CAP. III. - Quibus sancti Spiritus donis tres primae Dominicae orationis petitiones respondeant: et quibus vitiis medeantur.

Sequuntur itaque septem petitiones contra septem vitia: quibus ille oratur, ut subveniat, qui nos orare docuit (Luc. XI), et quod orantibus spiritum bonum ad sananda vulnera nostra et ad solvendum jugum captivitatis nostrae daturus esset, repromisit. Sed nos, antequam ad explanationem harum veniamus, prius volumus alia adhuc similitudine demonstrare quantam in nobis corruptionem supradicta vitia generent; ut quanto periculosior languor ostenditur, tanto magis necessaria medicina comprobetur. Per superbiam igitur cor inflatur, per invidiam arescit, per iram crepat, per tristitiam conteritur, et quasi in pulverem redigitur, per avaritiam dispergitur, per gulam inficitur et quasi humectatur, per luxuriam conculcatur et in lutum redigitur: ita ut jam miser dicere possit: Infixus sum in limo profundi, et non est substantia. Veni in altitudinem maris et tempestas demersit me (Psal. VI). Cumque huic limo profundi animus fuerit infixus, et luto coinquinationis et immunditiae obvolutus, evelli nequaquam potest, nisi ad illum clamet et ejus auxilium postulet? De quo Psalmista loquitur, dicens: Exspectans exspectavi Dominum, et intendit mihi. Et exaudivit preces meas, et eduxit me de lacu miseriae, et de luto faecis (Psal. XXXXI). Propterea ergo ipse nos orare docuit, ut totum bonum nostrum ab ipso sit, ut et quod petimus, et quod petentes accipimus, ejus donum, non nostrum meritum esse intelligamus. Prima ergo petitio contra superbiam est, qua Deo dicimus: Sanctificetur nomen tuum. Hoc enim petimus ut det nobis timere et venerari nomen suum, quatenus ei per humilitatem subjecti simus, qui per superbiam rebelles et contumaces exstitimus. Huic petitioni datur donum spiritus timoris Domini, ut ille ad cor veniens virtutem in eo creet humilitatis quae superbiae morbum sanet: quatenus ad regnum coelorum, quod angelus superbus per electionem perdidit, homo humilis pervenire possit. Secunda petitio est contra invidiam, qua dicitur: Adveniat regnum tuum. Regnum siquidem Dei est salus hominum; quia tunc Deus in hominibus regnare dicitur, quando ipsi homines Deo subjiciuntur, et modo ei adhaerendo per fidem et post inhaerendo per speciem. Qui ergo petit, ut regnum Dei adveniat ille profecto salutem quaerit hominum; ac per hoc dum pro communi omnium salute postulat, livoris vitium se reprobare demonstrat. Huic petitioni datur spiritus pietatis, ut ipse ad cor veniens, ad benignitatem illud accendat: quatenus ad eamdem homo aeternae haereditatis possessionem, ad quam alios pervenire cupit, ipse perveniat. Tertia petitio est contra iram, qua dicitur: Fiat voluntas tua, sicut in coelo, et in terra. Non enim vult contendere, qui dicit: Fiat voluntas tua: sed sibi placere indicat quidquid voluntas Dei, sive in se, sive in aliis secundum arbitrium suae dignationis dispensat. Huic ergo petitioni datur spiritus scientiae, ut ipse ad cor veniens, erudiat illud, et salubriter compungat, ut sciat homo malum, quod patitur, ex sua culpa provenire: si quid autem boni habuerit ex misericordia Dei procedere, ac per hoc discat, sive in malis, quae sustinet, sive in bonis, quae non habet, contra Creatorem non irasci, sed per omnia patientiam exhibere. Optime ergo per compunctionem cordis (quae spiritu scientiae operante, interius ex humilitate nascitur) ira et indignatio animi mitigatur quia e converso stultum ira interfecit, quando in adversis per impatientiae vitium agitatus, atque caecatus, vel malum quod patitur se meruisse, vel bonum quod habet per gratiam accepisse non agnoscit. Hanc virtutem, id est compunctionem, sive dolorem, praemium consolationis sequitur, ut qui se hic sponte coram Deo per lamenta affligit, illic verum gaudium et laetitiam invenire mereatur.