|
Multa est malitia hominis. Nemo quando male agere vult auctoritatem
quaerit, quando autem dicimus hominibus ut faciant bona, et ut
confiteantur mala quae fecerunt, dicunt nobis: Date auctoritatem. Quae
Scriptura hoc praecipit ut confiteamur peccata nostra. Si ergo Scriptura
peccata confiteri non praecipit, respondete modo si Scripturam habetis
quae peccata jubeat tacere. Si ergo confiteri non vultis, quia
auctoritatem confitendi non habetis, quare tacere vultis cum
auctoritatem tacendi non habeatis? Tamen quia auctoritatem quaeritis,
accipite auctoritatem. Antiqua lex peccata confiteri jubet, et homines
ad sacerdotes mittit ut confiteantur peccata sua, ut indulgentiam
accipiant. Illic ergo praevaricatio legis confessione et oblatione
aboletur, quando adhuc umbra fuit, et adhuc confessio criminis poenam
potius timere debuit, quam misericordiam exspectare. Si haec auctoritas
non sufficit, audite Scripturam alibi manifeste dicentem: Qui abscondit
scelera sua non justificabitur (Prov. XXVIII). Quid enim est abscondere
nisi tacere, et confiteri nolle? Nam qui scelera sua per impudentiam
prave agendi manifestant, non justificationem merentur sed damnationem.
Igitur tegenda sunt mala quantum pertinet ad impudentiam pravi operis,
et revelanda sunt per humilitatem confessionis. Vultis adhuc scire
periculum taciturnitatis et utilitatem confessionis? Quoniam tacui,
inquit Psalmista, inveteraverunt ossa mea, dum clamarem tota die (Psal.
XXXI.) Et iterum: Delictum meum cognitum tibi feci, et injustitiam meam
non abscondi. Dixi: Confitebor adversum me injustitiam meam Domino, et
tu remisisti impietatem peccati mei (ibid.). Vide ergo et considera si
taces peccata tua, inveterantur; si confiteris, condonantur. Si dicis:
Ecce dico peccatum meum, sed Deo, non homini, Scripturam sequor. Illa
mihi dicit: Ut Deo confitear peccatum meum, non me ad hominem mittit in
quo salus non est, sed illuc trahit confessionem, unde promittit
remissionem. Dixi: Confiteor, etc. Quid facit homo? Audi quid facit.
Nonne ille homo fuit, qui dixit: Fili, remittuntur tibi peccata tua?
(Matth. XIX; Marc. II), et verum est, quod ille homo fuit qui dixit hoc.
Propterea qui illum hominem esse viderunt; Deum autem non cognoverunt,
murmuraverunt inter se, dicentes. Quis est hic qui etiam peccata
dimittit? (Luc. VII.) Sciebant enim quod peccata dimittere Dei erat, sed
nesciebant quia quod Dei erat, homo a Deo acceperat, et ille quidem homo
quod habebat inquantum homo erat, ideo habebat quia acceperat. Inquantum
vero Deus erat, hoc idem ipsum habebat, et non acceperat. Propterea
autem voluit accipere aliquando in humanitate, quod semper habuit in
divinitate, uti vicino homini appropinquaret in eo quod hominis erat. Et
in eo ipso quod hominis erat homini exhiberet quod Dei erat. In eo
namque quod hominis erat, familiarius homini jungebatur. In eo vero quod
Dei erat potentius in homine operabatur. Propterea: Ut sciatis, inquit,
quia Filius hominis potestatem habet in terra dimittendi peccata, tunc
ait paralytico: Surge et ambula (Matth. XIX). Ostendit quod videre
poterant, ut per hoc crederent quod videre non poterant. Propter hoc
ergo Deus factus est homo, ut se ad confabulandum homini proximum et
familiarem exhiberet, ut in una eademque persona et suum genus homo
inveniret, cui fiducialiter infirmitatem suam revelaret, et supra
hominem Deum credens, de accepta ab illo remissione peccatorum suorum
non diffideret. Deinde ut dispensationis gratia largius multiplicaretur.
Deus homo homines qui puri homines erant participes fecit potestatis
suae, ut officium ejus implerent poenitentium confessionem suscipiendo,
et potestatem ejus exercerent, poenitentibus et confitentibus peccata
remittendo. Accipite, inquit, Spiritum sanctum. Quorum remiseritis
peccata remittuntur eis; et quorum retinueritis retenta erunt (Joan.
XX). Ergo Christus homo discipulis suis vicem ejus agentibus in terra
potestatem dedit dimittendi peccata.
Sed dicis fortassis: Quare non similiter Christus praeceptum dedit
hominibus peccata sua confitendi, sicut discipulis potestatem dedit
confitentium peccata dimittendi. Audi quare voluit Christus ut a
temetipso surgeret, ut non quasi extorta vel coacta videretur confessio
tua. Idcirco quod ad se pertinuit officium suum discipulis suis
peragendum injunxit, ut medicorum more aegros ad se venientes exciperent
et sanarent. Medicis ergo dixit ut curarent, sed infirmis non dixit ut
ad medicos curandi venirent. Hoc quasi certum esse voluit, quod aegri
libenter salutem quaererent, et se curandos offerrent, si medicos
invenirent. Propterea solos medicos admonuit; infirmum enim ipse morbus
suus sufficienter admonet, neque opus praecepto habet si dolet. Tamen
ipsi medici postea quia negligentes in curatione sua aegrotos
invenerunt, eos ad salutem quaerendam, et admonitione sua excitaverunt,
et praecepto attraxerunt. Confitemini, inquit apostolus Jacobus,
alterutrum peccata vestra, et orate pro invicem, ut salvemini. (Jac. V).
Quid est alterutrum, alter alteri, homo homini? Non solum homo Deo,
sicut verus ille confessor ait: Dixi, confiteor, etc., sed homini
propter Deum. Plus enim facit qui servo humiliatur propter Dominum, quam
qui ipsi Domino humiliatur. Propterea: Confitemini alterutrum peccata
vestra. Quid est alterutrum? Non tantum unusquisque unicuique, sed
alterutrum, hoc est inter vos, homines hominibus, oves pastoribus,
subjecti praelatis. Ii qui peccata habent, iis qui peccata dimittere
potestatem habent. Debitum quidem erat ut confessionem facturi ad illum
iretis qui est super vos; nunc autem pro indulgentiae dispensatione
conceditur ut peccata vestra adinvicem vobis confiteamini inter vos.
Ille quidem qui solus confessionem acciperet, confessionem non faceret
quia peccata non haberet, hi autem qui confessionem peccatorum
accipiunt, et confitentibus peccata sua dimittunt necesse habent, ut et
ipsi peccata sua confiteantur, ut poenitentibus et confitentibus peccata
sua dimittantur. Propterea ergo: Confitemini alterutrum peccata vestra,
et orate pro invicem. Ad quid? Ut salvemini. Confitemini ut salvemini.
Quid est confitemini ut salvemini? Hoc est non salvamini, nisi
confiteamini. Hoc fortassis tu audire noluisti, quia latebras quaeris et
abscondis scelera tua ut non justificeris. Non tibi placet quod dicitur,
quod ii qui confiteri nolunt peccata sua salvari non possunt; propterea
fortassis conaris ad aliud dictum Apostoli intorquere, ut intelligatur
confitentibus quidem promisisse salvationem, tamen non confitentibus non
negasse justificationem. Audi ergo. Augustinus dicit: Non potest quis
justificari a peccato, nisi confessus fuerit ante peccatum. Item Beda in
eamdem epistolam Jacobi de qua superius testimonium sumpsimus. Sine
confessione, inquit, nequeunt dimitti peccata. Sed in hoc illa discretio
esse debet, ut quotidiana leviaque peccata alterutrum coaequalibus
confiteamur, ut orationibus invicem salvemur. Porro gravioris leprae
immunditiam sacerdoti pandamus, et ad ejus arbitrium justificari
curemus. Videte quomodo concordant testimonia veritatis. Est quaedam
communis in Ecclesia poenitentia, quam quotidie adinvicem facimus; in
qua oratione fusa pro invicem, pro quotidianis et levioribus peccatis
indulgentiam et remissionem consequimur. Gravioris autem culpae reatum
singulari confessione sacerdoti aperimus; et secundum ejus consilium
munere satisfactionis oblato, indulgentiam peccati obtinemus.
Sed dicis: Si salvari non potest homo nisi confiteatur peccata sua; quid
est quod scriptum invenitur: Lacrymae lavant delictum, quod ore pudor
est confiteri. Inveniuntur enim quaedam ejusmodi dicta et rapiunt ea
homines gaudentes; non quia veritatem quaerunt in eis, sed quia malitiam
suam defendere volunt ex eis. Dicunt enim: Quid nos confringitis, quid
nos arctatis? Pudenda sunt facta nostra; non nos permittit verecundia
eloqui, erubescimus, confiteri quod fecimus, quod possumus tamen
facimus, cor contritum et humiliatum offerimus, dolemus pro eo quod male
egimus, lacrymas fundimus, carnis maceratione reatum punimus. Quid verba
quaeritis, ubi bona opera sunt? Habemus Scripturam consolantem nos, et
dicentem: Lacrymae lavant delictum quod ore pudor est confiteri. Non
malitiam excusamus, sed verecundiae parcimus. Quod ergo homini dicere
erubescimus Deo dicimus, qui non improperat. Ejusmodi ergo occasionibus
quaerunt homines excusationem torpori suo, et pervertere conantur
Scripturas quia perversi sunt ipsi. Quid enim? Si Scriptura dicit:
Lacrymae lavant delictum, quod ore pudor est confiteri, nunquid ideo
dixit: Si erubescis confiteri, peccatum tuum tibi sufficiat si tantum
lacrymeris etiam si non confitearis? Nonne multo melius est, ut
Scripturam hoc potius dicere voluisse intelligas, quod lacrymae ex
intima cordis contritione prolatae illa etiam peccata lavare possunt
quae sine pudore et verecundia proferri non possunt? Quid ergo? Si
pudenda peccata lacrymae lavant, ibi tacendum est, ubi divinum auxilium
magis necessarium est? Imo multo magis ibi confitendum est, ut humilitas
confessionis adjuvet lacrymas contritionis. Similiter cum tibi dicitur:
Si homini erubescis dicere peccatum tuum, ut dicas Deo, qui non
improperat, non tibi dicitur: si erubescis dicere homini ut homini non
dicas, sed Deo. Sed mansuetudo Dei tibi demonstratur qui tam mitis et
suavis est omnibus ad se confugientibus ut ab ipso improperium aliquod
te non oporteat formidare, etsi, talia fuerint peccata tua ut ea te
homini manifestare sine erubescentia non posse contingat. In eo enim de
quo erubescis cum homini dicis, erubescere te Deo non oportet cum Deo
dicis; quia non improperat dicenti, sed condonat confitenti. Dic ergo
homini ut salubriter confundaris ad tempus coram eo, ut ista confusio
gloriam tibi postmodum adducat, et fiduciam praestet ne improperium
timeas cum manifestari coeperis coram Deo; tamen ne forte tibi diceret
cogitatio tua, si tam grave est homini revelare peccata; et si ita
erubescimus coram homine, quid faciemus ante Deum, cujus majestatem
declinare non possumus, neque judicium effugere; ne igitur temetipsum
desperares sic de Deo cogitando, ostenditur tibi mansuetudo Dei erga
poenitentes et confitentes, quod peccata omnia poenitentibus condonat et
confitentibus non improperat. Sic ergo accipe quod dictum est. Dic Deo,
qui non improperat, quasi diceret etiam si erubescis coram homine ne
erubescas coram Deo, quoniam Deus mitior est homine; et mansuetior et
compatiens miseris ut non improperet. Secundum hunc itaque modum non
tibi dicitur ut peccata tua homini non dicas; sed ut in iis etiam quae
coram homine erubescenda sunt de Dei pietate confidas. Opponis adhuc
lacrymas illas Petri, quas legis confessionem non legis. Lacrymae lavant
delictum quod ore pudor est confiteri. Has igitur lacrymas opponis non
quia amas compunctionem; sed quia fugis confessionem. Dicis ergo quia
lacrymas Petri legis, satisfactionem non legis. Audisti quia fleverit,
sed quid dixerit non audisti. Ideo lacrymae lavant delictum quod ore
pudor est confiteri. Quid ergo? Hoc tibi dici putas, ut quia Petrus
lacrymatus legitur, confessus non legitur tu si lacrymeris non
confitearis. Nonne multo melius est ut illud potius hic demonstrari
intelligas, quod si illic tantum lacrymae valuerunt ubi confessionem
oris non habuerunt, quanto magis si verae fuerint, nunc valent ubi cum
cordis contritione etiam oris confessionem habent? Hoc enim tibi
demonstratur cum subditur: Prius flendum est, postea confitendum. Hoc
siquidem ad veritatem confessionem spectat ut prius compungaris, postea
confitearis. Nam sunt quidem sicut impudentes ad faciendum sic
inverecundi ad dicendum; qui, quoniam turpitudinem suam in faciendo non
vident, verecundiam in dicendo non habent, quibus utique per prophetam
dicitur: Frons mulieris meretricis facta est tibi, nescivisti erubescere
(Jer. III). Isti nonnunquam sine aliquo compunctionis motu, sine aliquo
timoris vel amoris Dei attractu, pro sola consuetudine explenda ad
dicenda peccata sua se ingerunt, existimantes se propter solam verborum
prolationem a debito peccatorum suorum absolvi, quibus recte dicitur:
Prius flendum est, post confitendum. In confessione namque peccatorum
hominem et verecundari oportet ut humiliter quod fecit cognoscat, et
tamen non sic verecundari, ut taceat. Hoc bene novit peccatrix illa quae
etiam venit ut peccata sua se abscondere nolle ostenderet et tamen non
ante, sed retro stetit, ut verecundiam turpitudinis suae se attendere
demonstraret. Propter hoc recte dicitur prius flendum, post confitendum.
|
|