|
Est et alia ratio, quare dominus noster statum humilem assumpsit,
quamvis dominus mundi, ad insinuandam videlicet differentiam inter suum
et aliorum principum dominium. Quamvis enim temporaliter esset dominus
orbis, directe tamen ad spiritualem vitam suum ordinavit principatum,
iuxta illud Ioannis: ego veni, ut vitam habeant et abundantius
habeant. Hinc etiam verificatur suum verbum superius allegatum:
regnum meum non est de hoc mundo. Propter hoc igitur humiliter vixit,
ut suos fideles exemplo sui traheret ad operandum secundum virtutem,
cuius via aptior est humilitas ac mundi contemptus, ut Stoici et
Cynici posuerunt, ut de ipsis Augustinus et Valerius maximus
referunt. Ipse etiam Seneca idem ostendit, qui perfectus Stoicus
fuit, in libello de Dei Prov. et de Brevit. vitae ad Paulinum:
per quam quis efficitur dignus ad regnum aeternum. Ad quod
consequendum sui dominii fuit principalis intentio. Unde ipse dominus
in Luca discipulis suisque sequacibus dixit: vos estis, qui
permansistis mecum in tentationibus meis. Et ego dispono vobis, sicut
disposuit mihi pater meus, regnum, ut edatis et bibatis super mensam
meam in regno meo. Voluit igitur dominus sequaces suos humiliter
vivere exemplo sui, ex causa iam dicta, iuxta illud Matth.: discite
a me, quia mitis sum et humilis corde: ac suum temporale dominium ad
hoc ordinare. Unde vita spiritualis fidelium regnum caelorum vocatur,
quia differt in vivendo a regno mundano, et quia ad verum regnum
ordinatur aeternum, non ad temporale dominium tantum. Ad tollendam
igitur suspicionem de cordibus hominum, quod quasi principatum
assumpserit ut in mundo dominaretur, et hoc esset finis eius, ut
aliorum dominorum, vitam abiectam elegit, et tamen verus erat dominus
et monarcha, quia factus est principatus super humerum eius, ut dictum
est supra per prophetam quod optime fuit in praemissis verbis Isaiae
praenuntiatum, quia primo praeponitur humilis et abiectus: parvulus,
inquit, natus est nobis: postea subiungitur cum ista parvitate virtus
et excellentia sui dominii propter coniunctum: et filius, inquit,
datus est nobis. Quia enim humanitas in Christo coniuncta erat
divinitati filii tanquam instrumentum eius, omnipotentis erat
virtutis: et ideo propheta ibidem circumloquitur ineffabile eius
dominium multis clausulis singularis potentiae, quae omnes distincte
habent intelligi, ut Hieronymus exponit ibidem, ut per ordinem
clausularum est manifestum. Primo siquidem quantum ad dominii
securitatem et soliditatem: cuius, inquit, principatus super humerum
eius. Ea enim quae portantur in humeris firmiora sunt; sic enim onera
solidius vehuntur. Secundo, quantum ad dominii novitatem, unde
scribitur: et vocabitur nomen eius admirabilis. Admiratione enim
dignum est, quia humilis et pauper, et tamen dominus mundi. Tertio,
quantum ad sapientiae claritatem, quod est praecipue principibus
necessarium, quia vae terrae cuius rex puer est, ut dicitur in
Eccle. Quod accidit quando princeps per se nihil potest, sed innixus
aliorum agit consilio, sive agitur, ut melius dicatur: unde
subiungitur: consiliarius. Quarto, quantum ad dominii dignitatem,
quia Deus. Cum enim in ipso sit unum suppositum et una persona, in
qua sunt unitae divina et humana natura; et principatus Christi in
virtute agit divini suppositi; et ideo sequitur: fortis. Recipit
enim influentiam Christi principatus ex divina virtute, quae in ipso
personaliter erat, qua potentia usus est Christus circa passionem,
cum Iudaei vellent eum occidere, et ipsum quaererent, quo dicente:
ego sum, statim ceciderunt in terram, ut in Ioanne scribitur. Quae
quidem fines sui successoris excedit: quia constat quod vicarius
Christi non est Deus, et in hoc transcendit sua potestas potentiam
sui successoris; ex quo Christus multa potuit circa ordinationem
suorum fidelium et regimen, quae beatus Petrus non potuit, nec sui
successores, ut superius est ostensum. Et ex eadem parte, videlicet
quod iste parvulus erat, subditur sexta conditio singularis sui
principatus, quae est regendi benignitas: quia pater futuri saeculi,
quod ad plenitudinem gratiae referre possumus, qua quidem qui pleni
sunt omne iugum legis leviter portant. Qua ratione apostolus dicit ad
Gal.: si spiritu ducimini, non estis sub lege. Unde talibus ad
regendum virga ferrea non est necessaria: et hoc singulare est in
principatu Christi. Septimum et ultimum sumitur ex eadem causa, quod
est regendi tranquillitas, cum subditur: princeps pacis, etsi non
corporis, tamen pectoris. Et hanc quidem suis fidelibus Christus rex
noster et princeps et vivendo offert, et moriendo reliquit. In
mundo, inquit, pressuram habebitis, in me autem pacem: et hoc etiam
est singulare in suo principatu. In humilitate ergo et paupertate suum
fundavit dominium, et in adversitatibus, et laboribus, et aerumnis:
quomodo aucta fuit respublica Romanorum, non videlicet fastu, vel
pompis superbiae, ut Salustius refert ex sententia Catonis, et
Valerius maximus hoc idem probat.
|
|
