|
Quatuor sunt elementa mundi, ignis, aer, terra et aqua. Quatuor humores
corporis humani, sanguis, cholera rubra, cholera nigra et phlegma.
Quatuor vero tempora anni: ver, aestas, autumnus, hiems. Ignis est
calidae et siccae naturae, aer calidae et humidae, terra frigidae et
siccae, aqua frigidae et humidae. Similiter sanguis calidae et humidae
naturae; cholera rubra calidae et siccae; cholera nigra frigidae et
siccae; phlegma frigidae et humidae. Sic et ver calidae et humidae
naturae; aestas calidae et siccae; autumnus frigidae et siccae; hiems
frigidae et humidae. Elementa igitur congruunt humoribus, humores
temporibus. Sed et anima per similitudinem habere dicitur sua elementa.
Pro igne utitur intellectus subtilitate; pro aere, mentis puritate; pro
terra rationis stabilitate; pro aqua ingenii mobilitate. Ut animus de
fide recte per intellectum sentiat, pure discernat, firmiter credat,
sine mora fidei praeceptis obediat, et sic bene operando sane vivat:
quia fides sine operibus mortua est (Jac. II): necesse est igitur ut
subtilitas temperetur puritate, puritas subtilitate, stabilitas
mobilitate, mobilitas stabilitate. Ut enim ignis alta petit, aer medium
tenet, sic cavendum est ne intellectus nimis alta sentiat, ne levitate
subtilitatis a veritate discedat, sed detineatur puritate revocante et
dicente: Non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem
(Rom. XII). Cavendum est etiam ne stabilitas dissolvatur per
mobilitatem, vel mobilitas per stabilitatem, sed velox sis ad audiendum,
tardus ad loquendum, et tardus ad iram (Jac. I). Similiter et animus
utitur quatuor humoribus: pro sanguine utitur dulcedine; pro cholera
rubra, amaritudine; pro cholera nigra, tristitia; pro phlegmate, mentis
compositione. Dicunt enim physici sanguineos esse dulces, cholericos
amaros, melancholicos tristes, phlegmaticos corpore compositos. Ut sit
dulcedo in contemplatione, amaritudo de peccati recordatione, tristitia
de perpetratione, compositio de emendatione. Est etiam attendendum, ne
dulcedo spiritalis turbetur amaritudine temporali, vel amaritudo habita
de peccato corrumpatur dulcedine carnali; ne utilis tristitia turbetur
otio vel inertia, vel mens composita dissolvatur per illicita. Sed et
anima fertur habere sua tempora: pro calore aestatis utitur charitate;
pro frigoribus hiemis, torpore tentationis; pro autumno et vere,
temperantia et mediocritate. Esto igitur temperatus in corde, mediocris
in opere: anima enim quae temperamentum custodit, salubriter vivit.
|
|
