|
Augustinus de Serm. Dom. Quia cum ista temporalia procurantur in
futurum, incertum est quo animo fiat, cum possit simplici corde
fieri, et duplici, opportune hoc loco subiecit nolite iudicare. Vel
aliter. Chrysostomus super Matth. Hucusque exposuit consequentiam
ad eleemosynam pertinentem; nunc autem incipit exponere consequentiam
ad orationem respicientem. Et est doctrina haec quodammodo pars
orationis, ut sit ordo narrationis talis: dimitte nobis debita
nostra; et sequitur nolite iudicare, ut non iudicemini. Chrysostomus
super Matth. Sed si iudicare prohibet, qua consequentia Paulus
Corinthium iudicat fornicantem, et Petrus Ananiam et Saphiram
mendacii arguit? Sed quidam hunc locum secundum huiusmodi sensum
exponunt, quia dominus hoc mandato non prohibet Christianos ex
benevolentia alios corripere; sed ne per iactantiam iustitiae suae
Christiani Christianos despiciant, ex solis plerumque suspicionibus
odientes ceteros et contemnentes, et sub specie pietatis proprium odium
exequentes. Chrysostomus in Matth. Unde non dixit: ne quiescere
facias peccantem; sed: ne iudicaveris; hoc est: ne amarus fias
iudex: corripe quippe non ut hostis expetens vindictam, sed ut medicus
instituens medicinam. Chrysostomus super Matth. Sed ut non sic
quidam corriperent Christiani Christianos, convenit sermo qui dicit
nolite iudicare. Sed si non sic corripuerint, numquid propter hoc
consequentur indulgentiam peccatorum, quia dictum est non
iudicabimini? Quis enim consequitur indulgentiam mali prioris, quia
non addidit alterum malum? Hoc autem diximus volentes ostendere, quia
hic sermo non est positus de proximis non iudicandis qui peccant in
Deum, sed qui in nos peccant. Qui enim non iudicat proximum propter
peccatum in se commissum, illum nec Deus iudicat propter peccatum;
sed dimittit ei debitum, sicut et ipse dimisit. Chrysostomus in
Matth. Vel aliter. Non simpliciter universa peccata iubet non
iudicare; sed his qui multis malis sunt pleni, et alios pro minimis
iudicant, hanc prohibitionem facit. Sicut et Paulus non simpliciter
prohibet iudicare eos qui peccant, sed discipulos iudicantes de
magistris redarguit, docens ut eos qui supra nos sunt non iudicemus.
Hilarius in Matth. Vel aliter. Iudicari de sponsionibus suis Deum
vetat: quia ut iudicia ex incertis rebus inter homines sumuntur, ita
et hoc iudicium adversus Deum ex ambiguitate suscipitur: quod penitus
repellit a nobis, ut constans potius fides retineatur: quia non sicut
in ceteris rebus peccatum fit perperam iudicasse; sed si in rebus
tantummodo dedero iudicium, initium fit criminis. Augustinus. Vel
aliter. Hoc loco nihil aliud praecipi existimo, nisi ut ea facta quae
dubium est quo animo fiant, in meliorem partem interpretemur. De his
autem quae non possunt bono animo fieri, sicut sunt stupra,
blasphemiae et huiusmodi, nobis iudicare permittit; de factis autem
mediis, quae possunt bono et malo animo fieri, temerarium est
iudicare, maxime ut condemnemus. Duo autem sunt in quibus temerarium
iudicium cavere debemus, cum incertum est quo animo quicquam factum
sit, vel cum incertum est qualis quisque futurus est, qui nunc vel
bonus vel malus apparet. Non ergo reprehendamus ea quae nescimus quo
animo fiant; neque ita reprehendamus quae manifesta sunt ut desperemus
sanitatem. Potest autem movere quod ait in quo iudicio iudicaveritis,
iudicabimini. Numquid si nos temerario iudicio iudicaverimus, temere
etiam de nobis Deus iudicabit? Aut numquid si mensura iniqua mensi
fuerimus, et apud Deum est iniqua mensura, unde nobis remetiatur?
Nam mensurae nomine ipsum iudicium significatum arbitror. Sed hoc
dictum est, quoniam temeritas qua punis alium, ipsa te puniat necesse
est. Iniquitas enim saepe nihil nocet ei qui patitur iniuriam, ei
vero qui facit necesse est ut noceat. Augustinus de Civ. Dei.
Dicunt aliqui: quomodo verum est quod ait Christus et in qua mensura
mensi fueritis, remetietur vobis, si temporale peccatum supplicio
puniatur aeterno? Nec attendunt non propter aequale temporis spatium,
sed propter vicissitudinem mali (idest ut qui mala fecerit, mala
patiatur) eamdem dictam mensuram fuisse: quamvis in ea re hoc proprie
possit accipi de qua dominus cum hoc diceret loquebatur, idest de
iudiciis et condemnationibus. Proinde qui iudicat et condemnat
iniuste, si iudicatur et condemnatur iuste in eadem mensura recipit,
quamvis non hoc quod dedit: iudicio enim fecit quod iniquum est,
iudicio patitur quod iustum est.
|
|
