|
Venite, comedite etc. vel alia similia de effectu vel fructu.
Sacrosanctum corpus domini tres habet effectus principales. Primus
est peccatorum destructio. Secundus bonorum spiritualium largitio vel
augmentatio. Tertius animarum confortatio, vel vitae aeternae
collatio. De primo Dan. 2: videbam donec abscisus est de monte
lapis sine manibus, et percussit statuam, idest figmenta peccatorum,
et comminuit eam. 1 Joan. 3: in hoc apparuit filius Dei, ut
dissolvat opera Diaboli. De secundo Prov. 12: qui bonus est,
hauriet sibi gratiam a domino, quia ipse fons totius gratiae. Eccle.
24: in me omnis gratia vitae est, usque ad me omnes. De tertio
Psal. 103: panis cor hominis confirmat. Genes. 18: ponam
bucellam panis, et confortate cor vestrum. Primus effectus
principalis corporis Christi est destructio peccatorum: et hoc ad
tria: ad dealbandum maculam cordis, ad mitigandum stimulum carnis, ad
resistendum cogitationibus pravis. De primo Psalm. 67: nive
dealbabuntur in Selmon. Selmon mons Dei est, et interpretatur
umbra, et sicut dicit Glossa, corpus Christi significat; quia sicut
umbra fit de lumine et corpore, ita in corpore Christi est lumen
divinitatis et caro humanitatis. In hoc monte umbroso super nivem
dealbabuntur fideles, quia virtute corporis Christi incomparabiliter a
macula peccatorum emundantur. Isa. 43: ego sum ipse qui deleo
iniquitates tuas propter me. De secundo Exod. 17: mane ros jacuit
in similitudinem pruinae super terram. Glossa: panis caelestis in
similitudinem roris et pruinae semper apparebat, quia corpus Christi a
fervore peccatorum refrigerat. Psalm. 88: tu dominaris potestati
maris. Mare significat multas miserias hominis, motus fluctuum
stimulum carnis. De tertio Cant. 1: fasciculus myrrhae dilectus
meus mihi. Myrrha servat corpora a vermibus incorrupta; sic corpus
Christi corda fidelium a pravis cogitationibus illaesa: quia cum
dilectum dominum suscipimus, si fasciculum myrrhae, idest amaritudinem
passionis ejus pia mente cogitamus, vermes malarum cogitationum a nobis
repellimus. Secundus effectus principalis est bonorum spiritualium
augmentatio: et hoc ad tria: ad decorem castitatis, ad fervorem
caritatis, ad saporem suavitatis. De primo Daniel. 1: apparuerunt
vultus eorum meliores prae omnibus pueris qui vescebantur cibo regio.
Glossa: vultus eorum quos panis satiabat, qui de caelo descendit,
apparuerunt meliores, decore scilicet castitatis. Unde et pueri illi
casti fuerunt. Cantic. 7: quam pulchra es et decora carissima in
delitiis. Sicut enim bonum nutrimentum facit ad decorem corporis, sic
delitiae cibi spiritualis ad pulchritudinem castitatis. Ezechiel.
36: similam et mel et oleum comedisti, et decora facta es
vehementer. De secundo Eccle. 32: gemmula carbunculi in ornamento
auri. Glossa: ardentium gemmarum principatum tenet carbunculus, sic
dictus, quia ignitus, ut carbo. Significat autem corpus Christi,
quod cor accipientis et ornat castitate, et inflammat caritate.
Psalm. 49: ignis a facie ejus exarsit, carbones et cetera. Hinc
4 Reg. 4: Eliseus incumbens incurvavit se super puerum, et
calefacta est caro pueri. De tertio Genes. 49: Aser pinguis
panis praebens delitias regibus. Sapient. 16: Angelorum esca
nutrivisti populum tuum, et panem de caelo praestitisti illis, omne
delectamentum in se habentem, et omnis saporis suavitatem: substantiam
enim tuam et dulcedinem, quam in filios habes, ostendebas. Cantic.
5: comedi favum cum melle meo, idest dulcedinem carnis Christi cum
dulcedine divinitatis: bibi vinum cum lacte meo, idest dulcedinem
sanguinis Christi cum dulcedine spiritualis consolationis. Tertius
effectus principalis est animarum confortatio: et hoc ad tria: ad
debellandum Daemonia, ad sustinendum adversa, ad operandum bona. De
primo 1 Reg. 30: invenerunt viri David virum Aegyptium in agro,
et adduxerunt eum ad David, dederuntque ei panem ut comederet, et
refocillatus est, et adduxit David ad latrunculos, et percussit eos.
Vir Aegyptius significat peccatorem, quem praedicatores adducunt ad
Christum per conversionem; qui pane dominici corporis confortatus fit
dux exercitus Christi ad debellandos Daemones. Ephes. 6:
confortamini in domino, et in potentia virtutis ejus, ut possitis
stare adversus insidias Diaboli. 1 Reg. 7: factum est autem cum
offerret Samuel agnum in holocaustum, exterruit dominus Philistiim,
et caesi sunt a filiis Israel. De secundo 3 Reg. 22: mitte
virum justum in carcerem, et sustenta eum pane tribulationis. In
carcerem mittitur, qui in hoc mundo adversa patitur. Panis
tribulationis quo sustentatur, est panis vitae aeternae, quo ad
sustinenda adversa confortatur. Act. 24, dicit apostolus
existentibus in periculo maris: rogo vos accipere cibum pro salute
vestra: et omnes sumpserunt cibum confortati, et animaequiores facti
sunt. Ad Philip. 3: omnia possum in eo qui me confortat. De
tertio Prov. ult.: mulier fortis de nocte surrexit, deditque
praedam domesticis suis, et cibaria ancillis suis. Mulier fortis est
Ecclesia de gentibus: haec de nocte surrexit, quia per auditum verbi
de tenebris peccatorum ad Christum se convertit: praedam domesticis,
et cibaria ancillis dedit, quia sacramenta Judaeae missa, quae
suscipere noluit, haec cum omni desiderio rapuit, et de eis familiam
suam, idest fideles pavit. Et hoc ut eos ad tria bona confortaret:
ad opera misericordiarum, ad lucrum animarum, ad emptionem caelestium
divitiarum. Unde sequitur post praedictum cibum: consideravit agrum,
et emit eum: de fructu manuum suarum plantavit vineam. Primum notatur
per fructum manuum; secundum per plantationem vineae: tertium per
emptum agrum. Primo confortamur cibo domini ad opus bonum. Eccl.
33: cibaria et virga et onus asino, panis et disciplina et opus
servo. Sicut pabulum confortat asinum ad onera portanda, sic panis
caelestis servum Dei ad opera bona perficienda. 2 Tim. 1: gratias
ago ei qui me confortat in Christo Jesu. Qui enim vere considerat in
hoc sacramento immensam circa se Dei liberalitatem, valde confortat
eum ad proximi pietatem. Secundo confortamur ad lucrum animarum,
ibid.: vas electionis est mihi iste (...) nomen meum scilicet
Jesum Christum, quasi caeleste oleum ad sanitatem animarum. Cant.
2: oleum effusum nomen tuum. De corde Christi pleno fluit oleum
gratiae ad salutem animae. Tertio confortamur ad emptionem bonorum
caelestium. Hinc supra dictum est, quod mulier fortis post cibum
consideravit agrum et emit eum, virtutibus scilicet, et bonis
operibus. Jer. 32: agri pretio ementur, et scribentur in libro,
et imprimetur signum, et testis adhibebitur. Agri caelestis
hereditatis ementur pecunia virtutum et bonorum operum, et scribentur
tam agri quam emptores in libro vitae, et imprimentur in corde
emptoris, signum scilicet crucis Christi, et lumen imaginis Dei pro
certo pignore, et adhibebitur testis, quia in die judicii coram
omnibus testis erit dominus, quod vere emisti regnum caelorum pretio
bonorum operum. Vel tertius effectus principalis dici potest vitae
aeternae collatio. Joan. 6: si quis manducaverit ex hoc pane,
vivet in aeternum. Et hoc in tribus: in omnium delitiarum
praeparatione, in omnium desideriorum impletione, in omnium bonorum
secura et aeterna fruitione.
|
|