|
Hoc igitur totum quod apportas quod Deus primo homini mulierem in
adjutorium fecisse legitur; et quia sociata muliere cum viro utrisque ut
crescerent et multiplicarentur, terramque replerent praecepisse
memoratur; postremo quia a viro inter virum et mulierem carnis commistio
futura prophetatur, idcirco nullatenus verum conjugium esse possit ubi
quidem consensus carnalis commistionis non fuerit. Si quidem tibi
videtur. Primum itaque nunc conveniat inter nos ut mihi respondeas an
aut propter hoc, duo in carne una sociati sunt; et de carne una facti
sunt, quod in carne una sociandi fuerunt. Sic enim dicitur: Hoc nunc os
ex ossibus meis et caro de carne mea; propter hoc derelinquet homo
patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in
carne una. Quid est propter hoc? An propter hoc in carne una, quia de
carne una? Sed non dixit erunt duo in carne una propter hoc; nunc os ex
ossibus meis, et caro de carne mea; sed: Hoc, inquit, os ex ossibus
meis, et caro de carne mea; propter hoc relinquet homo patrem suum et
matrem suam, et adhaerebit uxori suae et erunt duo in carne una. Tria
dixit: Relinquet homo patrem suum et matrem suam; et adhaerebit uxori
suae: et erunt duo in carne una. Quid est propter hoc? Propter hoc
relinquet homo patrem suum et matrem suam; propter hoc adhaerebit uxori
suae; propter hoc erunt duo in carne una. Propter hoc: propter quid?
Propter hoc quia hoc nunc os ex ossibus meis, et caro de carne mea. Ergo
propter hoc in carne una, quia de carne una; non propter hoc de carne
una, quia in carne una. Propter hoc erunt duo in carne una. Hoc nunc os
ex ossibus meis, et caro de carne mea. Propter hoc relinquet homo patrem
suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne
una. Consideremus singula quae dicta sunt ne forte contra te dixeris
quod pro te dicendum putasti. Relinquet homo patrem suum et matrem suam,
et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una. Fortassis idem
dicere voluit adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una, ut hoc
ipsum sit uxori adhaerere, quod duos esse in carne una; tanquam si hoc
solum dictum sit, relinquet homo patrem suum et matrem suam, et
adhaerebit uxori suae, et ipsa adhaesio non aliud quam commistio
carnalis intelligatur. Discutiamus si hoc stare possit. Relinquet, ait,
homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae. Illos
relinquet et huic adhaerebit. Igitur ab illis discedit, ad istam
accedit. Quod illis subtrahit, huic impendit. Quid est hoc? Relinquet
homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae. Igitur in eo
patrem et matrem relinquit, ut uxori adhaereat; in quo uxori adhaerere
non potest, si patrem et matrem non relinquat. Relinquet homo patrem
suum et matrem suam. In quo relinquet? Nunquid relinquet in
cohabitatione an in dilectione? et si sic oportet dici, nunquid
relinquet in commistione? si relinquet homo in cohabitatione patrem et
matrem, et adhaerebit uxori suae; nunquid igitur in domo patris sui
uxorem habere non potest? Aut nunquid uxorem diligere non potest, nisi
patrem et matrem odio habuerit? Nam illud tertium quod propositum est
nec oportet repeti, nec decet nominari. Tamen his modis adhaerebit homo
uxori suae; hoc est secundum cohabitationem, secundum dilectionem,
secundum carnalem commistionem. Sed potest homo patri et matri simul et
uxori cohabitare; potest patrem et matrem simul et uxorem diligere, ergo
nec secundum cohabitationem, nec secundum dilectionem relinquet homo
patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, quanto magis quae
neque fuit neque esse potuit, secundum carnalem commistionem non
relinquet homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae?
Secundum quid ergo relinquet homo patrem suum et matrem suam, et
adhaerebit uxori suae, nisi secundum illam singularem societatem in qua
semetipsum debet alteri? in qua homo affectum patris et matris non
quidem deponit, ut affectum uxoris solum eligat; sed postponit affectum
patris et matris, ut affectum uxoris illi praeferat; ut eum non solum
sed singularem haberet? Non igitur de commistione carnis, sed de affectu
cordis et vinculo socialis dilectionis dictum est: adhaerebit uxori
suae. Ut per hoc quod dicitur: adhaerebit uxori suae, sacramentum
conjugii quod in spiritu est intelligas. Per id vero quod subditur: et
erunt duo in carne una, officium conjugii quod in carne est non pactum
foederis conjugalis agnoscas. Relinquet ergo homo patrem suum et matrem
suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una. Ecce hic est
conjugium, adhaerebit uxori suae; et hic est conjugii officium, erunt
duo in carne una. Quare ergo relinquet homo patrem suum et matrem suam,
et adhaerebit uxori suae? Magna res. Praefert principio finem. Pater et
mater principium est, unde venit; uxor finis est, ubi dilectio
requiescit. Ibi dilectionem operata est sola conditio; hic electionem
sine conditione facit sola dilectio. Diligit itaque homo patrem suum et
matrem suam, et de ipsis semel vitam accepit; sed plus uxorem suam
diligit; quia cum ipsa semper vivere elegit divinum prorsus sacramentum
et profundum mysterium, pulchrumque et admirandum humanae conditionis
exemplum. Habemus principium nostrum unde accepimus ut simus; habemus et
finem nostrum sine quo beati esse non possumus. Ab illo per conditionem
naturae ad esse venimus; in illo per electionem gratiae beatum esse
accipimus. Ab illo esse habent omnia quae sunt; sed in illo non omnes
beatum esse accipiunt. Minus igitur est, et minus diligendum est ab illo
esse. Multo autem amplius est, et amplius diligendum est in illo beatum
esse; utrumque tamen magnum et dilectione dignum est, et ab illo esse,
et in illo beatum esse. Aliter ergo Deus est illorum, qui ab eo
solummodo ut essent acceperunt; aliter vero illorum qui ut non solum ab
eo essent, sed ut in eo beati essent eum in praemium acceperunt. Illi
quod ipsi sunt ab eo acceperunt; isti ut beate sint quod ipsi sunt, quod
ipse est, ab eo accipiunt. Minus ergo diligendum est quod sumus et
amplius quod beati sumus, quia in illo tantum est hoc quod nos sumus; in
isto vero cum eo quod nos sumus id etiam quod ipse est a quo accepimus
quod sumus. Relinquet homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit
uxori suae, ut vetera novis supervenientibus postponens, a principio per
dilectionem veniat, et in fine per dilectionem requiescat. Vides nunc
quale et quantum sacramentum praefert amor conjugalis, ut in hoc discat
anima rationalis sui finis consortium sine fine eligere, et individuo
illo amoris nexu et singularis dilectionis parilitate adhaerere. Haec
fuit principalis causa conjugii, propter quod Deus instituit, ut relicto
patre suo et matre sua, eligeret uxori suae unice et singulariter
individua semper dilectione sociari. Huic autem societati ad commodum
futuri generis multiplicandi, certi et rationabilis sacramenti causa
officium postea generandi injunxit; non quidem ut in eo conjugium
consisteret, sed ut ex eo conjugium et per obedientiam ministerii in
merito cresceret, et per fecunditatem prolis fructuosius appareret.
Recte ergo dicitur: Relinquet homo patrem et matrem suam, et adhaerebit
uxori suae, et erunt duo in carne una, ut in eo quod adhaeret uxori suae
sacramentum sit invisibilis societatis, quae in spiritu facienda est
inter Deum et animam; in eo autem quod duo sunt in carne una,
sacramentum sit invisibilis participationis quae in carne facta est
inter Christum et Ecclesiam. Magnum igitur sacramentum, Erunt duo in
carne una, in Christo et Ecclesia; sed majus sacramentum, Erunt duo in
corde uno, in dilectione una, in Deo et anima.
|
|
