|
Supra apostolus ostendit rationem eorum quae dixerat, hic consequenter
ipsam rationem manifestat. Dixerat enim quod commensurabat se sibi,
et non excedebat mensuram suam. Potest autem aliquis in gloriando et
commendando se, excedere dupliciter. Primo quantum ad id de quo
gloriatur, puta, si quis gloriatur de eo quod non habet; secundo
quantum ad id in quo gloriatur, puta, si quis habens aliquid ex alio,
gloriatur in ipso, tamquam a se haberet. Et ideo apostolus ostendit
quod neutro istorum modorum excedit mensuram gloriando vel laudando se.
Et primo quantum ad primum; secundo quantum ad secundum, ibi qui
autem gloriatur, et cetera. Circa primum duo facit. Primo probat
quod non excedit mensuram suam quantum ad gloriam de praeteritis;
secundo quantum ad gloriam de futuris, ibi spem autem habentes, et
cetera. Circa primum tria facit. Primo proponit intentum; secundo
propositum probat, ibi non enim quasi non, etc.; tertio concludit,
ibi nec in immensum gloriantes, et cetera. Dicit ergo primo: dico
quod metimur et comparamus nosmetipsos nobis, facientes scilicet
secundum quod officium nostrum exigit. Hoc autem nos agentes non in
immensum gloriamur, id est non excedimus mensuram nostram exercendo
potestatem nostram et commendando nos, Lev. XIX, v. 35:
nolite facere iniquum, etc.; sed, gloriamur, secundum mensuram
regulae, qua mensus est nobis Deus. Glossa hic exponit de mensura
praelationis apostoli, et dicit secundum mensuram, id est secundum
mensuratum mihi a Deo populum, cuius ego sum praelatus et regula ad
dirigendum. Sed hoc idem potest universalius accipi, ut mensura
regulae dicatur quantitas gratiae: et tunc est sensus: sed gloriamur
secundum mensuram qua mensus est nobis Deus, id est, secundum
quantitatem gratiae, quam dedit nobis Deus. Eph. IV, 7:
unicuique data est gratia, et cetera. Quae quidem gratia est nobis
regula, ne extollamur, et deviemus a Deo. Qua mensus est nobis
Deus, quia quidquid boni facimus in evangelizando et in conversatione
vestra et aliorum, totum est ex Deo mihi in vobis et aliis concessum.
I Cor. III, v. 6: ego plantavi, Apollo rigavit, et cetera.
Mensuram, dico, pertingendi usque ad vos, quia vos estis sub mensura
gratiae mihi datae, per quam conversi estis ad Christum et obeditis
Evangelio. Hoc est ergo quod proponit, scilicet quod non excedit
mensuram suam gloriando se, quod sit eorum praelatus et quod per eum
conversi sunt. Et quod ita sit, scilicet quod pertingat usque ad
eos, probat consequenter, cum dicit non enim quasi non pertingentes,
etc., quasi dicat: vere gloriamur, non enim superextendimus nos in
gratia vel gloria, vel in potestate nostra, quasi non simus
pertingentes usque ad vos potestate nostra et ministerio. Nam usque ad
vos pervenimus in Evangelio Christi, id est, in praedicatione
Evangelii Christi. I Cor. IV, 15: in Christo Iesu per
Evangelium ego vos genui, etc.; et supra IX, 1: nonne opus meum
vos estis, et cetera. Gal. II, 8: qui operatus est Petro in
apostolatum, et cetera. Et ideo concludit dicens: igitur cum glorior
de vobis, non glorior in immensum. Unde dicit non in immensum
gloriantes, etc., ubi alius fundamentum fidei posuisset.
Consequenter cum dicit spem autem habentes, etc., ostendit quod non
excedit mensuram suam quantum ad gloriam de futuro. Sciendum est
autem, quod praedicator potest habere duplex argumentum gloriae de
praedicatione sua. Unum est ut conversi ad praedicationem suam
proficiant in melius. Aliud ut per ipsos conversos alii convertantur,
quia, ut dicitur Ex. XXXVI, cortina cortinam trahit, etc.;
et Apoc. ult.: qui audit, dicat: veni. Nam quando quis videt
alios converti, facilius convertitur. Et quantum ad ista duo,
apostolus sperat augeri gloriam suam de Corinthiis, primo scilicet de
profectu eorum in melius. Et ideo dicit: dico quod nec in immensum
gloriamur de conversione vestra per nos causata olim sed adhuc
habentes, scilicet sumus, spem magnificari in futuro, id est augeri
gloriam nostram, crescentis fidei vestrae in vobis, id est de fide
vestra crescente et proficiente in melius per bona opera. I Petr.
II, 2: lac concupiscite, ut in eo crescatis in salutem, et
cetera. Et iterum, secundo, speramus magnificari in conversione
aliorum per vos. Et ideo dicit in abundantia, etc., id est in
abundantia praedicationis, non solum in vobis, sed etiam in illa loca
quae ultra vos sunt. Et hoc secundum regulam nostram, id est,
secundum quod iniunctum est nobis a Christo, non solum evangelizare
vobis, sed omnibus gentibus. Mc. ult.: euntes in mundum
universum, et cetera. Nec tamen sumus habentes spem in aliena
regula, id est non speramus gloriari, nec gloriamur in aliqua aliena
regula. Quasi dicat: non in illis quae praeparata sunt ab aliis, id
est quos alii duxerunt ad fidem sed faciam fructum in illis, in quibus
ab aliis non est praedicatum. Rom. XV, 20: praedicavi
Evangelium hoc, non ubi nominatus est Christus. Contra est quod
Petrus praedicavit Romae antequam praedicaret ibi Paulus.
Respondeo. Dicendum est, quod non dicit hoc recusans praedicare ubi
alius praedicasset, sed dicit quod intendit praedicare etiam ubi non
praedicasset aliquis. Consequenter cum dicit qui autem gloriatur,
etc., ostendit quod non excedit mensuram suam quantum ad id in quo
gloriatur, dicens: quia si ego glorior in eo, in quo gloriandum est,
non excedo. Cum autem gloriandum sit in Deo, qui gloriatur, in
domino glorietur, Ier. IX, 24: in hoc glorietur qui gloriatur,
et cetera. Potest autem hoc exponi tripliciter. Uno modo, in domino
glorietur, ut ly domino, denotet obiectum gloriandi, quasi dicat: ex
hoc glorietur quod habet dominum amando et cognoscendo. Ier. IX,
24: in hoc glorietur, et cetera. Alio modo, glorietur in domino,
id est secundum Deum; et hoc modo gloriatur qui gloriatur de his quae
Dei sunt, et non de malis, sicut ille, de quo dicitur in Ps.
LI, 3: quid gloriaris in malitia? Alio modo, in domino
glorietur, id est ut gloriam suam reputet se habere a Deo, totum quod
cecidit ad gloriam suam referens in Deum. I Cor. IV, 7: quid
habes quod non accepisti? Si autem accepisti, et cetera. Et sic
accipitur hic cum dicitur qui gloriatur, in domino glorietur, quasi
dicat: glorior de praedictis, sed non quasi hoc a me habeam, sed a
Deo. Et hoc etiam est mensura vestra, quia totum bonum vestrum habet
ortum a nobis. Et vere in domino debemus gloriari, non nobis imputare
gloriam nostram, sed Deo. Nam non est probatus, id est
comprobatus, a Deo vel hominibus, ille, qui seipsum commendat,
Prov. XXVII, 2: laudet te, etc., sed ille quem Deus
commendat, id est commendabilem facit bonis operibus et miraculis.
Nam Deus est causa totius boni operis per homines facti.
|
|
