TIT. XCVIII. De Petri et Joannis dilectione.

Scio quidem quaestionem, ut nonnulli existimant, operosam esse, eo quod injusta recompensatio videatur, ut Petrus, qui amplius Christum delexit, minus a Christo dilectus sit, et Joannes plus dilectus sit, qui minus dilexit. Ego autem cum Evangelium, unde fons hujus quaestionis manare videtur, inspicerem, non inveni quidem, vel quod Petrus amplius dilexerit, vel quod Joannes amplius dilectus sit. Nam quod Dominus, post resurrectionem suam Petrum an se amaret interrogans, ait: Simon Joannis, diligis me plus his (Joan. XXI)? non affirmando, sed interrogando hoc dixit. Sed neque ipse Petrus dicere ausus fuit, cum interrogaretur: Domine, tu scis quia amo te plus his: Sed ait: Domine, tu scis quia amo te (ibid). Joannes quoque de semetipso loquens sic ait: Hic est discipulus ille quem diligebat Jesus (ibid). Et non dixit, quem plus aliis diligebat Jesus, sed quem diligebat Jesus. Neque igitur Petrus se amasse amplius, neque Joannes amplius amatum esse praesumpsit, sed alter se non prae caeteris, sed cum caeteris amasse, et alter non prae caeteris, sed cum caeteris amatum esse asseruit. Sed esto, ut Petrus plus dilexerit, et tamen minus dilectus sit, nunquid idcirco ullam injuriam passus est, si tamen tantum dilectus est, quantum meruit? Nonne ista est querel a illorum qui in Evangelio contra patremfamilias murmurabant, dicentes: Hi novissimi una hora fecerunt, et pares eos nobis fecisti, qui portavimus pondus diei et aestus? (Matth. XX.) Sed quid paterfamilias uni illorum, et in uno omnibus responderit, audivimus: Amice, non facio tibi injuriam. Nonne ex denario convenisti mecum? Tolle quod tuum est, et vade. Volo et huic facere sicut et tibi. Non licet mihi facere quod volo? An oculus tuus nequam est, quia ego bonus sum? (Ibid.) Ponamus igitur nunc ut Petrus querelam in medium deferat, et de injuria dilectionis suae in Christum causetur, et dicat: Domine Jesus, injuriam mihi facere videris, cum ego te plus diligam, tu vero minus me diligis. Nunquid non recte Dominus ista dicenti respondere posset et dicere? Amice, non facio tibi injuriam (ibid.), tantum diligeris, quantum diligis; tantum diligeris, quantum mereris. Tolle quod tuum est, et vade. Volo huic facere plus quam tibi. Nunquid non licet mihi facere, quod volo? An oculus tuus nequam est quia ego bonus sum? (Ibid.) Neque enim injuriam pateris, si minus illo accipis; sed injuriam pateris, si minus accipis quam mereris. Quod si totum habes, quid conquereris? Ita, frater, ratiocinantem suscipe, ut scias mentem tuam in nullam affirmationem praecipitem inclinare. Sunt tamen, qui clementius hanc quaestionem solvere nituntur. Dicunt namque, quod Petrus et amplius dilexerit, et amplius dilectus fuerit. Joannes vero propter castitatem, qua pollebat solummodo Christo Domino in conversationem familior caeteris omnibus fuerit. Petrus vero quantum ad effectum pertinet charitatis, amplius a Christo diligebatur. Joannes vero quantum ad usum familiaritatis amicabilius in conversatione suscipiebatur. Petrus charior, Joannes familiarior, quia et in Petro remunerabatur charitas, et in Joanne castitas laudabatur. Joannes tenerius, et Petrus constantius diligebat.