Pars 8

Sequitur:

“Oportet itaque, ut existimo, etc.”

Postquam demonstravit divinam beatitudinem formam esse, et causam omnis sacrae potestatis et dispositionis; ipsamque et mundam esse, et lucentem, et perfectam: mundam quidem ac puram in eo quod omni dissimilitudine, et confusione careat; lucentem autem in eo quod aeterni luminis plenitudinem in se contineat; perfectam vero in eo quod omnia habens nullo indigeat. Modo infert, probans eos quoque, qui ad ipsius similitudinem et imitationem in sacris dispositionibus ordinati sunt, similiter mundos esse debere ab omni contagione, et confusione, et lucentes veritate, et perfectos bonitate, ut et ipsi quoque alios emundare possint, et illuminare, et perficere doctrina, et exemplo, ut in utroque ad imaginem et similitudinem Creatoris sui assurgant, sive in eo videlicet quod ipsi mundi, et clari, et perfecti sunt, sive in eo quod alios mundant, et illuminant, et perficiunt.

“Oportet,”

inquit,

“ut existimo purgandos quidem,”

sive eos videlicet, qui primo loco, sive eos, qui mediantibus aliis purgationem accipiunt;

“puros perfici omnino, et liberari ab omni dissimilitudinis confusione,”

quam vel ignorantia veri, vel concupiscentia mali induxit.

“Illuminandos vero oportet repleri divino lumine,”

utpote reducendos in castissimis mentis oculis

“ad contemplativam habitudinem, et virtutem,”

id est ut mentis oculis castis, et mundis ex praecedenti purgatione peccati, et erroris existentibus

“contemplativam habeant habitudinem, et virtutem.”

Habitudinem videlicet per mentis puritatem; virtutem autem per contemplationis stabilitatem, ut possint contemplari divina, quae et veraciter apprehendunt, et retinent perseveranter.

“Ex imperfecto”

autem

“restaurandos oportet participes fieri exploratorum sacrorum perfectivae scientiae,”

ut videlicet vera bona, et sacra illa, quae per scientiam perfectam explorant, dilectione sequendo, et sanctitate participando apprehendant; ut sicut per scientiam perfectam perfecti sunt in cognitione, ita per bonitatem perfectam perfecti sint in participatione.

“Purgatores vero magnitudine purgationis aliis tradere ex propria castitate,”

id est ipsos purgatores, quorum scilicet ministerium est, ut per eos alii purgentur ab errore et culpa: oportet tales esse, ut magnitudine purgationis suae, id est munditiae suae, quam in se habent, aliis tradant purgationem propria castitate, non alieno, sed proprio exemplo purgandorum vitam castificantes.

“Illuminatores autem oportet suum superexcellens lumen in eos, qui digni sunt lumine, supervehere,”

utpote habentes luculentiores animos ad participationem luminis, qua lumen ipsi percipiunt, et ad distributionem luminis, qua perceptum lumen ad alios illuminandos transfundunt:

“habentes”

dico

“proprie,”

id est singulariter et excellenter, quia qui alios illuminare debent, plus aliis lucere debent:

“et ditissime,”

id est abundanter repleti esse debent sanctae claritatis, ut ex abundantia perceptionis singulis tribuere possint quod opus est. Nam qui omnes docere debet, omnium scientiam habere debet; quia non potest unicuique quod expedit, ministrare, qui causas omnium non novit, et utilitates. Supervehere autem debent lumen suum, ut quod verbo docent, per excellentiam vitae commendent, quasi in sublimi lucentes, et lumina fundentes ad eos, qui conversatione inferius manent. Perfectores vero oportet perficiendos sacratissima doctrina per inspectorum sacrorum scientiam, tanquam praeceptores perfectivae scientiae. Sacra veraciter inspicit, qui habitum per experientiam cognoscit; sacra veraciter inspicit, qui interna bona gustando percepit. Sacratissimam ergo doctrinam habet, qui docet quod sapit; qui instruit quod sentit; qui docet non solum cognoscere verum, sed apprehendere bonum et amare justum. Quae traditio idcirco perfectiva vocatur, quia hoc solum hominem ad perfectum ducit, quando bona, quae per intelligentiam cognoscere non potuit, per studium boni operis apprehendit. Tali ergo doctrina ipsi perfectores perficiendos perficere debent, ut sint sancti et perfecti bonitate, imitantes illum, ad cujus formam et similitudinem reformantur, et superiores tribuendo, et inferiores percipiendo gratiae divinae participationem.