|
D. Quae formatio facta est die sexta? M. Bestiae et caetera animantia
quae vivunt super terram de terra creata sunt. Consummatis autem et
praeparatis omnibus, postremo (eadem tamen sexta die) factus est homo,
qui universae dominaretur creaturae. D. Quare aves, quae in aere
collocatae sunt, non sunt factae de ipso aere, sicut pisces de aqua, et
bestiae pariter et homo de terra? M. Quia aer talem non habet
corpulentiam ut de eo animal fieri possit sicut et de terra. D. Quare
novissime factus est homo? M. Quia homo universae creaturae
praeficiendus fuit, congruum erat ut prius mansio ejus praepararetur,
postmodum ipse ordinatis omnibus quasi possessor et rector
introduceretur in orbem terrarum. Haec igitur sunt opera conditionis
quae sex diebus fecit Deus atque complevit, ante omnem diem creans,
tribus primis diebus disponens et ordinans, tribus sequentibus
exordinans: prima discernens, secunda distinguens, tertia disponens,
quarta exornans coelos, quinta aerem et aquam, sexta terram. D. Quare
sex diebus fecit Deus opera sua, et septima requievit? M. Senarius quia
ex partibus suis constat, signum perfectionis est; et idcirco voluit
Deus sex diebus complere opera sua, ut ostenderet se in iis quae
fecerat, nec superfluum aliquid posuisse nec reliquisse imperfectum.
Completis autem sex diebus septima demum die requievit (Gen. II), id est
ab opere cessavit; non quod ipse quasi fatigatus requie indigeret, sed
ut nobis si secundum modum et mensuram nostram opera bona et perfecta
facere studuerimus, requiem futuram promitteret. D. Quomodo septima die
Deus requievisse dicitur, cum ipse in Evangelio dicat: Pater meus usque
modo operatur et ego operor? (Joan. V.) M. Deus multis modis operari
dicitur. Est namque opus creationis, est et opus dispositionis, est opus
propagationis, et est opus gubernationis; Opus creationis ante omnem
diem fecit; opus dispositionis sex diebus complevit; opus propagationis
usque in finem saeculi non deserit; ab opere gubernationis usque in
aeternum non cessabit. D. Si septima die primum requievit Deus, quid
ergo egit ab initio primae diei postquam lucem fecerat usque ad exortum
sequentis quando firmamentum faciebat? M. Si propius rem intueri velis,
invenies nequaquam Deum prima die post exordium lucis ab omni penitus
opere quievisse; quia non solum hoc quod lux facta est ad opus ejus
pertinuit; sed etiam quod directa est, donec peracto circuitionis suae
ambitu cursum consummavit. Primum igitur ut opus suum a perfecto
inciperet, lucem orientem fecit; et inde eam dirigens, primum vespere,
deinde mane, id est primam diem complevit. D. Nunquid ita de operibus
reliquorum dierum intelligendum? M. In his ego nihil temere affirmare
velim; quia, etsi similiter de opere diei secundae dici possit, quod
primum firmamentum inter aquas et aquas fecerit; deinde cursum ejus
usque ad exortum diei tertiae direxerit tamen quia de motu firmamenti
necdum certum experimentum invenimus: hujus quaestionis nodum alio si
placet modo dissolvamus. Potest namque non inconvenienter dici non ita
in illis sex diebus Dominum sui operis seriem continuasse, quasi nullo
interim intervallo temporis opus intermiserit; sed quia nullum in
operando diem intermisit, septima autem die sic demum ab omni opere
quievisse, ut nec alia praeter ea quae jam facta fuerant deinceps
crearet, nec aliter quam disposita jam erant (quantum ad ordinem
pertinet universitatis) disponeret. Neque enim aliquid postmodum numero
universitatis addidit, neque ordinem unversitatis in aliquo commutavit.
D. Et quid quod adhuc quotidie novae creantur animae. M. Nihil tamen
novum addici dicitur; quia ipsae animae, licet de nihilo creatae nunc
primum esse incipiant, tamen quodammodo etiam tunc in similitudine sua
creatae fuerunt. Et ut breviter id quod mihi dicendum inde videtur tibi
absolvam, universa tunc facta sunt ut nihil postmodum fieret quod prius
vel in materia vel in similitudine creatum non fuisset.
|
|
