TIT. CXVIII. Quod generalis praedicatio Deum deceat, particularis homines; atque ita quomodo Deus ubique est, et de argutiis dialecticis.

Logicalis [localis] dicit: Sequere cursum sermonis: Quod ubique est hic est. Deus est ubique. Si ubique est, quid dicam? Inferam quod non decet? Ecce locus sordidum quiddam habens, et dixit mihi cogitatio mea: Si Deus ubique est, illic est. Item si ubique non est Deus, et alicubi est; est ubi est, et est ubi non est. Si autem locus est ubi est Deus, et locus ubi non est, localis est Deus. Quod enim nusquam sit quis dicat. Iterum aliud: Vult Deus omne bonum; ducere autem uxorem bonum est, localis infert: Ergo vult Deus uxorem ducere. Tales sunt ineptiae stultorum qui ad sonos vocum pendent. Iterum aliud: Amat Deus omnem creaturam suam (dicit hoc Scriptura: Nihil odisti eorum quae fecisti, Domine [Sap. X]). Ergo amat hanc creaturam suam Deus. Sed videte ex hoc quanta inferri possint non decentia. Sic videtur his qui sonos vocum sine sensu dijudicant. Ebriosi, inquiunt, amant fortia vina, et caetera hujusmodi. Multa sunt talia quae dici possent ad hunc modum. Quid ergo? An totum negamus, an totum confitemur? Alterum contra veritatem; alterum contra puritatem esse videtur. Si totum negatur, aliquid Deo subtrahitur quod suum est. Si totum asseritur, aliquid Deo imponitur quod suum non est. Sed videte discretionem. Generalis possessio ad Deum pertinet; propterea generalis praedicatio ipsum decet: Hominibus autem quibus partes datae sunt, particulares locutiones conveniunt. Propter hoc de Creatore omnium recte dico: Amat totum. De te autem cujus dilectio ad partem trahitur, cujus possessio parti debetur, recte dico: Hoc aut illud amas, scilicet aurum amas, argentum amas, pecuniam amas. Quare hoc de Deo similiter non dico? Propter te. Ego quidem hoc recte dicere possem: Si tu hoc sane intelligere posses. Tu hoc dictum de te intelligere consuevisti. Propterea de Deo hoc non dico propter te, ne tu hoc audiens idipsum de illo dici putes, quod dictum est de te. Propterea tibi parco et discerno locutionem, ne rem communem existimes Aliud est amor tuus, aliud amor illius. Idcirco cum dixero: Tu hoc amas, caveo dicere: Ille amat hoc, ne sic putes ipsum amare, sicut amas tu. Ego autem dicere possem recte, si tu intelligere non posses prave. Sic dico: Ubique est; et tamen dicere parco de quibusdam locis: Illic est, ne sic eum illic esse putes, quemadmodum est quod secundum te est, et non decente Deum modo est. Sic dico. Omne bonum vult; et tamen de quodam de quo dico: Bonum est hoc, dicere parco: Hoc vult, propter te, ne existimes eum sic velle sicut tu vis, et ad hoc velle ad quod tu vis.