|
Perversi difficile corriguntur. Idcirco non possunt intelligere, quia
perversi sunt, et ideo laborant et non sentiunt, et delectantur in
afflictione sui (Job XXX), et putant bene sibi esse, dum male est. In
tantum enim perversi sunt, ut judicium veritatis non sit in eis;
putantes bonum esse quod malum est, et quod bonum est malum ponentes
tenebras lucem, et lucem tenebras; existimantesque amarum dulce; et
dulce amarum (Isa. V). Delicias enim esse computant sub sensibus; et
idcirco amant dolores suos, et se voluntarios ingerunt ad occupationem
pessimam et distenduntur in ea; quia dum caeca mente quod falso
delectare videtur, appetunt, quod vere cruciat et affligit, non
attendunt. Propterea ergo non vident vanitatem suam et afflictionem
spiritus in omnibus quae fiunt sub sole; quia perversi sunt et difficile
corriguntur. Et stultorum infinitus est numerus. Non solum enim aversi
sunt, sed etiam perversi. Aversi a Deo; in semetipsis perversi. Et
aversi non facile convertuntur, quia perversi difficile corriguntur. Nam
si in semetipsis corrigerentur, per semetipsos converterentur. Quia si
prius judicium veritatis in semetipsis reciperent, suo postmodum judicio
vanitatem fugiendam et veritatem sequendam esse viderent. Nunc autem nec
aversi lumen veritatis vident, nec perversi per lumen veritatis vident,
et ideo difficile corriguntur, quia rectitudinem et veritatem nec
absentem quaerere sciunt, nec praesentem approbare. Ideo perversi
difficile corriguntur, et stultorum infinitus est numerus. Tam multi
enim non essent si facile corrigi potuissent. Et in hoc manifeste
ostenditur quam difficilis sit perversorum correctio quod infinita est
stultorum multitudo Nunc ergo perversi et stultitam sunt ad correctionem
perversitate difficiles, quam multitudine contra veritatem audaces; et
ideo perversi difficile corriguntur, et stultorum infinitus est numerus.
Vis, inquit, scire quam difficile perversi corrigantur? Cape me. Ego
hodie tibi omnium exemplum fiam. Nam et ego aliquando perversus fui et
non intellexi ipse perversitatem meam; sed putavi me rectum esse, et
recte agere quando proposui in animo meo quaerere et investigare
sapienter de cunctis quae fiunt sub sole; nec erat tunc aliqua
consideratio veritatis in me, quae me corrigeret et cohiberet; ne
excedere tentarem mensuram meam, neque appetere praesumerem quae non
sunt data hominibus scire et investigare. Descendi ergo in occupationem
pessimam quam dedit Deus filiis hominum, ut distendantur in ea, et
dispersi animum meum in omnia, et cogitatione coepi per cuncta
discurrere, ut quaererem et investigarem de cunctis quae fiunt sub sole:
at non valui. Et coepi laborare et taedio vehementer affligi; et vidi
quod mens mea quocunque se vertebat, dolore et amaritudine et
sollicitudine replebatur, et erat labor quaerendi immensus, et
inventionis fructus exiguus. Fiebat ergo ut tandem aliquando poena ipsa
et afflictio magna, prudentem me facerent. Et vidi cuncta quae sub sole
fiunt et ecce universa vanitas et afflictio spiritus. Cognovi ergo
veritatem, et reprobavi vanitatem, quia sensi afflictionem. Et videbar
jam in totum correctus de perversitate mea; sed erat adhuc aliud
involumentum; et nescivi quod perversi difficile corriguntur. Eram jam
tunc correctus, ut de vanitate veritatem cognoscerem, et non eram
correctus adhuc ne de veritatis cognitione superbirem. Excussa jam
fuerat una erroris palea et restabat adhuc alia magis tenax atque
inhaerens palea elationis. Tam difficile enim perversi corriguntur, ut
correctionem et purgationem aut non admittant omnino, aut ad perfectum
non recipiant. Propterea ego jam corrigi coeperam; sed nondum adhuc
perfecte correctus eram; et ideo cognovi laborem praesumptionis meae,
sed inventionis meae usum non cognovi. Cognovi vanam esse afflictionem,
non profutura saluti quaerere; sed nondum cognovi vanam esse elationem
de inventis superbire.
|
|