|
Quaestiuncula 1
1. Ad primum sic proceditur. Videtur quod etiam laicus possit
consecrare. Consecrare enim sacerdotis est. Sed omnis laicus, si
sit bonus, sacerdos est; quia, ut dicit Chrysostomus, omnis
sanctus, sacerdos est; et omnibus fidelibus dictum est, 1 Petr.
2, 9: vos estis genus electum, regale sacerdotium. Ergo bonus
laicus potest consecrare.
2. Praeterea, homo non potest consecrare virtute propria, sed
virtute Dei. Sed bonus laicus magis est particeps divinae virtutis
quam malus sacerdos. Ergo magis potest bonus laicus consecrare quam
malus sacerdos.
3. Praeterea, magis est sumere sacramentum quam conficere; quia hoc
ad illud ordinatur. Sed bonus laicus potest sumere sacramentum. Ergo
et consecrare.
1. Sed contra, hoc sacramentum offertur ad reconciliandum nos Deo,
quod est officium mediatoris. Cum ergo sacerdotis tantum sit medium
esse inter Deum et populum, soli sacerdotes hoc sacramentum conficere
possunt.
2. Praeterea, bonitas virtutis non est manifesta, quia nemo scit
utrum sit dignus odio vel amore, Eccle. 9, et praecipue alteri nota
esse non potest. Si ergo potestas consecrandi sequatur bonitatem
personae, non poterit esse notum quando consecratum sit vere, et
quando non; et ita erit deceptio in sacramentis.
Quaestiuncula 2
1. Ulterius. Videtur quod solus episcopus possit consecrare. Quia
in qualibet republica principi debetur actus nobilissimus, sicut etiam
Commentator dicit in 11 Metaphysic. Sed summus in nostra
hierarchia est episcopus, ut dicit Dionysius. Ergo cum consecrare
sit summus actus nostrae hierarchiae, hic actus sibi soli debetur.
2. Praeterea, secundum Dionysium, loco cit., perficere est
tantum episcopi. Sed secundum ipsum, Eucharistia est perfectivam
habens virtutem. Ergo solus episcopus potest consecrare.
3. Praeterea, majus est consecrare corpus Christi quam consecrare
altare, vel benedicere virgines. Sed illa reservantur solis
episcopis. Ergo multo fortius consecratio corporis domini.
1. Sed contra est communis usus Ecclesiae, et canonum institutio,
qui docent potestatem consecrandi et baptizandi episcopis et
sacerdotibus esse communem.
Quaestiuncula 3
1. Ulterius. Videtur quod haeretici et schismatici et excommunicati
consecrare non possint. Quia, sicut dicit canon 24, qu. 1,
cap. audivimus, quicumque fuerit ab unitate Ecclesiae alienus,
exercere potest, consecrare non valet. Augustinus etiam dicit, quod
extra Ecclesiam non est locus veri sacrificii. Sed omnes praedicti
sunt extra Ecclesiam. Ergo non possunt consecrare.
2. Praeterea, hoc sacramentum pollui non potest. Sed secundum
Hieronymum, haeretici panem pollutum comedunt. Ergo verum
sacrificium non habent; ergo non consecrant.
3. Praeterea, hoc sacramentum est unionis Ecclesiae; unde et
communio dicitur. Sed omnes praedicti hac unione carent. Ergo
consecrare non possunt.
1. Sed contra, sacerdos habet potestatem consecrandi ex ipso
charactere; sed character manet in ipso haeretico, schismatico, et
excommunicato. Ergo possunt consecrare.
2. Praeterea, qualitas personae non exigitur nisi ad actum proprium
personae. Sed consecratio non est actus personalis ipsius sacerdotis,
sed Dei cujus verbis consecrat. Ergo non impeditur propter propriam
qualitatem.
Quaestiuncula 4
1. Ulterius. Videtur quod degradatus non possit consecrare.
Nullus enim consecrare potest qui non habet potestatem consecrandi.
Sed degradatus non habet potestatem consecrandi, quamvis habeat
potestatem baptizandi, ut dicit canon. Ergo non potest consecrare.
2. Praeterea, ex eisdem fit res et corrumpitur, secundum
philosophum in 2 Ethic. Sed aliquis ex potestate episcopi accipit
posse consecrare. Ergo quando ab ipso degradatur, videtur quod hoc
posse amittat.
3. Praeterea, habens ordinem sacerdotalem non relinquitur puniendus
judicio saeculari. Sed degradatus relinquitur. Ergo non habet
ordinem; ergo non potest consecrare.
1. Sed contra, si degradatus reconciliatur, non iterum ordinatur.
Ergo ordinem non amisit; ergo consecrare potuit.
2. Praeterea, hoc idem probatur per indelebilitatem characteris, ut
supra. Utrum autem malus sacerdos, vel Angelus, possit consecrare,
eadem ratio est quae et de baptizatione; et ideo quaeruntur supra,
dist. 5.
Quaestiuncula 5
1. Ulterius. Videtur quod Missa mali sacerdotis non minus valeat
quam boni. Quia, sicut dicit Augustinus in Lib. de corpore
Christi, in mysterio corporis et sanguinis domini nihil a bono majus,
nihil a malo minus perficitur sacerdote.
2. Praeterea, Baptismus datus a bono ministro nihil melius valet
quam datus a malo. Ergo nec Missa a bono sacerdote vel malo dicta.
1. Sed contra, melius est quod est fructuosius. Sed Missa boni
sacerdotis est fructuosior, quia ejus oratio magis exauditur. Ergo
est melior.
Quaestiuncula 1
Respondeo dicendum ad primam quaestionem, quod ordo Ecclesiae
derivatus est ab ordine caelestis hierarchiae; unde sicut in Angelis
diversis ordinibus diversi actus debentur, ita et in Ecclesia
militante ad diversos actus diversi ordines applicantur, sicut etiam et
in corpore diversa membra diversa habent officia, cui corpus mysticum
similatur, ut patet 1 Corinth. 11. Ordines autem Ecclesiae
distingui non possunt per diversitatem interioris bonitatis, quia
ignota est, et indeterminati sunt gradus ejus. Et quia bonitas vel
virtus alicujus non ordinatur ad hoc quod aliquis aliquid possit, sed
ad hoc quod bene faciat illud quod potest; habitus enim virtutum non
sunt potentia, sicut philosophus probat; ideo quod unus possit actum
quem alius non potest, non contingit ex diversitate bonitatis vel
malitiae, sed ex potestate suscepta, quam habet unus, et non alius;
et ideo, quia laicus potestatem consecrandi non accipit, sua bonitas
quantacumque sit, non juvat eum ad hoc quod consecrare possit.
Ad primum ergo dicendum, quod omnis bonus homo dicitur esse sacerdos
mystice, quia scilicet mysticum sacrificium Deo offert seipsum,
scilicet hostiam viventem Deo, Rom. 12.
Ad secundum dicendum, quod laicus bonus fit particeps dominicae
virtutis ad bene agendum hoc quod poterat prius aliquo modo facere, non
autem ad hoc quod possit hoc per virtutem quod prius non poterat.
Ad tertium dicendum, quod, quamvis acceptio sacramenti sit major in
fructu, tamen consecratio est major in potestate; unde non oportet
quod qui potest accipere, possit consecrare.
Quaestiuncula 2
Ad secundam quaestionem dicendum, quod potestas consecrandi non solum
episcopis, sed etiam sacerdotibus collata est; quia ordo sacerdotis
est medius inter episcopum et populum. Unde sicut in angelica
hierarchia illuminationes ad inferiorem ordinem mediante superiore
perveniunt, ita omnia sacramenta quae communiter toti populo
dispensantur, per sacerdotes conferuntur; et hujusmodi sunt omnia quae
non collocant in aliquo statu vel gradu super alios. Et quia
Eucharistia est hujusmodi, ideo non solum per episcopos, sed etiam
per sacerdotes dispensatur et consecratur. Est etiam alia ratio, ut
sit frequentior memoria dominicae passionis, et magis subveniatur vivis
et mortuis ex majori frequentia sacramenti.
Ad primum ergo dicendum, quod, licet iste actus sit maximus in se,
tamen non est maximus quantum ad constituendum in ordine Ecclesiae;
quia per sumptionem hujus sacramenti non constituitur aliquis in gradu
vel statu altiori inter membra Ecclesiae, sicut fit per ordinem; et
ideo non oportet quod ille actus solis episcopis reservetur.
Ad secundum dicendum, quod in rebus ordinatis, ita est quod semper
inferior participat aliquid de perfectione superioris, ut Dionysius
dicit; et hoc modo est in connexione caelestis hierarchiae, ut in 2
Lib., dist. 9, qu. 1, art. 6 dictum est. Et ideo, quia
ordo sacerdotis continuus est ordini episcopi, participat etiam aliquid
de perfectiva virtute quantum ad illam perfectionem qua quis in seipso
perficitur; non autem quantum ad perfectionem qua aliquis in
eminentiori gradu constituitur, sicut est in ordine; vel altiori
officio, sicut est in confirmatione; et ideo sacerdos participat ab
episcopo potestatem consecrandi, non autem confirmandi vel ordinandi.
Et quod ipsam habeat participative, Dionysius dicit, quod patet ex
hoc quod sacerdos consecrat super altare ab episcopo consecrato, et in
vasis consecratis per episcopum, ipse etiam consecratus per episcopum.
Ad tertium dicendum, quod illae benedictiones non veniunt in usum
totius populi, sed aliquarum excellentium personarum; et ideo solis
episcopis reservantur.
Quaestiuncula 3
Ad tertiam quaestionem dicendum, quod quidam dixerunt, quod haeretici
ab Ecclesia praecisi, et similiter excommunicati et schismatici, quia
sunt extra unitatem Ecclesiae, non possunt consecrare: et hujus
opinionis videtur fuisse Magister in littera. Sed quia omne illud
quod per consecrationem datur, est perpetuum; ideo, sicut
Baptismus, qui per consecrationem datur, nunquam amittitur,
quantumcumque aliquis in haeresim labatur vel schisma vel
excommunicationem; ita nec sacerdotalis ordo aliquo modo amitti
potest, ut Augustinus dicit ad Parmenianum. Et quia potestas
consecrandi ordinem sacerdotalem consequitur, ut dictum est, ideo
haeretici et schismatici et excommunicati consecrant, quamvis ad suam
perniciem, dummodo servetur debita forma et materia et intentio, quae
etiam in infidelibus esse possunt, ut supra, dist. 5 de Baptismo,
dictum est.
Ad primum ergo dicendum, quod verbum canonis intelligendum est quantum
ad illos qui debitam formam non servant, vel quantum ad executionem
quam amittunt; non enim jus consecrandi habent; et hoc solum posse
dicimur in jure, quod juste possumus. Vel loquitur de consecratione
qua ordines conferuntur; quia ad damnationem potius quam ad
sanctificationem recipientium cedit. Et similiter quod Augustinus
dicit, quod extra Ecclesiam non est locus veri sacrificii,
intelligendum est quantum ad effectum; vel extra Ecclesiam, idest
extra formam Ecclesiae.
Ad secundum dicendum, quod dicitur panis pollutus non in se, sed quia
ipsi et seipsos polluunt consecrando et sumendo, et alios qui ab eis
sacramenta scienter accipiunt.
Ad tertium dicendum, quod inquantum ordinem habet, ad unitatem
Ecclesiae pertinet, quamvis quantum ad aliquid possit ab Ecclesia
esse praecisus.
Quaestiuncula 4
Ad quartam quaestionem dicendum, quod degradatus, quia ordinem non
amittit, potestatem consecrandi retinet; sed jus consecrandi sibi
aufertur; et ideo si consecrat, peccat: tamen consecratum est.
Ad primum ergo dicendum, quod ille canon non loquitur asserendo, sed
quasi opponendo, ut ex circumstantia litterae apparet.
Ad secundum dicendum, quod episcopus non dedit ordinem, sed Deus per
ministerium episcopi; et Deus posset auferre, non episcopus; quia
non est constitutus minister auferendi ordinem, sicut conferendi; quia
propter efficaciam consecrationis debet esse ordo perpetuus.
Ad tertium dicendum, quod non est essentiale ordini sacerdotali, quod
judicio saeculari relinqui non possit, sed ex privilegio indultum; et
ideo manente ordine degradatus sua culpa hoc privilegium amittit.
Quaestiuncula 5
Ad quintam quaestionem dicendum, quod de Missa possumus loqui
dupliciter: aut quantum ad id quod est essentiale in ea, scilicet
corpus Christi; et sic a quocumque dicatur, aequaliter bonum est et
virtuosum: vel quantum ad id quod est annexum sacramento, et quasi
secundarium; et sic Missa boni sacerdotis melior est, quia non solum
habet efficaciam ex opere operato, sed ex opere operante: et ideo
ceteris paribus melius est audire Missam boni sacerdotis quam mali.
Et per hoc patet solutio ad utramque partem.
|
|