|
Nota est historia de Judith, quomodo Holofernem principem exercitus
regis Assyriorum, qui in eadem historia Nabuchodonosor appellatur, et in
Ninive regnasse perhibetur, interfecit. Qua peracta victoria et spoliis
hostium collectis, dederunt filii Israel Judith in auro, et argento, et
vestibus, et gemmis, et omni supellectili universa, quae Holofernis
peculiaria fuisse probata sunt; et omnes populi gaudebant cum
mulieribus, et virginibus, et juvenibus in organis, et citharis. Tunc
cecinit Judith canticum hoc Domino, dicens: Incipite Domino in tympanis:
Cantate Domino in cymbalis, modulamini illi psalmum novum, exsultate, et
invocate nomen ejus. Dominus conterens bella, Dominus nomen est illi.
Qui posuit castra sua in medio populi sui, ut eriperet nos de manu
inimicorum nostrorum (Judith. XVI). Judith significat Ecclesiam,
Nabuchodonosor diabolum, Ninive mundum, Holofernes aliquem robustissimum
principem daemonum, sive principatum gentium adversus Ecclesiam
malignantium. Judith gladio Holofernis caput ejus abscidit: quia sancta
Ecclesia cujuslibet hostis adversus malignantis superbiam per propriam
malitiam confundit. Dum enim adversus Ecclesiam, vel quamlibet sanctam
animam callidus hostis malignatur, et ipsa adjuvaute gratia ejus
malitiam evadit, in ipsum eadem malitia retorquetur, per quam et
occiditur. Unde et impio presbytero adversus justam Susannam malignitati
dictum est: Recte mentitus es in caput tuum (Dan. XIII). Et item
scriptum est: Mentita est iniquitas sibi (Psal. XXVI). Justum est enim
ut quod impius quisque adversus justum conatur, ipse sustinere cogatur.
Omnes enim, qui acceperint gladium, gladio peribunt (Matth. XXVI).
Spolia Assyriorum significant sapientiam, eloquentiam, opera quaedam et
virtutes, et bonorum disciplinam morum gentilium. In quibus omnibus
nonnulla probantur imitatione utilia. Aurum significat sapientiam;
argentum, eloquentiam; vestes bona opera; gemmae, virtutes; varia
supellex, bonorem ornamenta morum. Quae filii Israel hostibus auferunt.
Judith tribuunt, dum fideles omnes haec exercentes ea ad laudem, et
studium Ecclesiae referunt. Sic populus Dei ab Aegypto recedens ipsam
spoliavit, unde tabernaculum construxit. Sic justi sub Testamento
Veteri, quae hostibus abstulerunt, in ministerium templi consecraverunt.
Omnes populi gaudebant cum mulieribus, et virginibus, et juvenibus in
organis, et citharis. Mulieres sunt, qui materno affectu erga alios
agunt, qui eos verbo doctrinae pariunt, et nutriunt. Mulier sive mater
fuit Paulus, quando ait: Filioli, quos iterum parturio, donec formetur
Christus in vobis (Gal. IV). Et item: Lac vobis potum dedi, non escam (I
Cor. XIII). Nam virgines sunt, qui a negotio doctrinae quiescunt; qui
eam tantum, quae Dei, non etiam quae per officium doctrinae proximi
sunt, cogitant, et quomodo mente et corpore sancti Deo placeant solum
elaborant. Juvenes sunt, qui per nullum boni operis effectum senescunt,
sed renovatur ut aquilae juventus eorum (Psal. CII), et si exterior
eorum homo corrumpitur, interior tamen revocatur de die in diem (II Cor.
IV). Cum his omnibus fideles populi exsultant, et quid intrinsecus
gaudii de spiritali victoria habeant, extrinsecus demonstrant in
organis, id est canticis spiritualibus et citharis, id est bonis
operibus. Organa namque, ut sonum reddant, implentur vento, et per hoc
significant cantica plena Spiritu sancto. Citharae vero, ut sonent, manu
tanguntur, et propterea per citharas opera bona figurantur.
Incipite Domino in tympanis, cantate Domino in cymbalis, modulamini illi
psalmum novum. Sancta Ecclesia in hoc cantico et pro adepta victoria
gratias agit, et fideles suos quando ei concinant instrunt. Incipite
Domino in tympanis. Intendite, fratres. Ut enim ex his verbis perpendi
potest; non est speciosa laus in ore peccatoris (Eccli. XV), qui carnis
suae voluntati servit. Qui enim commessationibus, et ebrietatibus,
cubilibus et impudicitiis deseruit, carnemque suam per abstinentiam, et
continentiam castigare negligit, congrue Deo gratias agere nequit.
Tympanum, quod pelle siccata et extensa fit, afflictionem carnis
exprimit. Incipite ergo in tympanis, et postea cantate in cymbalis.
Cymbala, quae invicem percussa sonant, labia nostra figurant, quae dum
invicem cantando percutimus, sonum laudis divinae reddimus. Praecedant
ergo tympana, ut bene sonent cymbala, id est nosmetipsos primum per
afflictionem perfecte mundemus, ut postea laudem Dei congrue et accepte
decantemus. Psalmus sive a psallendo sive [ps][aac][l][l][e][i][n]
psallo in Graeco, quod est tangere, dicatur, effectum significat boni
operis Incipite ergo carnem castigando, cantare in cymbalis Deum labiis
laudando, modulamini psalmum novum bene operando. Exsultate, et invocate
nomen ejus. Exsultate de beneficiis acceptis, invocate pro accipiendis.
Dominus conterens bella, Dominus nomen illi.---Dominus conterens bella,
quia de coelo fortitudo est, quia ipse vicit mundum; Dominus nomen illi
subaudi soli, quia etsi sint domini multi, ipse tamen Dominus solus est,
quia excellenter, quia immutabiliter. Qui posuit castra sua in medio
populi sui, ut nos eriperet de manu inimicorum nostrorum. Haec est causa
victoriae, haec est causa laudis divinae, quod Deus posuit castra sua in
medio populi sui. Sed quae sunt haec castra, nisi exercitus angelorum,
de quibus Jacob, cum eos obviam haberet, ait: Castra Dei sunt haec (Gen.
XXXII). Quae castra Deus in medio populi posuit, quia quemadmodum Paulus
ait: Omnes administratorii spiritus in ministerium sunt missi propter
eos qui haereditatem capiunt salutis (Hebr. I). Unde et beatus Michael,
cujus hodie solemnitatem celebramus contra draconem cum suis angelis
pugnasse et vicisse in Apocalpysi perhibetur, ubi dicitur: Factum est
praelium magnum in coelo. Michael et angeli ejus praeliabantur cum
dracone, et draco pugnabat, et angeli ejus, et non valuerunt, neque
inventus est locus eorum amplius in coelo (Apoc. XII). Cum enim omnes
administratorii spiritus, id est angeli, in ministerium missi credantur
propter eos, qui haereditatem capiunt salutis, Michael tamen ex nomine
in praelio designatur, et aliorum princeps esse describitur, quemadmodum
et in Veteri Testamento populi Israelitici, id est videntis Deum
princeps memoratur.
Et factum est praelium magnum in coelo. Quasi diceretur: Ne timeatis,
fideles, tametsi saeviunt adversum vos daemones inferendo tentationes,
concitando persecutiones; quia sancta Ecclesia contra omnia eorum
molimina magna habet auxilia, non solum sanctorum documenta doctorum et
praedicatorum, sed et suffragia angelorum. Et factum est praelium
magnum, quia robustum, et longum in coelo, id est in sancta Ecclesia,
dum detinetur in mundo. Michael, et angeli ejus praeliabantur cum
dracone, et draco pugnabat, et angeli ejus: sed illi Ecclesiam
adjuvando, isti eam impugnando; illi salubria suggerendo, isti noxia
consulendo: draco, et Angeli ejus bonorum exercitum impetendo: Michael,
et angeli eorum impetum coercendo. Et non valuerunt, draco videlicet, et
angeli ejus sanctorum spirituum removere suffragia, neque inventus est
locus eorum amplius in coelo, id est in sancta Ecclesia, ut ei vel
auferre justitiam, vel eam possent pertrahere ad culpam. Nam et si
aliquis de fidelibus Ecclesiae (de his dicimus, qui secundum propositum
vocati sunt sancti), permittente divina providentia, et diabolica
suggerente malitia, aliquando in culpam labitur, nequaquam tamen in hoc
diabolus vincit, sed vincitur, quia praedestinatis ad vitam etiam malum
in bonum cooperatur, nec hoc tam saevientes adversarii viribus agitur,
quam permittentis Dei provida dispositione ad resurgentis lapsi cautelam
ordinatur. Nullatenus ergo diabolus, vel angeli ejus locum amplius
habent in coelo, id est talium Ecclesia, quia nequaquam illos expugnare
valet, qui coelestia bona vero corde sciunt, et ad illa consequenda
praedestinati sunt, ut eos pro libito suo in peccatum trahant, vel
quandiu velint in ipso detineant. Magis autem, cum et hoc divina
permissione fiat, locus eorum in terra reperitur, id est in iis qui
terrena diligunt, et coelestia bona mereri contemnunt. Unde bene
sequitur: Et projectus est draco ille magnus serpens antiquus, qui
vocatur diabolus et satanas, qui seducit universum orbem; et projectus
est in terram, et angeli ejus cum illo missi sunt. Draco per ardorem
invidiae, magnus per excellentiam superbiae, serpens per astutiae
calliditatem, antiquus per peccandi veternam consuetudinem. Nunc ergo,
charissimi nobis, quia sanctus Michael et angeli ejus pro nobis nobiscum
pugnant, quia plures sunt nobiscum, quam cum illis; non enim est numerus
militum Dei: nam millia millium ministrabant ei, et decies centena
millia assistebant ei (Dan. VII); contra draconem hunc, qui per regem
Assyriorum figuratur, viriliter agamus, et superbiam ejus elidendo caput
ejus abscindamus, ut peracta victoria cum nostra Judith supernam
Jerusalem ingredi cum gaudio mereamur. Quod nobis praestare dignetur
Jesus Christus. Amen.
|
|
