mei (Psal. XXXI). Quid igitur prodest sequens oris confessio? Multum. In cordis enim contritione dimittitur reatus et aeternae damnationis debitum pro criminalibus, sed non debitum poenae temporalis. Deus enim misericors et justus sic peccata dimittit, ut ea tamen non relinquat impunita; poenam autem temporalem recipit pro aeterna. Illa autem ad sacerdotis arbitrium habenda docetur, ubi mundato a lepra dictum est: Vade, et ostende te sacerdotibus (Matth. VIII), etc. Quod si post contritionem contemnatur, aut peccata jam dimissa redeunt (secundum quosdam) aut peccato ingratitudinis pari, dimissis omnibus, reus tenetur qui gratiae Dei ingratus invenitur.