|
Prooemium
Post haec etiam de praedestinatione restat investigare. De qua
hic ad praesens, praeter ea quae dicta sunt, duplex consideratio
erit. Prima quidem, utrum praedestinatio certitudinem habeat.
Secunda, utrum necessitatem imponat.
Ad primum ergo sic proceditur. Videtur quod praedestinatio
certitudinem non habeat. Dicitur enim Apoc. 3, 11: tene quod
habes, ne alius accipiat coronam tuam. At hoc intelligitur de corona
praesentis justitiae, aut de corona gloriae. Sed non de corona
praesentis justitiae; quia gratia, quam quis habet, eo peccante
destruitur, nec de subjecto in subjectum mutatur; ergo intelligitur de
corona gloriae. Sed gloria non est alicujus in statu vitae, nisi
secundum quod est ei praedestinata; ergo videtur quod unus possit
accipere quod alii praedestinatum est; et sic praedestinatio certa non
erit.
Praeterea, Gregorius in Moral. dicit, quod aliis
cadentibus, in eorum locum alii succedunt. Sed locus gloriae non
potest dici eorum, nisi quia est eis praedestinatum; ergo idem quod
prius.
Item in Psal. 68, 29, dicitur: deleantur de libro
vitae, et cum justis non scribantur. Sed non potest deleri de libro,
nisi quod ibi scriptum est. Cum ergo praedestinatio sit liber vitae,
videtur quod aliquis a praedestinatione possit deficere, et ita
certitudinem non habebit.
Amplius, eorum quae non sunt determinata, nec in se, nec in
causis suis, non potest esse certitudo. Sed motus liberi arbitrii,
quod est causa ad utrumlibet, non sunt determinati nec in se, nec in
causis suis, antequam sint. Cum igitur effectus praedestinationis
expleatur motibus liberi arbitrii, qui sunt opera meritoria; sequitur
quod praedestinatio nullam certitudinem habeat.
In contrarium est auctoritas Augustini in libro de
correptione et gratia, cap. 13, dicentis: certus est numerus
electorum, qui non potest minui nec augeri.
Praeterea, 2 ad Timoth. 2, 19, dicitur: novit
Deus qui sunt ejus. Cum ergo divina cognitio sit certa et
infallibilis, ut supra dictum est; et praedestinatio in sui ratione
praescientiam includat: praedestinatio certa erit.
Respondeo. Dicendum, quod cum divina cognitio perfecta sit,
certa est et infallibilis. Et ideo non solum numerus praedestinatorum
Deo certissimus est, licet incertus sit nobis, sed etiam numerus
reproborum. Sciendum tamen est, quod secundum statum praesentis
justitiae, quidam habentes gratiam perdunt eam, dum in peccata
labuntur; et eis cadentibus, in eorum locum alii admittuntur, dum
opera ipsorum in charitate facta, quae sibi et aliis ponderant,
secundum quod charitas omnia merita sanctorum communia facit, ipsis
peccantibus, eis prodesse desinunt ad aeternae vitae meritum: eorum
autem fructus in illis manet qui in gratia perseverant. Non tamen ita
quod eadem gratia numero quae in uno erat, ipso peccante, in alium
trasmutetur. Unde secundum statum praesentis justitiae, nunquam
Ecclesia destituitur existentibus in gratia; quia quibusdam
peccantibus, in gratiam alii a domino advocantur. Et totum est
certissimum apud Deum: unde Apocalyp. 3, 11, super illo verbo,
tene quod habes etc. dicit Glossa: cum Deo sit certus numerus
suorum, si quis labatur, alius misericordia in locum ejus
subinducitur, sicut per superbiam Judaeorum gentilitas subintravit.
Et per hoc patet responsio ad primum et secundum argumentum.
Ad tertium dicendum, quod praedestinatio dicitur liber vitae,
secundum quod in eo dicitur aliquid scribi, non solum quantum ad
praesentem justitiam, sed etiam quantum ad futuram gloriam; et sic
nullo modo potest dici aliquis deleri de libro vitae. Sed illud quod
est ibi scriptum quantum ad praesentem justitiam tantum, dicitur
deleri, non mutatione facta ex parte libri, ut in eo aliquid fuerit,
quod postmodum non sit; sed ex parte illius qui in eo scriptus erat,
in quantum scilicet ipse mutatur a statu praesentis justitiae.
Ad quartum dicendum, quod contingens futurum, ut motus liberi
arbitrii, quamvis non sit determinatum in causa sua, est tamen
determinatum in esse suo secundum quod est in actu. Et sic subjacet
certitudini praescientiae, sicut supradictum est de futuris
contingentibus.
|
|
