|
Generatio praeterit, et generatio advenit. Ecce vanitas. Generatio
praeterit et generatio advenit. Hanc humana natura in prima radice sui
generis vitiata concepit, et in omnem propaginem posteritatis cum hac
eadem seminata pullulavit. Primus enim generis humani parens ut audivit:
Terra es et in terram ibis; exinde mortalis factus; quia a statu
incorruptionis cecidit, quasi a vita ad mortem per mortalitatem transire
coepit. Hanc ergo viam omnes homines post ipsum pertranseunt, qui ab
ipso per carnis nativitatem descendunt. Haec est illa vanitas, de qua
Psalmista locutus est, dicens: Verumtamen universa vanitas omnis homo
vivens. Verumtamen in imagine pertransit homo (Psal. XXXVIII). Hanc ergo
vanitatem quasi caeteris majorem et humanis animis propter diram mortis
necessitatem magis horribilem novissimo loco adjunxit, ut hoc ad
extremum homo audiat, in quo evidentius miseriam conditionis suae
agnoscat. Prima enim vanitas nec in nomine est; nec refertur ad hominem.
Secunda vanitas in homine quidem non est; sed tamen refertur ad hominem.
Tertia vanitas et in homine est, et refertur ad hominem. Proinde quasi
per gradus quosdam semper ad altiora progrediens, primum posuit illam
vanitatem quae nec poena hominis est, nec culpa. Deinde illam vanitatem
adjunxit, quae poena hominis non est, sed culpa. Postremo illam quae
culpa non est, sed poena: licet tamen nec talis culpa sine poena unquam
esse possit, nec talis poena in iis duntaxat quibus sacramentum salutis
non subvenit, a culpa prorsus libera sit. Sed illam culpam hominis dixi,
non poenam, et hanc poenam, non culpam; quia in illa meritum hominis
cernitur, et in ista judicium invenitur. Hanc ergo poenam quasi caeteris
graviorem et immaniorem novissime apposuit: quae licet culpa nequior non
sit, molestior tamen carni est et ad excitandas carnales mentes
efficacior. Dicat ergo: Generatio praeterit, et generatio advenit. Ac si
diceret: Si negligendum putatis quod vanum est omne quod agitis, nunquid
vel hoc negligendum est quod ipsi vanitas estis? Generatio praeterit, et
generatio advenit. Si morientes discedunt et morituri succedunt, quod
gaudium est? Videtur quidem dolor viventium in nascentibus consolationem
accipere; sed unde finiri putatur ut non sit, inde accipit ut semper
sit. Quod enim morientes discedunt dolor est. Quae consolatio sequitur
quod morituri adveniunt? Consolatio quae luctu terminatur. Et quid in
utroque vanius esse potest? Generatio praeterit, et generatio advenit.
Si paucos vel non universos saltem lamentabilis casus involveret,
tolerabile videretur, nunc autem saeva lues omnes secum ad interitum
trahit. Generatio praeterit, et generatio advenit. Si praeterit, quo
vadit? Si advenit, unde venit? Heu dira sors! Quomodo securus esse
potes, o homo, tantis tenebris involutus? Ecce scis quod vivendo tendis
ad mortem. Sed nunquid scire potes qualis aut ubi futurus sis post
mortem? Considera ergo in quanta vanitate vivis, quis quotidie cernis
praeterire quod es; nec tamen scire ulla ratione potes quale sit quod
futurus es. Generatio praeterit, et generatio advenit.
|
|
