|
Sed mirum videtur si homo prius appetitum justitiae habuit, quomodo
postmodum illum amisit. Utrum videlicet nolens an volens illum deseruit.
Si enim nolens deseruit, vel potius si nolens perdidit necessitatem
passus est, iniquitatem non fecit. Neque violentia patientis culpa
dicenda est, sed inferentis. Si autem voluntas in eo praecessisse
dicitur, quia justitiae affectum spontanea quadam deliberatione abjecit;
jam ipsa desertio justitiae primum peccatum fuisse negatur, quia
voluntas mala illam praecessit per quam facta est. Nec potest inveniri
unde voluntas talis homini advenerit, qua vellet bonum quod habuit
deserere, quoniam neque a semetipso velle habere potuit, neque a Deo
quidquam praeter commodum et justum velle accepit. Sed considerandum est
quod, cum justum appetere nihil aliud sit quam justitiam velle,
appetitum justi deserere idem est quod justitiam velle desinere: qui
autem velle desinit, non volendo velle desinit, sed a voluntate
cessando, quod quemadmodum ille qui aliquid facere desinit; non faciendo
desinit, sed cessando et quiescendo ab eo quod facit. Quia ergo homo
appetitum justi deserens non velle coepit quod prius noluit, sed
tantummodo quod prius voluit velle desiit, non necesse est ut hoc aut
volens aut nolens fecisse dicatur. Voluit tamen aliquid, quod, quia cum
isto velle non potuit, desiit istud velle quod voluit. Nec imo illud
voluit, quia istud velle desiit; sed potius ideo istud velle desiit,
quia illud voluit. Peccatum tamen et iniquitas ejus propterea non ex eo
pendet, quia illud voluit, sed quia istud velle desiit, quoniam si hoc
velle non desineret, sive illud sive aliud volendo nunquam peccare
potuisset. Quid autem illud fuisse dicetur quod volendo justum velle
desiit, nisi quod aliquid extra mensuram voluit in qua sola justitia
fuit? Quidquid enim extra mensuram est, justum esse non potest. Sed quae
fuit ista mensura in qua voluntas hominis esse debuerat, ut bona esset
et malum in ea non esset, hoc diligenter considerare oportet.
|
|