|
Ego puto magnum hic aliquod sacramentum commendari; quia omnis anima
quandiu in peccato est, quasi in tenebris est quibusdam et confusione.
Sed non potest evadere confusionem suam et ad ordinem justitiae
formamque disponi, nisi illuminetur primum videre mala sua, et
discernere lucem a tenebris, hoc est virtutes a vitiis, ut se disponat
ad ordinem et conformet veritati. Hoc igitur anima in confusione jacens
sine luce facere non potest; et propterea necesse est primum ut lux
fiat, ut videat semetipsam, et agnoscat horrorem et turpitudinem
confusionis suae, et explicet se atque coaptet ad illam rationabilem
dispositionem et ordinem veritatis. Postquam autem ordinata fuerint
omnia ejus, et secundum exemplar rationis formamque sapientiae
disposita, tunc statim incipiet ei lucere sol justitiae, quia sic in
repromissione dictum est: Beati mundo corde; quoniam ipsi Deum videbunt
(Matth. V). Prius ergo in rationali illo mundo cordis humani creatur
lux, et illuminatur confusio ut in ordinem redigatur. Post haec cum
fuerint purificata interiora ejus, venit lumen solis clarum et illustrat
eam. Non enim digna est contemplari lumen aeternitatis, donec munda et
purificata fuerit; habens quodammodo et per materiam speciem, et per
justitiam dispositionem. Sic lex praecessit gratiam, sermo spiritum: sic
praecursor Joannes Christum; lux lucem; lucerna solem; et ipse Christus
humanitatem suam prius demonstravit, ut post manifestaret divinitatem,
et ubique lux lucem praecedit. Lux quae peccatores ad justitiam
illuminat, illam lucem quae justificatos ad beatitudinem illustrat. Ergo
facta est lux priusquam solis claritas manifestaretur; et dies erat: et
tres dies erant quando lux erat et sol non erat. Quarta die illuxit sol,
et illa dies clara erat; quia lumen verum habuit, et tenebrae non erant
ullae. Sic nulla anima meretur lumen solis accipere et summae veritatis
claritatem contemplari, nisi tres dies isti in ea praecedant. Prima
quidem die fit lux, et dividuntur lux et tenebrae; vocatur fitque lux
dies, et tenebrae nox. Secunda die firmamentum, collocaturque inter
aquas superiores et aquas inferiores; et vocatur firmamentum coelum.
Tertia die congregantur aquae quae sub coelo sunt in locum unum;
jubeturque manifestari arida et vestiri graminibus suis. Omnia autem
haec spiritualia praeferunt documenta. Primum in corde peccatoris
creatur lux, quando semetipsum agnoscere incipit, ut dividat inter lucem
et tenebras, et appellare incipiat lucem diem et tenebras noctem; et non
sit jam de quibus dicitur: Vae qui dicunt bonum malum, et malum bonum;
ponentes lucem tenebras, et tenebras lucem (Isa. V). Post haec autem cum
coeperit inter lucem et tenebras dividere, et lucem diem, tenebras
quoque appellare noctem, id est cum mala sua veraciter per judicium
rationis improbare, et quae sunt bona et laudabilia lucis opera eligere
coeperit, restat ut fiat in eo firmamentum, hoc est in bono proposito
corroboretur: dividere inter aquas superiores et aquas inferiores, id
est desideria carnis et spiritus, ut medius et mediator duo sibi
adversantia nec permisceri sinat nec transponi; nec simul sit quod
dividi debeat, aut supra quod subter, aut subter quod supra collocandum
est. Novissime sequitur in dispositionis ordine opus tertiae diei, ut
congregentur aquae quae sub coelo sunt in locum unum, ne carnis
desideria fluxa sint, et ultra metam se necessitatis expandant, ut totus
homo ad statum naturae revocatus, et secundum ordinem rationis
dispositus, in locum unum omne desiderium colligat, quatenus et caro
spiritui, et spiritus subjectus sit Creatori. Quisquis sic ordinatus est
dignus est lumine solis, ut mente sursum erecta et desiderio in superna
defixo, lumen summae veritatis contemplanti irradiet, et jam non per
speculum in aenigmate (I Cor. XIII), sed in seipsa ut est veritatem
agnoscat et sapiat. Sed et illud non negligenter transeundum est, quod
dicitur: Vidit Deus lucem quod esset bonum, et divisit lucem a tenebris;
et vocavit lucem diem, ac tenebras noctem (Gen. I). Fecit enim et vidit;
deinde divisit et vocavit. Quare vidit? Noluit prius dividere quam
vidisset, prius vidit an esset bonum; et tunc demum divisit lucem a
tenebris; et vocavit lucem diem, et tenebras noctem. Adducet enim omne
opus suum in judicium; et non solum opera alia quae in luce fecit, vidit
Deus quod esset bonum, sed ipsam quoque lucem vidit quod esset bonum et
divisit lucem et tenebras. Nam ipse angelus malus transfigurat se
aliquando in angelum lucis, et ingerit se ad decipiendam mentem quasi
lux vera. Sed haec lux non est dividenda a tenebris, nec vocanda est
dies sed nox; quia speciem quidem lucis habet, sed tenebras veras.
Propterea prius vidit Deus lucem an esset bona ut non statim credamus
omni spiritui; sed probemus spiritus si ex Deo sint (Joan. IV); et cum
viderimus lucem quia bona est, tunc demum dividamus lucem a tenebris, et
vocemus lucem diem et tenebras noctem. Ergo non solum studendum est ut
lux praecedat in operibus nostris, et ut in luce fiant opera nostra; sed
ipsa quoque lux prius videnda est et consideranda diligenter; et sic
postremo cum viderimus lucem quia bona est, dividamus lucem a tenebris,
et vocemus lucem diem, et tenebras noctem.
|
|
