CAPUT 15

Tropologice vero ea, quae allegorice de Ecclesia diximus super statu animae, interpretari possumus. Anima namque virgo est conditione naturae: virgo privilegio gratiae, virgo quoque praemio gloriae. Animam siquidem meretricem facit inordinata concupiscentia: castitatem ei reddit virilis poenitentia: virginitatem sapiens innocentia. Quasi enim casta est anima, dum per opera, et affectum justitiae cruciatum, et timorem invasit poenitentiae, necdum tamen ad culmen sublimatur innocentiae. Fornicaria est igitur anima in prostibulo: conjugata in atrio, continens in domo: virgo in thalamo. In primo exponitur concupiscentia: in secundo opera facit poenitentiae: in tertio plangens virum desiderio afficitur justitiae: in quarto virgineis jucundatur amplexibus et osculis sapientiae. Fornicaria igitur est anima per concupiscentiae iniquitatem: casta per continentiae humilitatem: continens per justitiae puritatem: virgo per contemplationis sublimitatem. Vir ejus pubertatis Christus est, desponsator virginitatis. Quia vero ab eo recessit per vitium pravae concupiscentiae, ad eum reverti monetur per luctum, et opera, et habitum poenitentiae. Et hoc est quod dicit: Plange quasi virgo accincta sacco, etc.

Sacrificium est mortificatio carnis: libatio, fletus compunctionis: regio, serenitas conscientiae: humus, humilitas cognitionis propriae. Triticum, amor justitiae: vinum, fervor sapientiae: oleum, odor misericordiae: ficus, dulcedo, et suavitas contemplativae laetitiae. Hordeum, abjectio poenitentiae. Agricolae, gemitus et motus confectionis. Vinitores, desideria compunctionis et suspiria contemplationis. Palma, contemptus terrenorum. Malogranatum, ardor, et sitis praemiorum. Malum simplex, boni affectus. Ligna alia, caeterarum virtutum sunt desideria: vel potius opera et profectus. His amissis confusum est gaudium, quibus possessis ordinatum et gloriosum disponitur praemium.