CAP. V. De errore quorumdam circa sacramentum Eucharistiae.

Contra praefatam veritatem et olim et nunc quidam dicere praesumpserunt. Et quia clarius fit lumen comparatione tenebrarum, illorum errorem non silentio praeterire nobis visum est. Occasione illorum verborum quae Christus dixit: Non hoc corpus quod videtis manducaturi estis, et bibituri illum sanguinem quem fusuri sunt qui me crucifigent; sed sacramentum aliquod vobis commendavi; quidam ausi sunt dicere in altari non esse veritatem corporis Christi, sed solum sacramentum et non rem ipsam. Et ut dicunt, appellatur corpus Christi sicut dictum est in Apostolo: Petra autem erat Christus (I Cor. X), non re, sed significatione. Sed ipsa Veritas satis ostendit quid a nobis credendum sit, dicens: Accipite, hoc est corpus meum (Matth. XXVI). Item Ambrosius in libro De sacramentis: Antequam consecretur panis est; ubi autem verba Christi accesserint corpus Christi est, et ante verba Christi calix est vini et aquae; ubi autem verba Christi operata fuerint, sanguis efficitur. Idem: Sermo Christi qui potuit ex nihilo facere quod non erat, non potest ea quae sunt, mutare in id quod non erant? Item Eusebius Emisenus: Invisibilis sacerdos visibiles creaturas in substantiam corporis et sanguinis sui verbo suo secreta potestate commutat. Gregorius in Dialogi libro quarto: Est quidem etiam in peccatoribus et indigne sumentibus vera Christi caro, verusque sanguis Christi; sed essentia non salubri efficientia. Si etiam non esset alia auctoritas, sufficeret quod universalis hoc tenet Ecclesia, cui semper adest Christus ut ait: Vobiscum sum usque ad consummationem saeculi (Matth. XXVIII). In Vita etiam sancti Basilii legitur quod eo agente divina mysteria Hebraeus quidam se Christianis commiscuit, muneris mysterium explorare volens, viditque infantem in manus Basilii; et communicantibus aliis, venit ipse, dataque est illi hostia vere caro facta. Unde credens ad mirabile Christianorum mysterium in crastino baptizatus est a Basilio. Illud quod eos in illum errorem inducit, in pluribus locis sancti exponunt quomodo intelligendum sit: Non hoc corpus quod videtis manducaturi estis; id est non in hac specie cernentes sicut putatis, sed in sacramento. Alii volunt dicere quod verum corpus Christi sit in altari; sed negant panem in ipsum commutari. Dicunt namque panis substantiam adnihilari et non in aliud transire; et ea substantia adnihilata sub illa specie remanente, corpus Christi esse. Quos supradictae auctoritates confutant.