| #### CAPUT 10 |

| #### #### Machabaeus autem. Haec est secunda pars illius, Judas vero: ubi post factum Judae sub Antiocho nobili vel Epiphane, ponitur factum ejus sub Antiocho filio ejus: et dividitur in tres partes. Primo ponitur bellum Judae cum aliquibus principibus regis. In secunda bellum ejus cum Lysia, qui erat inter alios principalis, cap. 11. In tertia bellum scilicet cum rege Antiocho et Lysia, cap. 13. Circa caput istud praemittitur primo post mortem Antiochi nobilis ipsius templi purificatio. Secundo Antiochi filii sui ad regnum sublimatio, ibi: et Antiochi qui appellatus est nobilis. Tertio ipsorum hostium partem regis defendentium expugnatio, ibi: Gorgias autem cum esset dux. Circa primam ponit primo templi purificationem. Secundo devotam eorum orationem, ibi: rebus gestis. Tertio laetam sollemnizationem, et cum laetitia. Circa secundam ponit regis promotionem et constitutionem. Secundo Lysiae exaltationem, ibi: hic enim suscepto. Tertio Ptolomaei occisionem, ibi: nam Ptolomaeo. Circa tertiam partem, Gorgias autem etc. primo ponitur conflictus cum Gorgia. Secundo conflictus cum Ptolomaeo, ibi: at Timotheus. Circa primam primo agitur de Gorgiae insurrectione. Secundo de Judaeorum defensione, ibi: Judaei vero qui. Tertio de eorum ad dominum oratione, ibi: hi vero qui erant. Quarto de aliquorum forti inclusione, ibi: quidam autem. Quinto de eorum pecuniosa evasione, ibi: hi vero qui cum Simone. Sexto de vendentium occisione, ibi: cum autem Machabaeus. Circa illam partem, in qua agitur de bello Timothei, primo ponitur, quomodo Timotheus et sui insurrexerunt. Secundo, quomodo Machabaeus et Judaei ad orationis auxilium recurrerunt, ibi: Machabaeus autem. Tertio, quomodo ambo exercitus praelium commiserunt, ibi: primo autem solis. Quarto quomodo quinque viri de caelo armati ad auxilium Judaeorum recurrerunt, ibi: sed cum vehemens. Quinto quomodo Timotheus et sui succubuerunt, ibi: interfecti autem sunt. Sexto quomodo Timotheus et sui fugientes se recluserunt, ibi: Timotheus autem fugit. Septimo quomodo in fortitudine loci confisi, in Judaeos opprobria fecerunt, ibi: at hi qui intus. Octavo quomodo Judaei muros fregerunt, et ipsos occiderunt, ibi: sed cum dies quinta. Ultimo, quomodo gratias Deo reddidere, ibi: quibus gestis. Sed nunc jam ad literam. Itemque delubra, dicuntur quasi delentia umbram, scilicet ad immolandum. Et purgato templo. Contra, supra libro 1, cap. 4, uno anno ante mortem Antiochi nobilis posuit auctor purificationem templi, et post victoriam habitam cum Lysia: hic autem ponit eam factam post mortem Antiochi, et ante victoriam Lysimachi. Respondetur quod hic liber traditus fuit per modum epistolae, ut inducerentur Judaei ab observantiam dierum festivorum aliquorum, ut supra dictum est cap. 1. Ad quae observanda magis potuerunt induci mortuo Antiocho, ideo fit de morte illius mentio. Ignitis, idest de calce et lapidibus praecedentis altaris, ubi ignis erat perpetuus, et ideo vocat eos ignitos. Concepto, idest per collisionem generato. Post biennium. Sed contra, dictum est supra Lib. 1, cap. 4, quod contaminatio duravit tribus annis. Respondetur, verum id esse; sed uno anno duravit, antequam Judas et sui aliquod remedium apponerent: postquam vero ille incepit remedium adhibere, duravit duobus annis: et sic loquitur hic, cum dicit, post biennium. Eadem die, supra libro 1, capit. 4. Casleu. Decembris, alias Novembris. De hoc vide supra Lib. 1, cap. 4. Ante modicum tempus. Ideo de novo ipsum diem Scenopegiae fecerunt, quia ante male et non secundum ritum legis ipsum fecerant. Propter quod thyrsos et ramos etc., idest propter augendam magis festivitatem. Thyrsos, idest quosvis herbarum ramos: thyrsus enim secundum Papiam, generaliter est omnis frutex herbarum, vel olerum quorumcumque, de novo sursum elevatus a terra. Quondam, scilicet sub patre ejus. Nam Ptolomaeus: quasi dicat: ideo substitutus est Lysias, quia Ptolomaeus, qui prius fuit in illo officio, accusatus fuit de proditione. De isto Ptolomaeo duce Caeles Syriae et Phoeniciae habetur supra eodem cap. 8. Qui dicebatur Macer, cognomen est. Justi tenax, idest in justo facto pertinax, idest perseverans pro justitia Judaeorum. Esse instituit, idest firmiter statuit. Et pacifice agere, supple, instituit. Ab amicis, scilicet suis, vel forte regis. Proditor audiret, sensus est: cum audiret Ptolomaeus de seipso frequenter hoc nomen proditor, idest se vocari proditorem, supple, hoc non obstante non recedebat ab amicitia Judaeorum. Eoque Cyprum. Modo tangit duas causas, quare eum vocabant proditorem. A Philometore, idest regem Aegypti deseruisset, vel servitium regis deseruit, et ad reges Asiae et Persidis se convertit. Et iterum ipso relicto Judaeis se confoederavit: et propter ista duo reputabant eum proditorem; sed tamen hoc ipse faciebat propter justitiam, ut patet in litera Gorgias autem, de quo supra Lib. 1; cap. 3 et 4, et eodem cap. 8. Fugatos a Jerosolymis, scilicet Judaeos ab hostibus, recipiebant in munitionibus quas habebant: vel sensus est, et melius, quod Judaei, qui erant in munitionibus, suscipiebant ad bellum illos hostes, qui expellebantur et fugabantur a Judaeis, qui erant in Jerusalem. Loca, idest munitiones Idumaeorum. Non minus a viginti millibus, idest non minus quam viginti millia. Multis satis, idest multis valde. Dydrachmis, idest nummis valentibus duas drachmas. Quid sit drachma, dictum est ante. Vendidissent. Ideo eos vendidisse dicuntur, quia eos prodiderunt, dimittendo eorum adversarios: qui postea potius secum eos occidissent. Unde vendendo hostibus libertatem, implicite fratres suos vendiderunt. Et Timotheus etc., de quo supra cap. 8. Illi autem ducem belli animum habebant, idest pro duce, vel tamquam ducem. Fulmina, idest tela ut fulmina cum faculis accensis. Maledicebant, idest mala praedicabantur Machabaeo et sociis. ####  |