|
Iratus Balac contra Balaam complosis manibus ait: Ad maledicendum
inimicis meis vocavi te, quibus econtrario tertio benedixisti. Revertere
ad locum tuum. Decreveram quidem magnifice honorare te, sed Dominus
privavit te honore disposito (Num. XXIV). Diabolus, ut ex his verbis
manifeste cognoscitur, tanto acrius irascitur, quanto crebrius suae
malitiae conatus non solum inefficaces esse, verum et in bonum justis
cooperari, et eis cum tentatione proventum divinitus dari patenter
experitur. Dum enim justorum gloriosam vitam et profectum, vani et
profani populi blasphemiis destruere nititur, et sententia per divinam
providentiam in contrarium vertitur, graviter dolet et conqueritur.
Tertio autem justorum vita a vano populo benedicitur, dum ab ipso
illorum cogitatio, sermo, actio benedicta praedicatur. Vanus quoque
populus honore a diabolo disposito privatur, dum favore vanae laudis,
quam ex oppressione et diminutione gloriae justorum detrahendo
meruisset, penitus defraudatur. Qui ad locum suum infecto negotio
revertitur dum a consideratione et laude justorum decidens in consueta
vitia relabitur. Sed et Balac per viam qua venit ad suum locum redit,
dum diabolus frustrato pravae intentionis effectu in occultum suae
malitiae ad alia deceptionis machinamenta cogitanda se retrahit. Vanus
denique populus dum verbis nequissimis adversum justos manifeste servire
non praesumit, occultis consiliis erga eum invidia adhuc stimulante
nonnunquam saevit. Hinc est quod Balaam ad populum suum pergens ait:
Verumtamen pergens ad populum meum dabo consilium, quid populus tuus
huic populo faciat extremo tempore, id est ad ultimum antequam separetur
ab eo. Hoc est autem consilium quod dedit ei, scilicet ut virgines,
quarum specie castitas illudi posset, circa tentoria eorum mitterentur;
quae juvenes ad se declinantes interim allicere sibi laborarent, ut eos
transgredi leges patrias facerent, et deos colerent alienos; ut Deo suo
eis irato, vel ad modicum tempus humiliarentur. Quod et factum est. Sane
Balaam adhuc quarto sublevatus prophetiae spiritu assumpta parabola sua
quaedam de Christo, quaedam iterum de spiritali populo, quae in posterum
et in longinquum erant futura, locutus ait: Videbo eum, sed non modo;
intuebor illum, sed non prope. Orietur stella ex Jacob, et consurget
virga ex Israel, et percutiet duces Moab, vastabitque omnes filios Seth;
et erit Idumaea possessio ejus. Haereditas Seir cedet inimicis suis;
Israel vero fortiter aget; de Jacob erit qui dominetur, et perdat
reliquias civitatis. Post haec praedictis quarumdam gentium ruinis,
reversus est in locum suum. Nisi autem pluribus sacrae Scripturae
testimoniis notum esset, et malos donum prophetiae, quemadmodum et alia
quaedam dona spiritalia posse habere, vehementer esset mirandum, ariolum
istum spiritu prophetico sublevatum tam sublimia de Christo, populoque
justorum prophetare potuisse.
Videbo, inquit, eum, sed non modo; intuebor illum, sed non prope. Quasi
diceret: Consilium nequam, quod vobis dedi, cum filii Israel per terram
vestram transibunt, poterit impleri: sed quae subjungo, in tempus longum
implebuntur. Orietur stella ex Jacob, et consurget virga ex Israel.
Christus stella, Christus virga. Stella, quia illuminat; virga quia
castigat. Illuminat in bono, castigat de malo. Illuminat ignorantes,
castigat delinquentes. Et percutiet duces Moab, etc. Per istos omnes,
quos haec virga percussura dicitur, conversio gentium manifeste
significatur. Christus quippe gentes percussit, dum eas per fidem suam
mortificavit mundo, ut viverent Deo. Hoc autem, quod Balaam de Christo
dixit, percutiet duces Moab, etc. videtur et David postmodum in persona
Christi cecinisse, dicens: Moab olla spei meae, in Idumeam extendam
calceamentum meum, id est fidem incarnationis meae. Mihi alienigenae
subditi sunt (Psal. LIX). Moab etenim olla Christi est, dum gentilitas
per dilectionem a sua crudelitate bene cocta, ejus desiderium quo
nostram salutem esurit, sancte vivendo reficit. In Idumaeam quoque suum
calceamentum tendit, dum eidem gentilitati humanitatis suae fidem dedit.
Et alienigenae illi subditi sunt, dum et illi, qui non sunt ex Israel,
in eum credunt. Primitiva nempe Ecclesia est, quae significatur, ubi
dicitur: Meus est Galaad, et meus est Manasses, et Ephraim fortitudo
capitis mei Juda, et rex meus (ibid.). Deinde conversio gentium quae
figuratur, ubi dicitur: Moab olla spei meae, etc. (ibid.). Istos omnes
Christus percutit, dum mundo mortificans sibi viventes reddit.
Haereditas etiam Seir inimicis suis cedit, et Israel fortiter agit, dum
gentilitas praedicantium verbis colla submittit, et coetus praedicantium
eam in bona operatione strenue disponit. Haec fortitudo spiritualis
Israel in apostolis primum effulsit, deinde in aliis justis subsequenter
enituit. Apostolis nimirum dictum est: Estote fortes in bello, et
pugnate cum antiquo serpente. Quod non solis apostolis dictum esse
constat, secundum illud: Quod vobis dico, omnibus dico (Marc. XIII). De
Jacob erit qui dominetur, scilicet Christus, et perdat reliquias
civitatis Babyloniae spiritualis. Illos enim perdit, quos ad damnationem
relinquit. Quorum damnatio per ruinas gentium subjectarum designatur dum
subditur: Cumque vidisset Amalec, ait: principium gentium Amalec, cujus
extrema perdentur. Vidit quoque Cinaeum, et ait: Robustum est quidem
habitaculum tuum, sed si in petra posueris nidum tuum, et fueris electus
stirpe Cain, quandiu poteris permanere? Assur enim capiet te. Venient in
triremibus de Italia, superabunt Assyrios, vastabunt Hebraeos; et ad
extremum etiam ipsi peribunt. Per istarum igitur gentium subversionem
universorum malorum intelligimus damnationem.
Morabatur autem Israel eo tempore in Setim, et fornicatus est populus
cum filiabus Moab, quae vocaverunt eos ad sacrificia sua. At illi
comederunt, et adoraverunt deos earum; initiatusque est Israel
Beelphegor. Et iratus Dominus ait ad Moysen: Tolle cunctos principes
populi, et suspende eos contra solem in patibulis (Num. XXV). Propterea
videntur principes puniri, quod debuissent praevaricatores punire.
Dixitque Moyses ad cunctos judices Israel: Occidat unusquisque proximos
suos, qui initiati sunt Beelphegor; et perierunt illa die viginti
quatuor millia hominum. Setim interpretatur spinae. Bene ergo dicitur de
filiis Israel quod in Setim, id est spinis morabantur, dum peccaverunt,
quia credibile prorsus est quod praecedentium spinae peccatorum
exigebant, ut in tam gravia scelera laberentur. Abyssus enim Abyssum
invocat (Psal. XLI), quia culpa culpam generat. Et alibi de peccatoribus
dicitur: Mea est ultio, et ego retribuam eis in tempore, ut labatur pes
eorum (Deut. XXXII). Per hoc autem quod idolo sacrificaverunt,
intelligimus omnem infidelitatem, per hoc vero quod fornicati sunt,
omnem pravam actionem. Utroque igitur pede, fidei scilicet et actionis,
a semita recta claudicaverunt, quando in praedicta scelera corruerunt.
Sed in ultione fornicationis mirabilis et laudabilis Phinces exstitit,
qui Zambri ducem tribus juda, et Cozbi Madianitidem feminam concumbentes
justitiae zelo accensus in locis genitalibus perfodit, et iram Dei in
populo saevientem placavit. Unde et Dominus illi statuit testamentum
pacis et principem fecit illum, ut sit illi sacerdotii dignitas in
aeternum (Eccli. LXV). Et nunc, charissimi, nobismet ipsis ex his quae
dicta sunt, attendentes; et si non nostrae detrimentum gloriae
maledictionibus vani populi patimur, caveamus tamen, ne pravis eorum
consiliis in peccatum collabamur. Et si aliquos ex nobis deceptioni
diaboli ac vani populi in culpam corruisse cernimus, statim malum ex
nobis auferamus, ut exemplo Phinees justitiae zelo accensi, illud
nostrae discretionis gladio puniamus, ut cum justis, justorum meritis et
precibus adjuti, terram lacte et melle manantem ingredi mereamur. Quod
nobis praestare dignetur Jesus Christus Dominus noster.
|
|
